Uzasadnienie
Przedmiotem skargi M. Sp. z o.o. (dalej: spółka, strona, skarżąca) jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: organ odwoławczy, GITD) z dnia 27 listopada 2020 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: DWITD, organ pierwszej instancji) z dnia 3 lutego 2020 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w kwocie 8.800 zł.
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz akt sprawy administracyjnej wynika, że w dniu 6 grudnia 2019 r. inspektorzy DWITD przeprowadzili kontrolę pojazdu marki FIAT o nr rej. [...], którym kierował K. K. (dalej: kierujący) wykonujący - jak stwierdzono - przejazd okazjonalny osób w imieniu strony skarżącej. Kierujący okazał na telefonie komórkowym zdjęcie licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób, wydanej przez spółkę, a udzielonej w dniu 7 sierpnia 2019 r. przez Prezydenta W. Z załącznika do protokołu kontroli wynika, że inspektorzy stwierdzili, iż zachodzi uzasadnione podejrzenie niedopełnienia przez spółkę obowiązku wynikającego z art. 8 ust. 1 pkt 7 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r., poz. 2140 ze zm.; dalej: u.t.d.), jakim jest zgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa w art. 7a i art. 8 u.t.d.
Inspektorzy zwrócili także uwagę, że przewóz okazjonalny wykonywany jest pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d., wskazując, że przejazdy takie mogą być wykonywane pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą, a kontrolowany pojazd jest zarejestrowany na 5 osób.
W wyniku kontroli DWITD wszczął postępowanie administracyjne w sprawie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie warunków i zasad wykonywania przewozów drogowych, o czym poinformował stronę skarżącą zawiadomieniem o wszczęciu postępowania z 11 grudnia 2019 r., wzywając spółkę do złożenia wszechstronnych i popartych dowodami wyjaśnień, w tym do wskazania okoliczności, o których mowa w art. 92b i art. 92c u.t.d.
Odpowiadając na wezwanie, strona skarżąca wyjaśniła, że kontrolowany kierowca nie jest, ani też nigdy nie był pracownikiem spółki. Strona skarżąca podniosła, że nie jest jej znana przyczyna wskazania jej jako podmiotu wykonującego przewóz osób, który podlegał kontroli oraz wskazania jej jako podmiotu, w imieniu którego została wystawiona faktura na ten przejazd. Spółka wskazała również, że kontrolowany pojazd nie należy do niej, w związku z czym nie może być w tym przypadku mowy o naruszeniu przepisów w postaci braku upoważnienia do dysponowania pojazdem między stroną a kierowcą, jak również w kwestii braku badań lekarskich i psychologicznych kierującego. W związku z tym strona skarżąca wniosła o umorzenie postępowania na podstawie przepisu art. 92a ust. 1 u.t.d.
Pismem z dnia 8 stycznia 2020 r. organ I instancji wystąpił do Urzędu Miasta W. z zapytaniem, czy spółce udzielono licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób. W odpowiedzi DWITD otrzymał informację, że w dniu 7 września 2018 r. udzielono stronie licencji nr [...] na wykonywanie transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym. Do wskazanej licencji zgłoszony został jeden pojazd marki Volkswagen Passat, a po dacie jej udzielenia strona nie zgłaszała zmian w wykazie pojazdów.
Decyzją DWITD z dnia 3 lutego 2020 r., nr [...] nałożono na spółkę karę pieniężną w wysokości 8.800 zł na podstawie przepisu art. 92a ust. 1 u.t.d. Organ I instancji w wyniku przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego stwierdził, że spółka nie zgłosiła organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa w art. 7a i art. 8 u.t.d., w wymaganym terminie (naruszenie z lp.1.5 załącznika nr 3 do u.t.d.) oraz, że przewóz wykonywany był pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d. (naruszenie z lp.2.11 załącznika nr 3 do u.t.d.). W uzasadnieniu DWITD podniósł, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje na to, iż w dniu kontroli strona, podejmując świadczenie w zakresie przewozu okazjonalnego, niewątpliwie wykonała transport drogowy, lecz nie legitymowała się licencją, której posiadanie stanowi ustawowy warunek podjęcia i prowadzenia takiej działalności, a ponadto posługiwała się pojazdem samochodowym, który nie spełniał wymagań przewidzianych przepisami prawa.
Organ I instancji nie dał wiary wyjaśnieniom strony, wskazując, że kierujący okazał zdjęcie licencji wydanej dla spółki. Zwrócono uwagę, że w aplikacji zainstalowanej na telefonie kierowcy, w rubryce "pełna nazwa firmy", w dziale "dane do faktury" widniała nazwa skarżącej spółki, jej adres, NIP i REGON. Ponadto wskazano, że w imieniu strony skarżącej wystawiona została (za pośrednictwem aplikacji) faktura za usługę transportową z dnia 6 grudnia 2019 r.
Po rozpoznaniu odwołania spółki, zaskarżoną w sprawie decyzją GITD utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając to rozstrzygnięcie, organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji prawidłowo ocenił, że wykonawcą przewozu z dnia kontroli była skarżąca spółka. Wniosek ten, zdaniem organu, jednoznacznie wynika z materiału dowodowego sprawy, w tym faktury nr [...], wystawionej przez [...] w imieniu strony skarżącej oraz faktu, że kierujący okazał zdjęcie licencji wydanej dla spółki. Z informacji Urzędu Miasta W. z dnia 17 stycznia 2020 r. wynika natomiast, że spółka posiadała licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, do którego nie zgłosiła pojazdu marki FIAT o nr rej. [...].
Ponadto w ocenie organu odwoławczego przewóz wykonywany przez stronę skarżącą w dniu kontroli stanowił przewóz okazjonalny osób w krajowym transporcie drogowym. Przewóz ten nie spełniał wszystkich wymogów wykonywania przewozu okazjonalnego. Pojazd, którym wykonano w dniu kontroli przewóz osób w imieniu strony, jest przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą, co wynika z protokołu kontroli drogowej oraz z dokumentacji fotograficznej. Tym samym pojazd skarżącego nie spełniał warunku określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d. stanowiącego, że przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą.
Jednocześnie przewóz wykonywany przez stronę w dniu kontroli nie spełniał wymogów określonych w art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., który dopuszcza wykonywanie przewozów okazjonalnych. Warunki przewozu wykonywanego w dniu kontroli nie zostały bowiem ustalone pisemnie w lokalu przedsiębiorcy, ani oplata nie została ustalona w formie ryczałtowej przed rozpoczęciem przewozu.
W skardze na powyższą decyzję strona wniosła o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania w sprawie, ewentualnie o uchylenie tej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Strona zarzuciła skarżonej decyzji:
- 1) naruszenie art. 92a ust. 1, ust. 7 i ust. 11 u.t.d. przez ich niewłaściwe zastosowanie skutkujące nałożeniem kary pieniężnej na podmiot niemieszczący się w zakresie podmiotowym tej regulacji, to jest niespełniający kryterium wykonywania przewozu drogowego lub innych czynności związanych z tym przewozem, a więc także naruszenie prawa procesowego polegające na prowadzeniu postępowania i skierowaniu decyzji do podmiotu nieposiadającego interesu prawnego w sprawie, ewentualnie naruszenie art. 92c u.t.d. poprzez jego niezastosowanie, mimo, że okoliczności sprawy i dowody wskazują, że spółka nie miała wpływu na powstanie naruszeń;
- 2) naruszenie art. 7 in media i art. 77 k.p.a. przez:
- a) ich błędną wykładnie i przyjęcie, że tylko i wyłącznie na stronie spoczywają obowiązki w zakresie przedstawienia/gromadzenia materiału dowodowego, podczas gdy organ powinien w tym zakresie działać z urzędu, dążąc przy tym do osiągnięcia stanu prawdy obiektywnej, w tym zakresie dotyczącym ustalenia, czy spółka posiada interes prawny w sprawie (czy przedmiotowy przewóz został wykonany w imieniu spółki) lub ewentualnie, czy spółka z uwagi na brak związków z kierowcą miała wpływ na powstanie stwierdzonych naruszeń;
- b) nieuzasadnione ograniczenie materiału dowodowego do dokumentów pozyskanych w czasie przeprowadzenia kontroli i pominięcie dowodów mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia poddanej przez stronę w wątpliwość kwestii powiązania przedmiotowego przewozu z działalnością spółki i w konsekwencji nieprzeprowadzenie choćby następujących dowodów na okoliczność wyjaśnienia kwestii nieistnienia związków pomiędzy usługą przewozu z dnia 6 grudnia 2019 r., a działalnością spółki – dowód z dokumentów posiadanych przez podmiot wystawiający fakturę VAT – [...] dotyczących ewentualnej współpracy tej firmy ze spółką (celem wyjaśnienia, czy istniała prawna i faktyczna podstawa do wystawienia faktury na rzecz spółki), zeznania świadka K. K. (kierowcy wykonującego przejazd), przesłuchanie przedstawiciela spółki;
- 3) naruszenie art. 7 in media i art. 80 k.p.a. poprzez:
- a) poczynienie ustaleń faktycznych w zakresie wykonywania przedmiotowego przewozu na rzecz spółki mimo nieposiadania przez organ dowodów na potwierdzenie tej okoliczności;
- b) odmówienie znaczenia i mocy dowodowej wyjaśnieniom strony (bez uzasadnienia i przeprowadzenia szerszego postępowania dowodowego), w których doszło do wyraźnego wskazania, że "Pan K. K. nie jest ani też nigdy nie był pracownikiem spółki. Nie jest również spółce znana przyczyna wskazania jej jako podmiotu wykonującego przewóz drogowy, który podlegał kontroli. Nie jest spółce jednocześnie znana przyczyna wskazania jej jako podmiotu, w imieniu którego wystawiona została faktura" (z pisma wyjaśniającego strony z dnia 18 grudnia 2019 r.;
- 4) naruszenie art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez:
- a) niewystarczające uzasadnienie faktyczne decyzji, w tym nieprzedstawienie dowodów, na których oparł się organ dokonując ustaleń w zakresie powiązania przewozu z dnia 6 grudnia 2019 r. z działalnością spółki oraz niewyjaśnienie przyczyn odmowy mocy dowodowej wyjaśnieniom strony zawartym w piśmie wyjaśniającym z dnia 18 grudnia 2019 r.;
- b) uzasadnienie faktyczne decyzji w zakresie potwierdzenia w materiale dowodowym, to jest wskazanie, że fakturę w imieniu spółki wystawiła firma [...], podczas gdy w aktach sprawy znajduje się jedynie faktura wystawiona przez [...].
W odpowiedzi na skargę GITD podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w sposób, który odpowiednio miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Rozpatrując skargę w ramach tak zakreślonej kognicji Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością uchylenia bądź stwierdzenia nieważności decyzji organu odwoławczego.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz załącznika nr 3 do tej ustawy (lp. 1.1 i 2.11). Ustawa o transporcie drogowym określa zasady podejmowania i wykonywania krajowego transportu drogowego, międzynarodowego transportu drogowego, niezarobkowego krajowego przewozu drogowego, niezarobkowego międzynarodowego przewozu drogowego, zasady działania Inspekcji Transportu Drogowego i odpowiedzialność za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego podmiotów wykonujących przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, kierowców, osób zarządzających transportem i innych osób wykonujących czynności związane z przewozem drogowym, zasady i tryb wyznaczania dworców, w których jest udzielana pomoc osobom niepełnosprawnym i zasady ochrony praw pasażerów (art. 1 ust. 1 i 2 u.t.d.).
Zgodnie z brzmieniem przepisu art. 4 pkt 1 u.t.d, krajowy transport drogowy oznacza podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Stosownie do treści art. 5 ust. 1 u.t.d., podjęcie i wykonywanie transportu drogowego, z zastrzeżeniem art. 5b ust. 1 i ust. 2, wymaga uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, na zasadach określonych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającym wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającym dyrektywę Rady 96/26/WE. Z kolei warunki podjęcia i wykonywania krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób określa przepis art. 5b ust. 1 u.t.d., według którego podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób:
- 1) samochodem osobowym,
- 2) pojazdem samochodowym, przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą,
- 3) taksówką
- - wymaga uzyskania odpowiedniej licencji.
Licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 i pkt 2 u.t.d., jak i licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, udziela się przedsiębiorcy po spełnieniu określonych wymagań wskazanych w art. 5c i art. 6 u.t.d.
Według treści art. 14 ust. 1 u.t.d., przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej, organowi, który udzielił:
- 1) zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji wspólnotowej, zmiany danych, o których mowa w art. 7a,
- 2) licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 i 2, zmiany danych, o których mowa w art. 8 – nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania.
Przepis art. 14 ust. 2 u.t.d. stanowi, że jeżeli zmiany, o których mowa w ust. 1, obejmują dane zawarte w zezwoleniu na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, przedsiębiorca jest obowiązany wystąpić z wnioskiem o zmianę treści zezwolenia lub licencji.
Z kolei zgodnie z regulacją art. 4 pkt 11 u.t.d., przewóz okazjonalny to przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego. W myśl art. 18 ust. 4a ustawy przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Jak z kolei stanowi art. 18 ust. 4b u.t.d. dopuszcza się przewóz okazjonalny:
- 1) pojazdami zabytkowymi;
- 2) samochodami osobowymi:
- a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę,
- b) na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa,
- c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przez rozpoczęciem przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa - niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy.
Jak stanowi przepis art. 92a ust. 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie (...).
Zgodnie z treścią art. 92a ust. 7 u.t.d., wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1–9.
Zgodnie z lp. 1.5 załącznika nr 3 do u.t.d., za niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa w art. 7a i art. 8 u.t.d., w wymaganym terminie, nakładana jest kara pieniężna w wysokości 800 zł za każdą zmianę. W myśl lp. 2.11. załącznika nr 3 do u.t.d., za wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4b ustawy, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy, nakładana jest kara pieniężna w wysokości 8 000 zł.
W ocenie Sądu organy administracji w niniejszej sprawie zasadnie uznały, że zebrany w wyniku kontroli oraz przeprowadzonego postępowania administracyjnego materiał dowodowy dawał podstawy do przyjęcia, że to skarżąca spółka była podmiotem wykonującym poddany kontroli w dniu 6 grudnia 2019 r. transport drogowy bez wymaganej licencji, będący równocześnie przewozem okazjonalnym, tj. przewozem osób nie stanowiącym przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego, pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d.
Sąd podziela również stanowisko organu co do tego, że w rozpoznawanej sprawie nie miały zarazem do skarżącego zastosowania wyjątki od sankcji przewidzianej w przepisie zawartym pod lp. 2.11 in fine załącznika nr 3 do u.t.d., gdyż zrealizowany przez niego przewóz nie spełniał łącznie warunków przewidzianych w art. 18 ust. 4b u.t.d.
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że z niezakwestionowanych przez stronę ustaleń kontroli wynika, że w dniu 6 grudnia 2019 r. kierowca K. K., wykonał odpłatny przewóz pasażerów z ul. W. na ul. S. we W., pojazdem marki FIAT, stanowiącym własność kierowcy, który nie był wyposażony, oznakowany i zarejestrowany jako taksówka osobowa. Samochód ten był zarejestrowany na 5 osób łącznie z kierowcą. Kurs został zamówiony przez jednego z pasażerów za pomocą aplikacji [...]. Za wykonanie przewozu podmiot [...] w imieniu skarżącej spółki wystawił fakturę nr [...], w której tytule wpisano "usługa transportowa". Przed wykonaniem przewozu nie została zawarta umowa między pasażerami a przewoźnikiem drogowym lub kierowcą; opłata za usługę przewozu została podana przed zamówieniem przewozu i była widoczna w aplikacji [...] (wynosiła ona 11,03 zł, przy czym karta płatnicza pasażera uiszczającego opłatę została obciążona kwotą 5,52 zł w związku z udzielonym rabatem).
Kierowca do kontroli okazał między innymi (na telefonie komórkowym) zdjęcie licencji nr [...] na wykonywanie transportu drogowego osób samochodem osobowym udzielonej stronie skarżącej w dniu 7 września 2019 r. przez Prezydenta W. Z ustaleń kontroli oraz postępowania wyjaśniającego prowadzonego w jej następstwie wynika ponadto, że pojazd marki FIAT, którym wykonano powyższy przewóz, nie był zgłoszony do licencji na wykonywanie transportu drogowego osób samochodem osobowym, posiadanej przez stronę skarżącą.
Przedstawione wyżej okoliczności zostały dostatecznie wykazane w postępowaniu następującymi dowodami, których strona skarżąca skutecznie nie podważyła, w tym protokołem z kontroli, zeznaniami pasażera M. W., zdjęciem okazanej przez kierowcę licencji nr [...], fakturą dotyczącą rozliczenia za kontrolowany przejazd oraz pismem Departamentu Infrastruktury i Transportu Urzędu Miejskiego W. z dnia 17 stycznia 2020 r.
Zdaniem Sądu prawidłowa była ocena organu, że z powyższych dowodów wynika, iż w wyniku zamówienia złożonego przez klienta przy wykorzystaniu aplikacji [...] doszło do wykonania przez kierowcę, na rzecz i w imieniu skarżącej spółki, odpłatnej usługi przewozu osób. W oparciu o powyższe dowody organ - wbrew zarzutom strony skarżącej – wykazał, że podmiotem świadczącym tę usługę była w istocie skarżąca spółka. Innymi słowy, zasadnie stwierdzono, że wykonawca zlecenia – kierowca K. K. – działając na rzecz skarżącej spółki wykonał przewóz osób, które za pomocą aplikacji [...] zamówiły przewóz pojazdem.
Nie sposób zgodzić się ze stroną skarżącą, która w postępowaniu przed organem zaprzeczała istnieniu związków pomiędzy nią samą a kierowcą, że dowody te miałyby nie świadczyć o wykonaniu przewozu w imieniu i na rzecz strony, jak również, że obowiązkiem organu miałoby być szczegółowe badanie powiązania przedmiotowego przewozu z działalnością spółki. W ocenie Sądu fakt przedstawienia przez kierowcę zdjęcia licencji udzielonej spółce oraz fakt wystawienia przez podmiot [...] faktury w jej imieniu i na jej rzecz za przedmiotowy przewóz w sposób wystarczający świadczą o wykonaniu tego przewozu w imieniu i na rzecz skarżącej spółki. Trudno byłoby bowiem traktować fakt wystąpienia dwóch okoliczności wprost wskazujących na powiązanie omawianego przewozu z działalnością strony skarżącej w kategoriach przypadku.
Tym samym trudno byłoby poddawać nasuwający się od razu wniosek o istnieniu takiego powiązania w wątpliwość i prowadzić szerzej zakrojone postępowanie, mające wykazać jego istnienie. W szczególności, w obliczu powyższych dowodów, w ocenie Sądu nie ma podstaw do uznania, że fakt nieposiadania przez kierowcę pisemnej umowy współpracy ze skarżącą spółką czy fakt braku jego zatrudnienia w spółce miałby przemawiać za przyjęciem tezy o braku związku przedmiotowego przewozu z działalnością strony skarżącej.
Należy przy tym zwrócić uwagę na wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 20 grudnia 2017 r., C- 434/15, zgodnie z którym artykuł 56 TFUE w związku z art. 58 ust. 1 TFUE, a także art. 2 ust. 2 lit. d dyrektywy 2006/123/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006 r. dotyczącej usług na rynku wewnętrznymi i art. 1 pkt 2 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego, zmienionej dyrektywą 98/48/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 lipca 1998 r., do którego odsyła art. 2 lit. a dyrektywy 2000/31/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 8 czerwca 2000 r. w sprawie niektórych aspektów prawnych usług społeczeństwa informacyjnego, w szczególności handlu elektronicznego w ramach rynku wewnętrznego (dyrektywy o handlu elektronicznym), należy interpretować w ten sposób, że usługę pośrednictwa, która polega na odpłatnym umożliwianiu nawiązywania kontaktów, poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami, a osobami chcącymi przebyć trasę miejską, należy uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługą przewozową, a tym samym za usługę wchodzącą w zakres "usług w dziedzinie transportu" w rozumieniu art. 58 ust. 1 TFUE. Nie budzi, zdaniem Sądu, wątpliwości, że w rozpoznawanej sprawie strona skarżąca pełniła właśnie rolę tego rodzaju pośrednika.
Okoliczność, że strona skarżąca nie otrzymała wynagrodzenia wprost od pasażera (w podanej przez niego kwocie) nie podważa wniosku, że strona była w tej sytuacji podmiotem wykonującym transport drogowy. Odpłatność za usługę następowała w wyniku rozliczenia z [...] oraz musiała uwzględniać późniejsze rozliczenie z kierowcą, ale ten sposób rozliczenia nie podważa odpłatnego charakteru usługi. Wystawiona w związku z przewozem faktura nie pozostawia też wątpliwości, że spółka powinna była otrzymać z tytułu wykonanej usługi wynagrodzenie.
Nadmienić przy tym należy, że – jak słusznie wskazał organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji – pomyłka organu I instancji w określeniu podmiotu wystawiającego fakturę ([...] zamiast [...]) miała charakter oczywistej omyłki pisarskiej i fakt jej popełnienia nie ma wpływu na wynik sprawy, zwłaszcza, że organ odwoławczy posługiwał się już właściwą nazwą podmiotu wystawiającego.
Mając w związku z tym na uwadze, że z materiału dowodowego wynika, iż strona skarżąca była podmiotem wykonującym usługę krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób, to miała ona obowiązek zgłoszenia w wymaganym ustawą terminie zmian do posiadanej licencji dotyczących danych pojazdu, którym wykonywany był przedmiotowy przewóz – który to wymóg nie został w rozpoznawanej sprawie spełniony. Tym samym, wykonując transport drogowy bez zgłoszenia zmian do licencji, strona skarżąca naruszyła ogólne zasady i warunki wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i przewozów na potrzeby własne określone pod Ip. 1.5. załącznika nr 3 do u.t.d.
Organy w niniejszej sprawie zasadnie uznały również, że kontrolowany przewóz z dnia 6 grudnia 2019 r. był przewozem okazjonalnym, wykonywanym pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d.
Definicję takiego okazjonalnego przewozu należy wywieść z treści art. 18 ust. 4b u.t.d., przy spełnieniu oczywiście negatywnych przesłanek znajdujących się w ustawowej definicji takiego przewozu z art. 4 pkt 11 u.t.d. Skoro bowiem art. 18 ust. 4b u.t.d. stanowi, że dopuszcza się przewóz okazjonalny samochodami osobowymi przeznaczonymi konstrukcyjnie do przewozu do 7 osób pod warunkiem łącznego spełnienia wymogów z art. 18 ust. 4b u.t.d., to przewóz niespełniający któregoś z tych warunków, ale spełniający pozostałe, również musi być traktowany jako przewóz okazjonalny. Pomocne jest również sięgnięcie po kryteria charakteryzujące przewóz okazjonalny w prawie unijnym. W szczególności w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1073/2009 z dnia 21 października 2009 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniającym rozporządzenie (WE) Nr 561/2006 (Dz.U.UE.L2009.300. 88), za usługi okazjonalne uznaje się "usługi, które nie są objęte definicją usług regularnych, w tym szczególnych usług regularnych, oraz których główną cechą jest to, że obejmują przewóz grup pasażerów utworzonych z inicjatywy zleceniodawcy lub samego przewoźnika" (§ 2 pkt 4 rozporządzenia Nr 1073/2009).
Wskazać ponadto należy, że w orzecznictwie przyjmuje się, że zawarte w przepisach dotyczących transportu drogowego sformułowanie "przewóz okazjonalny" należy odczytywać zgodnie ze znaczeniem przymiotnika "okazjonalny", jako "odnoszący się do określonej okazji - okoliczności, sytuacji, wywołany przez nią, dostosowany do niej" (Słownik języka polskiego, pod redakcją prof. dr. Mieczysława Szymczaka, t. II, Warszawa 1998, s. 499). W odróżnieniu od przewozów regularnych, przewóz okazjonalny osób wiąże się ze świadczeniem usług przewozowych osób w nadarzających się okazjach zainicjowanych przez zleceniodawcę lub przewoźnika (por. wyrok NSA z dnia 20 września 2007 r., sygn. akt I OSK 1361/06, publ. Lex nr 384423). Konfrontacja ustaleń dokonanych w niniejszej sprawie z przesłankami dającymi się wyprowadzić z art. 4 pkt 11 u.t.d. i § 2 pkt 4 rozporządzenia Nr 1073/2009 pozwala uznać, że strona skarżąca wykonywała odpłatny przewóz okazjonalny osób w rozumieniu tych unormowań.
Przede wszystkim za podmiot, który zainicjował przedmiotowy przewóz, należy uznać zlecającego jego wykonanie pasażera. Poza tym przewóz ten nie spełnił wszystkich wymagań określonych przepisami prawa. W szczególności przepis art. 18 ust. 4b pkt 2 lit. a, b, c u.t.d., dla przyjęcia dopuszczalności wykonywania przewozu okazjonalnego, a w konsekwencji wyłączenia możliwości ukarania z Ip. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., wymaga łącznego spełnienia wszystkich warunków tam przewidzianych. Jak wynika z art. 18 ust. 4a u.t.d. przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób, łącznie z kierowcą. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie pojazd, którym w dniu kontroli dokonano przewozu osób, był przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą co jednoznacznie wynika z protokołu kontroli drogowej oraz z dokumentacji zdjęciowej (nie kwestionowała tego zresztą również strona skarżąca).
Nie ulega też wątpliwości, że przedmiotowy przewóz nie odbył się na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa, czego wymaga art. 18 ust. 4b pkt 2 lit. b u.t.d., w sytuacji, gdy przewóz okazjonalny został wykonany samochodem osobowym niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust 4a u.t.d.
Wynikające z treści art. 18 ust. 3, ust. 4a, 4b i 5 u.t.d. ograniczenia dotyczące możliwości swobodnego wykonywania przewozu okazjonalnego samochodami osobowymi przeznaczonymi konstrukcyjnie do przewozu 7 i mniej osób, mają na celu odróżnienie tego typu przewozów od mającej osobną regulację w ustawie o transporcie drogowym, powszechnie znanej na całym świecie i cieszącej się uznaną marką, wyspecjalizowanej działalności w zakresie przewozu osób taksówką, która przez istnienie szczegółowych i rygorystycznych wymogów świadczenia takich usług zapewnia pewność, bezpieczeństwo i wysoki ich standard, z korzyścią dla pasażerów. Brak takich ograniczeń mógłby w praktyce prowadzić do istotnego ograniczenia wykonywania przewozu osób taksówkami, na rzecz innych form przewozu osób, niespełniających wspomnianych wyżej rygorystycznych wymogów służących interesowi pasażerów. Nieracjonalne i sprzeczne z intencją ustawodawcy wprowadzającego wskazane kryteria wykonywania przewozów taksówkami oraz dopuszczającego wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodami osobowymi niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a wyłącznie po spełnieniu kumulatywnych warunków określonych w art. 18 ust. 4b pkt 2 lit. a, b i c u.t.d., byłoby w tej sytuacji takie rozumienie tych przepisów, które wyłączałoby spod działania przepisu sankcyjnego znajdującego się pod Ip. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., wykonywanie przewozu okazjonalnego w warunkach analogicznych do tych, jakie są spełniane przy wykonywaniu przewozu osób taksówkami, wyłącznie z powodu braku jasnej definicji takiego przewozu okazjonalnego w przepisach u.t.d. (tak wyrok z dnia 18 czerwca 2020 r. w sprawie o sygn. II SA/Ke 1140/19).
Wobec powyższego, zdaniem Sądu organy prawidłowo zastosowały w sprawie wskazane wyżej przepisy u.t.d., a zarzuty strony skarżącej dotyczące zgłaszanych w tym względzie naruszeń (art. 92a ust. 1, 7 i 11 u.t.d.) okazały się niezasadne.
Sąd nie uwzględnił także zarzutu naruszenia przepisu art. 92c u.t.d. Strona wywodziła, że przepis ten nie został w sprawie zastosowany, mimo, że okoliczności sprawy jej zdaniem wskazują, że nie miała ona wpływu na powstanie stwierdzonych naruszeń. Zgodnie z treścią art. 92c ust. 1 pkt 1, nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Podkreślić należy, że strona w toku postępowania nie wskazywała na konkretne okoliczności, które świadczyłyby o braku wpływu na powstanie naruszenia czy braku możliwości przewidzenia określonych w ustawie zdarzeń i okoliczności, ograniczając się w zasadzie do zaprzeczania istnieniu związków pomiędzy przedmiotowym przewozem a własną działalnością i kwestionowania w ten sposób popełnienia przez siebie naruszenia.
Nie są to okoliczności, o których mowa w art. 92c u.t.d. Przepis ten może znaleźć zastosowanie wyłącznie w sytuacji, gdy dokonanie przez stronę naruszenia nie budzi wątpliwości, a jedynie ze względu na szczególne, wskazane w ustawie okoliczności, postępowanie nie jest wszczynane bądź podlega umorzeniu. Jak już wyżej stwierdzono, istnienia takich okoliczności strona w sprawie w ogóle nie wykazywała.
Bezzasadne są również zarzuty naruszenia przez organy przepisów procesowych określonych w art. 7, art. 11, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Organy podjęły bowiem wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy oraz w sposób wyczerpujący zgromadziły, a następnie rozpatrzyły materiał dowodowy niezbędny do poczynienia ustaleń faktycznych i wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Ocena materiału dowodowego zebranego w sprawie jest prawidłowa, a uzasadnienie zajętego w sprawie stanowiska znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji.
Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę w całości.