Uzasadnienie
1) Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym albo zwolnienie od kosztów sądowych lub ustanowienie pełnomocnika (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, o który wnioskuje strona – tj. przyznania pełnomocnika z urzędu - następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje natomiast zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 245 § 2 u.p.p.s.a.). Zasadą przyjętą przez ustawodawcę w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest odpłatność za wnoszone do sądów środki prawne.
2) J. M. dalej jako skarżący lub strona, wniósł o ustanowienie adwokata z urzędu w formularzu PPF z 4 października 2011 r. W uzasadnieniu wniosku wskazał na bardzo trudną sytuację finansową. Nie osiąga żadnych dochodów, posiadany majątek nie jest wykorzystywany gospodarczo. Utrzymywał się – wraz z żona – z jej emerytury (1490, - zł brutto). Posiada dom (96,9 m. kw.) na działce 1354 m. kw. oraz działkę o pow. 2712 m. kw. z młynem (323 m. kw.). Wskazał, ze choroba [...] jego żony zmusza go do poczynienia znacznych wydatków na leczenie i dyspozycyjności. Załączył zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej (zawieszenie działalności, wykreślenie z ewidencji) oraz zaświadczenie o chorobie żony.
Wykonując wezwanie referendarza sądowego z 12 października 2011 r. skarżący nadesłał akt zgonu żony, deklaracje podatkowe za 2010 r., umowę kredytu inwestycyjnego, kredytu obrotowego. Nadto poinformował, że nie posiada żadnego aktywnego rachunku bankowego, lokat i kont dewizowych, pozostawał we wspólnym gospodarstwie domowym z żona (zmarła po długiej i ciężkiej chorobie), nie korzystał z pomocy społecznej, jedynym źródłem utrzymania była emerytura żony. Skarżący wskazał, ze wystąpi do ZUS o przyznanie renty po zmarłej żonie. Koszt utrzymania jego domu to ok. 600,- zł (energia elektryczna, opał, wywóz nieczystości – etc).
- 3) Referendarz sądowy dał wiarę oświadczeniom strony, złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej, o sposobie prowadzenia gospodarstwa domowego i wkładzie żony w utrzymanie rodziny. Mogą to także potwierdzać okoliczności związane z odrzuceniem skargi do sądu. Z dokumentów wynika, ze skarżący zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej (wykreślenie z rejestru), co znajduje odzwierciedlenie także w wysokości dochodów w PIT 36 za 2010 r. Brak jest także przesłanek do uznania za niezgodne z rzeczywistością, choćby ze względu na postulat szybkości postępowania, oświadczenia o nieposiadaniu przez wnioskodawcę aktywnego rachunku bankowego – przynajmniej do czasu uzyskania stwierdzenia nabycia spadku. Nie budzący przy tym wątpliwości pozostaje fakt zgonu żony, która posiadała stały wpływ środków finansowych. Drugorzędny pozostaje fakt złożenia wniosku przez stronę o przyznanie renty po żonie – do czasu rozpoznania tego wniosku.
- 4) Dlatego, referendarz sądowy był zobowiązany, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1, § 3, art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a., zadecydować jak w sentencji.