Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiuz 29 czerwca 2022 r., sygn. akt III SA/Wr 385/21

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem 17 marca 2021 r. (nr SKO E 4020/1/21) wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 2, art. 140 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej jako "k.p.a.") w zw. z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2020 r. poz. 1427, ze zm., dalej jako "u.p.e.a.") i art. 34 § 2 pkt 1 u.p.e.a., Samorządowe Kolegium Odwoławcze we Wrocławiu (dalej: SKO, Kolegium, organ II instancji, organ odwoławczy) – po rozpatrzeniu zażalenia P. B. (dalej: strona, skarżący, zobowiązany) na wydane z upoważnienia Prezydenta Wrocławia postanowienie Kierownika Działu Windykacji w Zarządzie Dróg i Utrzymania Miasta we Wrocławiu z dnia 11 stycznia 2021 r. (nr EPW.806.7.1569.2021.AGŁ) w sprawie zarzutów w egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 11 sierpnia 2020 r. nr EP/4714/20, uchyliło zaskarżone postanowienie w całości i – orzekając co do istoty sprawy – oddaliło zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej.

Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] marca 2019 r. kontroler służby kontroli obsługującej strefę płatnego parkowania we Wrocławiu (miejsca parkingowe przy ul. Joachima Lelewela), stwierdził postój samochodu osobowego marki Skoda, o numerze rejestracyjnym [...], którego użytkownik nie miał uiszczonej opłaty za parkowanie. W konsekwencji wystawił zawiadomienie nr [...] dotyczące opłaty dodatkowej za nieuiszczenie opłaty za postój.

W dniu 25 marca 2019 r. skarżący w korespondencji mailowej skierowanej do Zarządu Dróg i Utrzymania Miasta we Wrocławiu złożył "reklamację/odwołanie" w związku z naliczeniem opłaty dodatkowej za nieuiszczenie opłat za parkowanie. Podniósł, że jest z P. Przed wjazdem do Wrocławia zapoznał się z mapą strefy płatnego parkowania zamieszczoną na stronie www.wroclaw.pl, która wskazywała, że granicą strefy płatnego parkowania jest ul. Józefa Piłsudskiego. Podał, że po dokładnym przyjrzeniu się mapie Wrocławia zauważył, że mapa strefy płatnego parkowania wprowadza w błąd i błędnie opisuje ul. Kolejową/Bogusławskiego jako ul. Piłsudskiego. Zauważył, że nieuiszczenie opłaty za parkowanie wynikało tylko z faktu błędnego opisania na mapie strefy płatnego parkowania. Podkreślił, że był w pełni przekonany, że parking w tym miejscu jest bezpłatny. Dodał, że śpieszył się również na warsztaty. W odpowiedzi na powyższe - w korespondencji mailowej – wyjaśniono skarżącemu zasady dotyczące sposobu organizacji strefy płatnego parkowania we Wrocławiu, powołując przy tym uchwałę Nr XLIX/1437/10 Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 22 kwietnia 2010 r., a także odniesiono się do sposobu oznakowania strefy płatnego parkowania.

Wskazano także, że mapa zamieszczona na stronie www.wroclaw.pl ma charakter poglądowy i nie stanowi aktu prawnego, na podstawie którego należy uiszczać opłaty za postój pojazdów w strefie płatnego parkowania.

W dniu 6 lutego 2020 r. Prezydent Wrocławia wystawił upomnienie i wezwał skarżącego do uregulowania należności z tytułu opłaty dodatkowej za postój pojazdu w wysokości 50 zł oraz kosztów upomnienia w kwocie 11,60 zł. Upomnienie to zostało doręczone skarżącemu w dniu 14 lutego 2020 r. W upomnieniu obok Prezydenta Wrocławia wymieniono Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta we Wrocławiu (dalej także: ZDiUM).

W dniu 11 sierpnia 2020 r. został wystawiony tytuł wykonawczy (nr EP/4714/20) dotyczący opłaty dodatkowej za nieuiszczenie opłaty za postój. Jako wierzyciela wskazano: Prezydent Wrocławia Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta we Wrocławiu. Tytuł wykonawczy podpisał działający z upoważnienia Prezydenta Wrocławia, Kierownik Działu Windykacji ZDiUM

Pismem z 15 września 2020 r. skarżący wniósł zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej. Wskazał na:

1. 1. nieistnienie obowiązku. Powołał się przy tym na art. 84 Kodeksu cywilnego w zw. z art. 56 tego Kodeksu i wskazał na błąd wynikający z wprowadzającej w błąd mapy zamieszczonej na oficjalnej stronie internetowej Miasta Wrocławia. Podkreślił, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, że opłatę za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych pobiera się od korzystającego z drogi publicznej wyłącznie za postój w odpowiednio wyznaczonym do tego miejscu. Wskazał, że w miejscu, w którym zaparkował oznakowanie jest ledwo widoczne, nie jest odblaskowe, uległo ścieraniu i zabrudzeniu. Również oznakowanie pionowe nie spełnia wymogów, gdyż wjeżdżając na ul. Lelewela od strony ul. Kolejowej nie ma oznaczonego miejsca przeznaczonego do postoju po lewej stronie jezdni widocznego dla pojazdów poruszających się w kierunku ul. Piłsudskiego (zwróconego tak, by był widoczny dla kierowcy jadącego w tym kierunku). Znak oznaczający płatny parking jest ustawiony po prawej stronie ulicy dopiero w znacznie dalszej odległości niż początek miejsca przeznaczonego do płatnego postoju po lewej stronie jezdni.
2. 2. Brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia – upomnienie nie pochodziło bowiem od Prezydenta Wrocławia, gdyż wskazywało nieistniejący organ "Prezydent Wrocławia – Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta we Wrocławiu, 53-633 Wrocław, ul. Długa 49".

Skarżący podkreślił dodatkowo, że postępowanie nie jest dopuszczalne w związku z brakiem obowiązku, wadliwym upomnieniem oraz w związku z faktem, że wskazany w tytule wykonawczym wierzyciel Prezydent Wrocławia – Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta we Wrocławiu, nie istnieje i nie ma siedziby pod adresem 53-633 Wrocław, ul. Długa 49". Zauważył również, że w tytule wykonawczym podano błędną podstawę prawną.

Dodatkowo zobowiązany wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego z powodu jego niedopuszczalności i z powodu niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów z art. 27 u.p.e.a.

Pismem z dnia 22 września 2020 r., Naczelnik Urzędu Skarbowego P. będący organem egzekucyjnym, przekazał wierzycielowi zarzuty wniesione przez zobowiązanego.

Pismem z dnia 12 listopada 2020 r. zobowiązany złożył skargę, która na podstawie art. 234 pkt 1 k.p.a., została potraktowana jako pismo w toku prowadzonego postępowania, w związku ze złożonymi zarzutami.

Postanowieniem z 11 stycznia 2021 r. (nr EPW.806.7.1569.2021.AGŁ) Prezydent Wrocławia uznał za bezzasadny zarzut nieistnienia obowiązku oraz zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia. Poza rozstrzygnięciem wyżej wymienionych zarzutów, organ pierwszej instancji w uzasadnieniu postanowienia odniósł się także do wymogów stawianych, na podstawie art. 27 u.p.e.a. tytułowi wykonawczemu oraz do uwarunkowań ustrojowych i organizacyjnych, zachodzących w strukturach Gminy - Miasta Wrocław. Odniesienie się do tych kwestii skutkowało stwierdzeniem przez organ pierwszej instancji o spełnianiu przez tytuł wykonawczy EP/4714/20, wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a., jak również uznaniu Prezydenta Wrocławia za wierzyciela administracyjnego postępowania egzekucyjnego, w imieniu którego uprawnionym do realizacji kompetencji wierzycielskich administracyjnego postępowania egzekucyjnego, prowadzonego w stosunku do opłat dodatkowych, o których mowa w art. 13f ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych stanowić mogą z upoważnienia, pracownicy jednostki organizacyjnej Gminy - Zarządu Dróg i Utrzymania Miasta we Wrocławiu.

Pismem z dnia 2 lutego 2021 r. zobowiązany złożył zażalenie na postanowienie Prezydenta Wrocławia, w którym podniósł, że wydanie zaskarżonego postanowienia nastąpiło "niezgodnie z prawem i stanem faktycznym". Podważył zarówno istnienie obowiązku dochodzonego tytułem wykonawczym, jak również właściwe wystawienie tego tytułu wykonawczego, przejawiające się, zdaniem Zobowiązanego, wskazaniem zarówno w tytule wykonawczym, jak i w upomnieniu oraz "innych pismach nieistniejącego organu". Za wierzyciela administracyjnego postępowania egzekucyjnego, zdaniem Zobowiązanego, nie ma prawa występować "Prezydent Wrocławia Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta z siedzibą pod adresem: Długa 49, 53- 633 Wrocław." Zarzut nieistnienia obowiązku, zobowiązany wywiódł z faktu publikacji przez organ pierwszej instancji mapy parkowania, na "zarządzanej przez siebie stronie internetowej".

Ponadto zobowiązany powołał się na art. 84 w związku z art. 56 KC i wskazał, że w razie błędu co do treści czynności prawnej można uchylić się od skutków prawnych swego oświadczenia woli. Zobowiązany zarzucił również powołanie przez organ pierwszej instancji przepisów wydanych "już po dacie powstania obowiązku". Zarzucił ponadto stronnicze zebranie materiału dowodowego, w którym jego zdaniem, brakuje zdjęcia początku drogi ul. Lelewela od strony Kolejowej (z widokiem od ul. Kolejowej), pozwalającego na stwierdzenie braku na drodze znaku pionowego, informującego o wjeździe do strefy płatnego parkowania, jak również pozwalającego na ocenę oznakowania poziomego, które wedle opinii Zobowiązanego, nie charakteryzowało się wówczas dobrą widocznością w ciągu całej doby, wysokim współczynnikiem odblaskowości również w warunkach dużej wilgotności w czasie opadów deszczu, trwałością i odpornością na ścieranie i zabrudzenie.

SKO zaskarżonym postanowieniem z 17 marca 2021 r. uchyliło zaskarżone postanowienie w całości i – orzekając co do istoty sprawy – oddaliło zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej.

Na wstępie Kolegium wyjaśniło, że z dniem 30 lipca 2020 r. weszły w życie przepisy ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2070) i wyjaśniło, że w sprawie należało zastosować przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w brzmieniu po 30 lipca 2020 r.

SKO przywołało treść art. 33 § 2 u.p.e.a. i wskazało, że zamknięty katalog przyczyn będących podstawą zarzutów, mogących zostać podniesionych w sprawie egzekucji administracyjnej, powoduje że żadne inne przyczyny nie mogą stanowić podstawy zarzutu, a przez to nie mogą być przedmiotem rozpatrzenia w ramach wydawanego przez wierzyciela postanowienia w sprawie zarzutu. Organ odwoławczy podkreślił także, że rozpatrzenie przez wierzyciela zarzutu, by mogło zostać uznane za zgodne z prawem, obligatoryjnie mieścić się winno w jednym z dopuszczonych przez ustawodawcę rodzajów rozstrzygnięć. SKO podkreśliło również, że nowy stan prawny, wprowadzony ustawą nowelizującą, w zakresie środków zaskarżenia dokonał ich podziału na środki zaskarżenia rozpatrywane przez wierzyciela i środki zaskarżenia rozpatrywane przez organ egzekucyjny. Kwestie dotyczące wątpliwości, bezpośrednio związanych z należnością pieniężną i zobowiązanym, rozstrzyga obecnie wierzyciel, natomiast kwestie dotyczące postępowania egzekucyjnego i czynności egzekucyjnych, rozstrzyga organ egzekucyjny

Zastrzeżenia złożone przez Zobowiązanego w zakresie "stronniczego i niestarannego zebrania dowodów", "niewłaściwie wystawionego tytułu wykonawczego", jak również "nieistniejącego organu wskazanego w upomnieniu, tytule wykonawczym i innych pismach", czy w końcu "nieprecyzyjnego wskazania przepisów w tytule wykonawczym", ze względu na treść regulacji art. 33 § 2 u.p.e.a., należało – w ocenie SKO – uznać za bezprzedmiotowe i niemogące być przedmiotem rozstrzygnięcia przez Wierzyciela w ramach zarzutu na gruncie administracyjnego postępowania egzekucyjnego. Zastrzeżenia Zobowiązanego co do wyżej powołanych kwestii stanowiły m.in przedmiot badania dopuszczalności egzekucji, dokonywanej na etapie wstępnym na zasadzie art. 29 u.p.e.a., wyłącznie przez organ egzekucyjny. Skoro Naczelnik Urzędu Skarbowego P., przystąpił do egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego to – jak podkreśliło SKO, nie znalazł podstaw do uznania tytułu wykonawczego za tytuł nie spełniający wymogów, o których mowa w art. 27 u.p.e.a.

Odnosząc się do podniesionych zarzutów Kolegium stwierdziło, że obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej za parkowanie pojazdu, dochodzonego w trybie egzekucji administracyjnej na podstawie tytułu wykonawczego EP/4714/20, nie sposób ocenić jako nieistniejącego. SKO powołało treść art. 13 ust. 1 pkt 1, art. 13f ust. 1 i ust. 2, art. 13f ust. 3 u.d.p., w brzmieniu sprzed noweli ustawy o drogach publicznych dokonanej ustawą z dnia 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o partnerstwie publiczno- prywatnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1693), tj. według stanu prawnego na dzień [...] marca 2019 r. (czyli na dzień, w którym stwierdzono parkowanie pojazdu Zobowiązanego). Wskazało, że uchwałą Nr XLIX/1437/10 Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 22 kwietnia 2010 r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, ustalenia wysokości stawek za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania, wprowadzania opłat abonamentowych i zerowej stawki opłaty dla niektórych użytkowników drogi, sposobu pobierania tych opłat i określenia wysokości opłaty dodatkowej (Dz. Urz.

Woj. Doln. z dn. 27 maja 2010 r. Nr 100, poz. 1548), zwanej dalej "uchwałą", ustanowiono we Wrocławiu strefę płatnego parkowania, w granicach, której znalazła się m. in. ul. Joachima Lelewela (§ 1 ust. 1 i ust. 3 oraz załącznik nr 1 do uchwały), która została zaliczona do strefy C podstrefy VIII (§ 2 ust. 5 i ust. 6 oraz załącznik nr 1 do uchwały). Wysokość opłaty dodatkowej za parkowanie w strefie płatnego parkowania bez uiszczenia wymaganej opłaty, wynosiła na dzień [...] marca 2019 r. 50,00 złotych (§ 10 ust. 1 uchwały). Obowiązek publicznoprawny ponoszenia opłat za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania, w tym ponoszenia opłat dodatkowych za nieuiszczenie opłaty, stanowi obowiązek powstający z mocy prawa.

SKO podkreśliło, że ze zgromadzonych w aktach Wierzyciela dokumentów wynika, że w dniu [...] marca 2019 r., na terenie strefy płatnego parkowania przy ul. Joachima Lelewela we Wrocławiu, na wysokości zabudowań o nr. [...] stał samochód osobowy marki Skoda o numerze rejestracyjnym [...], którego użytkownik nie miał uiszczonej opłaty za parkowanie. SKO zauważyło, że na podstawie wypisu z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców ustalono, że właścicielem ww. pojazdu, na którym co do zasady spoczywa obowiązek ponoszenia opłaty za postój pojazdu w strefie płatnego parkowania w dacie [...] marca 2019 r. był skarżący.

Kolegium wskazało, że umieszczona na stronie internetowej mapa poglądowa strefy płatnego parkowania, nie posiada przymiotu źródła prawa obowiązującego powszechnie, dlatego do stwierdzenia zaparkowania pojazdu w strefie parkowania, funkcjonowanie tej mapy nie może stanowić okoliczności wpływających zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść właściciela pojazdu (użytkownika). Organ odwoławczy podkreślił, że strefa płatnego parkowania ustalona na ul. Joachima Lelewela we Wrocławiu, oznaczona została zarówno znakami pionowymi- D-44, jak i poziomymi i to zarówno od strony ul. Kolejowej, jak i od strony ul. marsz. Józefa Piłsudskiego. Dnia [...] marca 2019 r. powoływane znaki były umieszczone na drodze i widoczne były w sposób wymagany przepisami ustawowymi, jak i przepisami do nich wykonawczymi, o czym świadczy zgromadzona w aktach sprawy dokumentacja fotograficzna, oznaczona na kartach 24 – 26. Kolegium przeanalizowało sposób zaparkowania samochodu i konieczność minięcia (dostrzeżenia) znaków oznaczających wjazd do płatnej strefy parkowania zarówno przy wjeździe od strony ul. marsz.

Józefa Piłsudskiego, jak i od strony ul. Kolejowej. Za chybioną organ odwoławczy uznał argumentację Zobowiązanego, że nieprawidłowość oznaczenia w dniu [...] marca 2019 r. strefy płatnego parkowania, przejawiała się "brakiem znaku po lewej stronie (patrząc od strony ul. Kolejowej).

SKO uznało także za niezasadny zarzut braku doręczenia Zobowiązanemu upomnienia. Kolegium wskazało, że upomnieniem z dnia 6 lutego 2020 r., w imieniu Prezydenta Wrocławia zastosowano wobec Zobowiązanego zasadę zagrożenia, ustaloną w art. 15 u.p.e.a. Dokument upomnienia zawierał elementy wymagane rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 30 grudnia 2015 r. w sprawie postępowania wierzycieli należności pieniężnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1483), tj. zawierał w szczególności nazwę wierzyciela (Prezydent Wrocławia) i adres siedziby jego jednostki organizacyjnej (ul. Długa 49, 53-633 Wrocław). Upomnienie zostało doręczone w dniu 14 lutego 2019 r. bezpośrednio Zobowiązanemu, na okoliczność czego w aktach sprawy znajduje się zwrotne potwierdzenie odbioru o numerze [...].

Za bezprzedmiotowe Kolegium uznało argumenty Zobowiązanego, co do zasadności stosowania w stanie tej sprawy przepisów Kodeksu cywilnego (art. 84, w zw. z art. 56).

SKO uznało, że wierzyciel prawidłowo nie uwzględnił podniesionych zarzutów, jednakże nie posiadał kompetencji do podjęcia rozstrzygnięcia w przedmiocie "uznania za bezzasadny" zarzutu nieistnienia obowiązku oraz "uznania za bezzasadny" zarzutu braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, gdyż powinien był oddalić zarzuty.

W skardze na postanowienie SKO skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia lub jego uchylenie w całości, a także zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych oraz rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

W uzasadnieniu skargi zauważył, że w postanowieniu SKO niezgodnie z prawdą wskazano, że jego zażalenie zostało złożone na postanowienie Kierownika Działu Windykacji w Zarządzie Dróg i Utrzymania Miasta we Wrocławiu. Zauważył, że postanowienie SKO zostało skierowane nie do Wierzyciela, który wydał zaskarżone postanowienie (Prezydenta Wrocławia), ale do jednostki organizacyjnej gminy tj. do Zarządu Dróg i Utrzymania Miasta we Wrocławiu z adresem ul. Długa 49 we Wrocławiu. Skarżący podkreślił, że zgodnie z art. 156 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest zobowiązany stwierdzić nieważność decyzji, która została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie. Przepis ten stosuje się odpowiednio do postanowień. Skierowanie postanowienia do innej osoby niż strona (Zobowiązany) i organ, który wydał zaskarżone postanowienie (Wierzyciela) spełnia te przesłanki. Jest więc – w jego ocenie – podstawą do orzeczenia nieważności postanowienia SKO.

Zdaniem skarżącego naruszona została także zasada praworządności, czyli art. 6 i 7 k.p.a., zasada rozstrzygania wątpliwości, co do normy prawnej na korzyść strony (art. 7a k.p.a.), zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się m.in. zasadą bezstronności. Organ nie wypełnił obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego zgodnie z art. 7 k.p.a., nie odniósł się do zarzutów należycie. SKO naruszyło więc – w ocenie skarżącego – też przepisy dotyczące konieczności należytego informowania i wyjaśniania przesłanek, którymi się kieruje a więc art. 9 i art. 11 k.p.a., przepisy dotyczące konieczności wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, tj. art. 77 k.p.a.

Dodatkowo skarżący zarzucił, że postanowienie SKO, jak i postanowienie Prezydenta Wrocławia nie wskazuje właściwie podstawy prawnej - zgodnie z orzecznictwem należy wskazać wszystkie akty prawne, zarówno pierwotne jak i zmieniające, wskazując nazwę aktu prawnego i publikację w dzienniku ustaw. Powołanie się ogólnie na teksty jednolite nie spełnia tego wymogu i nie określa, które dokładnie akty prawne (w tym zmieniające) mają zastosowanie do orzeczenia.

Ponadto – w ocenie skarżącego – SKO niewłaściwie rozpoznało zarzut nieistnienia obowiązku (art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a.). Nie rozpoznano właściwie prawa uchylenia się od skutków prawnych swego oświadczenia woli w razie błędu co do treści czynności prawnej (art. 84 i 56 KC). Kwestię zajścia zdarzenia prawnego i skutków z niego wynikających nie reguluje w tym przypadku Prawo o ruchu drogowym, czy inne podobne przepisy, lecz Kodeks Cywilny. Organ powinien wziąć pod uwagę cały system prawa, włącznie z Konstytucją. Skarżący zauważył, że stronniczo zebrano materiał dowodowy w postaci zdjęć oznakowania pionowego. Postanowienie ani nie uwzględnia ani też nie odnosi się do dowodu w postaci zdjęcia wniesionego wraz z zażaleniem. Na zdjęciu widoczne jest, że na samym początku wyznaczonych słabo widocznymi i wytartymi liniami oznakowania poziomego brak jest widocznego i czytelnego dla kierowcy oznakowania pionowego D-18 Parking (od razu po wjechaniu z ul. Kolejowej).

Takie oznakowanie powinno być umieszczone na początku wyznaczonego miejsca. Skarżący podkreślił także, że obowiązek określony w tytule wykonawczym na podstawie uchwały opublikowanej w Dzienniku Urzędowym w 2020 r. oraz ustawy opublikowanej w Dzienniku Ustaw w 2020 r. nie mógł zaistnieć w 2019 r. (datę powstania należności określona jest na dzień [...] marca 2019 r.). Prawo nie może działać wstecz.

Zarzut braku doręczenia zobowiązanemu upomnienia (art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a.) również nie został – w ocenie skarżącego - właściwie rozpatrzony. Takie upomnienie bowiem musi pochodzić od Wierzyciela, czyli organu gminy istniejącego na podstawie prawa, którego kompetencje wyznaczone są przepisami prawa. Wskazanie nazwy, jak i adresu jednostki organizacyjnej gminy nie odpowiada tym warunkom.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności zaznaczyć trzeba, że sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z treścią tego przepisu, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

W dalszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy). W ramach kontroli sądowoadministracyjnej sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, jak i poprzedzające je postanowienie Prezydenta wydane zostały w postępowaniu egzekucyjnym, prowadzonym wobec skarżącego zgodnie z przepisami ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W niniejszej sprawie w stosunku do strony prowadzone było postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego z 11 sierpnia 2020 r. obejmującego należności pieniężne z tytułu opłaty dodatkowej za nieuiszczenie opłaty za parkowanie pojazdu samochodowego w strefie płatnego parkowania w dniu [...] marca 2019 r. Wskazać przy tym należy, że na podstawie wypisu z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców ustalono, że właścicielem spornego pojazdu, na którym co do zasady spoczywa obowiązek ponoszenia opłaty za postój pojazdu w strefie płatnego parkowania, w dacie [...] marca 2019 r. był skarżący. Sam właściciel zresztą nie kwestionował, ani faktu posiadania w dacie [...] marca 2019 r. statusu użytkownika zaparkowanego pojazdu ani też faktu nieuiszczenia opłaty za parkowanie. Zgłosił natomiast zarzuty: nieistnienia obowiązku i niedoręczenia mu upomnienia.

Zaznaczyć trzeba, że dniu 30 lipca 2020 r. weszły w życie przepisy ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2070). Stosownie do art. 13 ust. 1 tej ustawy, do postępowań egzekucyjnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej stosuje się przepisy dotychczasowe. Należy wskazać, że wszczęcie postępowania egzekucyjnego jest odmiennym pojęciem niż wszczęcie egzekucji administracyjnej. Zagadnienie to przesądził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 3 marca 2011 r. o sygn. akt II UK 307/10 (dostępne w Bazie Orzeczeń, sn.pl/orzecznictwo), zgodnie z którym postępowanie egzekucyjne wszczynane jest wcześniej niż sama egzekucja. Wszczęcie postępowania egzekucyjnego następuje w dniu doręczenia organowi egzekucyjnemu przez wierzyciela wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego wraz z tytułem wykonawczym, a jeśli wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym - w dniu wystawienia przezeń tytułu wykonawczego (art. 61 § 1 i 3 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a.).

Natomiast wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą zaistnienia jednego z wymienionych w art. 26 § 5 u.p.e.a. zdarzeń, tj. doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego albo doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Wszczęcie postępowania egzekucyjnego w sprawie nastąpiło zatem w dniu doręczenia wniosku Wierzyciela o wszczęcie egzekucji administracyjnej i tytułu wykonawczego organowi egzekucyjnemu. Akta sprawy co prawda nie zawierają zwrotnego potwierdzenia doręczenia organowi egzekucyjnemu tytułu wykonawczego, jednak w oparciu o oświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego P., zawarte w piśmie z dnia 22 września 2020 r. należy wskazać – jak słusznie zauważyło SKO - że postępowanie egzekucyjne w sprawie zostało wszczęte po dniu 30 lipca 2020 r. Sam tytuł wykonawczy został zresztą wystawiony 11 sierpnia 2020 r. Powyższe, w związku z art. 13 ust. 1 ustawy nowelizującej, świadczy zatem o konieczności stosowania w sprawie, przepisów u.p.e.a. w brzmieniu po 30 lipca 2020 r.

Przed przystąpieniem do oceny zasadności oddalenia zgłoszonych przez skarżącego zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w pierwszej kolejności należało odnieść się do zarzutu skarżącego dotyczącego skierowania zaskarżonego postanowienia do podmiotu niebędącego stroną postępowania, czyli do Zarządu Dróg i Utrzymania Miasta i związanego z tym żądania stwierdzenia nieważność postanowienia SKO z 17 marca 2021 r. Wskazać należy, że zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych w brzmieniu obowiązującym w dniu [...] marca 2019 r., czyli w dniu, w którym stwierdzono parkowanie pojazdu Zobowiązanego bez uiszczenia należnej opłaty (Dz. U. z 2018 r., poz. 206 ze zm., dalej: u.d.p.) organ administracji rządowej lub jednostki samorządu terytorialnego, do którego właściwości należą sprawy z zakresu planowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg, jest zarządcą drogi.

Zarządcami dróg, według art. 19 ust. 2 pkt 4 u.d.p. są dla dróg gminnych - wójt (burmistrz, prezydent miasta), przy czym w granicach miast na prawach powiatu zarządcą wszystkich dróg publicznych, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych, jest prezydent miasta (art. 19 ust. 5 u.d.p.). Zatem we Wrocławiu zarządcą dróg publicznych jest Prezydent Wrocławia. Przepis art. 21 ust. 1 u.d.p. dopuszcza możliwość wykonywania przez zarządcę (o którym mowa w art. 19 ust. 2 pkt 2-4 i ust. 5 czyli i prezydenta miasta) jego obowiązków przy pomocy jednostki organizacyjnej będącej zarządem drogi, utworzonej odpowiednio przez sejmik województwa, radę powiatu lub radę gminy. Jeżeli jednostka taka nie została utworzona, zadania zarządu drogi wykonuje zarządca. Z przepisu art. 21 ust. 1 u.d.p. wyraźnie wynika, że zarządca nie przekazuje swoich obowiązków, a jedynie może te obowiązki wykonywać przy pomocy jednostki organizacyjnej zwanej zarządem.

Skoro zatem we Wrocławiu został utworzony Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta, to tym samym zarządca drogi – Prezydent, mógł wykonywać (i w efekcie wykonywał) swoje obowiązku przy pomocy tej jednostki. Podkreślić przy tym należy, że Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta wchodzi w skład szeroko rozumianego aparatu administracyjnego Prezydenta (mówiąc innymi słowy, jest to "urzędu" wierzyciela za pomocą, którego realizuje on powierzone mu zadania) i jednocześnie, tj. zgodnie z art. 21 u.d.p. jest on umocowany do działania w imieniu Prezydenta również w postępowaniu egzekucyjnym w administracji (por. wyrok NSA z 9 stycznia 2008 r., sygn. akt I OSK 1671/07, CBOSA).

Ponadto w § 1 ust. 1 załącznika nr 1 do uchwały nr LIV/1568/10 Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 9 września 2010 r. w sprawie nadania statutu Zarządowi Dróg i Utrzymania Miasta we Wrocławiu (Dz. Urz. Woj. Dolno. z 2010 r., nr 189, poz. 2832) wskazano, że Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta we Wrocławiu, zwany w dalszej części Zarządem, jest jednostką organizacyjną Gminy Wrocław będącą zarządem drogi. Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1 lit. m) załącznika nr 1 do tej uchwały przedmiotem działalności podstawowej Zarządu są w zakresie zarządzania drogami publicznymi i przekazanymi drogami wewnętrznymi, miejscami wyznaczonymi do parkowania pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania oraz kanałami technologicznymi, pobieranie opłat i kar pieniężnych przewidzianych ustawą o drogach publicznych oraz windykacja tych opłat i kar.

W konsekwencji zaadresowanie postanowienia do jednostki pomocniczej Prezydenta, która w ramach przekazanych jej uprawnień zajmuje się dochodzeniem wierzytelności i prowadzeniem postępowań egzekucyjnych i która tą konkretną sprawą się zajmowała, nie stanowiło uchybienia, które mogłoby skutkować – jak domagał się tego skarżący – stwierdzeniem nieważności zaskarżonego postanowienia.

Wskazać także należy, że w istocie - tak jak zauważył skarżący, SKO w zaskarżonym postanowieniu wskazało, że rozpoznało zażalenie na "wydane z upoważnienia Prezydenta Wrocławia postanowienie Kierownika Działu Windykacji w Zarządzie Dróg i Utrzymania Miasta we Wrocławiu". Nie ulega przy tym wątpliwości, że postanowienie z 11 stycznia 2021 r. było rozstrzygnięciem Prezydenta Wrocławia, który zresztą został wskazany w nagłówku tego postanowienia i zostało podpisane "z upoważnienia Prezydenta". Dostrzeżone uchybienie SKO nie miało jednak istotnego wpływu na wynik sprawy i nie mogło tym samym stanowić podstawy do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Wskazać także należy, że wbrew twierdzeniom skarżącego, zarówno Prezydent, jak i SKO prawidłowo wskazały podstawy prawne swoich orzeczeń. Przywołały także publikacje w dzienniku ustaw. Sąd nie stwierdził w tym zakresie naruszeń, które mogłyby mieć wpływ na wynik spawy.

Przechodząc do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy trzeba na wstępie zauważyć, że podnoszone przez skarżącego kwestie związane z niespełnieniem przez tytuł wykonawczy wymogów, o których mowa w przepisach prawa (skarżący wskazywał na niewłaściwe oznaczenie wierzyciela w tytule wykonawczym oraz na powołanie nieprawidłowych dzienników ustaw), w obecnie obowiązującym stanie prawnym, nie stanowią podstawy zarzutów, które zostały w sposób wyczerpujący uregulowane w art. 33 u.p.e.a. Kwestie dotyczące elementów tytułu wykonawczego nie mogły być oceniane w ramach postępowania wywołanego wniesieniem zarzutów w trybie art. 33 u.p.e.a., na co słusznie zwróciło uwagę SKO.

Podkreślić należy, że postępowanie zainicjowane zgłoszeniem zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej ma charakter wpadkowy i szczególny w stosunku do toczącego się postępowania egzekucyjnego i w przypadku zgłoszenia przez zobowiązanego zarzutów, organy egzekucyjne rozpoznają sprawę w ich granicach (por. wyrok WSA w Gliwicach z 28 czerwca 2017 r., I SA/Gl 424/17 i przywołane tam orzecznictwo, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej w skrócie: CBOSA).

Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: 1) nieistnienie obowiązku;

1. 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3 a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu;
2. 3) błąd co do zobowiązanego;
3. 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane;
4. 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części;
5. 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b (art. 33 § 2 u.p.e.a.). W myśl art. 33 § 4 u.p.e.a. zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie. Zgodnie z art. 34 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. Wierzyciel wydaje postanowienie, w którym: 1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej;

1. 2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej: a) w całości, b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut;
2. 3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli: a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym, b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia (art. 34 § 2 u.p.e.a.). Na podstawie art. 34 § 3 u.p.e.a. na postanowienie to służy zażalenie.

W sprawie skarżący wniósł zarzut nieistnienia obowiązku (art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a.) oraz zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia (art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a.).

Odnosząc się do zarzutu nieistnienia obowiązku należy wskazać, że zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p. korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania. W myśl art. 13b ust. 7 u.d.p. opłatę, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera zarząd drogi, a w przypadku jego braku - zarządca drogi. Zgodnie z art. 13f u.d.p. za nieuiszczenie opłat, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera się opłatę dodatkową (ust. 1). Rada gminy (rada miasta) określa wysokość opłaty dodatkowej, o której mowa w ust. 1, oraz sposób jej pobierania. Wysokość opłaty dodatkowej nie może przekroczyć 50 zł (ust. 2). Opłatę dodatkową, o której mowa w ust. 1, pobiera zarząd drogi, a w przypadku jego braku zarządca drogi (ust. 3).

Uchwałą Nr XLIX/1437/10 Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 22 kwietnia 2010 r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, ustalenia wysokości stawek za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania, wprowadzania opłat abonamentowych i zerowej stawki opłaty dla niektórych użytkowników drogi, sposobu pobierania tych opłat i określenia wysokości opłaty dodatkowej (Dz. Urz. Woj. Doln. z 17 września 2014 r., poz. 3875), zwanej dalej "uchwałą", ustanowiono we Wrocławiu strefę płatnego parkowania, w granicach której znalazła się m. in. ul. Joachima Lelewela (§ 1 ust. 1 i ust. 3 oraz załącznik nr 1 do uchwały), która została zaliczona do strefy C podstrefy VIII (§ 2 ust. 5 i ust. 6 oraz załącznik nr 1 do uchwały). Wysokość opłaty dodatkowej za parkowanie w strefie płatnego parkowania bez uiszczenia wymaganej opłaty, wynosiła na dzień [...] marca 2019 r. 50,00 złotych (§ 10 ust. 1 uchwały).

Zgodnie z § 10 ust. 2 uchwały opłata dodatkowa pobierana jest w oparciu o ustalenie zaistnienia obowiązku jej pobrania, poczynione przez służby kontroli wnoszenia opłat. Służby kontroli, o których mowa w ust. 2 działają na podstawie upoważnienia Prezydenta Wrocławia (§ 10 ust. 3 uchwały). Służby kontroli każdorazowo zawiadamiają kierującego pojazdem samochodowym o ustaleniu faktu nieuiszczenia opłaty za parkowanie, postój, w strefie płatnego parkowania, przez umieszczenie zawiadomienia na przedniej szybie pojazdu pod wycieraczką (§ 10 ust. 4 uchwały).

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że obowiązek uiszczenia należnej opłaty przez korzystającego z parkowania w strefie płatnego parkowania drogi publicznej wynika z mocy samego prawa. W tym zakresie nie jest zatem wymagane konkretyzowanie obowiązku w drodze indywidualnego aktu administracyjnego. Wierzyciel ma prawo domniemywać, że korzystającym z drogi publicznej jest właściciel pojazdu i w razie nieuiszczenia opłaty za parkowanie, obowiązek jej zapłaty co do zasady obciąża właściciela pojazdu (por. wyrok NSA z dnia 4 października 2019 r., sygn. akt II FSK 140/18, wyrok NSA z dnia 27 marca 2019 r., sygn. akt I GSK 1042/18, dostępne w CBOSA).

Należy również zauważyć, że w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2017 r., sygn. akt II GPS 2/17 (dostępnej w CBOSA) zaakcentowano, że zgodnie z art. 13b ust. 1 w związku z art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p. opłatę za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania pobiera się od korzystającego z drogi publicznej wyłącznie za postój w odpowiednio wyznaczonym do tego miejscu, a nie: w dowolnym miejscu znajdującym się w tej strefie. Podkreślono też, że miejscem wyznaczonym jest, co do zasady, miejsce wyróżnione zarówno znakami informacyjnymi pionowymi, jak i znakami informacyjnymi poziomymi. Zarazem zwrócono uwagę, że znaki informacyjne pionowe mają na celu poinformowanie kierujących pojazdami o rodzaju drogi i sposobie korzystania oraz obiektach znajdujących się przy drodze lub w jej pobliżu przeznaczonych dla użytkowników dróg - pkt 5.1.1 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczenia na drogach (Dz. U. Nr 220, poz. 2181, dalej: rozporządzenie), natomiast znaki informacyjne poziome dróg służą zwiększeniu bezpieczeństwa uczestników ruchu i innych osób znajdujących się na drodze, usprawnieniu ruchu pojazdów i ułatwieniu korzystania z dróg (pkt 1.2 załącznika nr 2 do rozporządzenia).

Analiza materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, a przede wszystkim dokumentacji zdjęciowej nie pozostawia wątpliwości, że postój pojazdu samochodowego odbył się w miejscu, które zostało oznakowane znakami pionowymi i poziomymi. Strefa płatnego parkowania ustalona na ul. Joachima Lelewela we Wrocławiu, oznaczona została zarówno znakami pionowymi, jak i poziomymi, i to zarówno od strony ul. Kolejowej, jak i od strony ul. marsz. Józefa Piłsudskiego. Słusznie zauważyło SKO, że dnia [...] marca 2019 r. znaki były umieszczone na drodze i widoczne w sposób wymagany przepisami ustawowymi, jak i przepisami wykonawczymi, o czym świadczy zgromadzona w aktach sprawy dokumentacja fotograficzna (w szczególności potwierdzają to zdjęcia k. 24-26 akt administracyjnych). Miejsce postoju należało zatem uznać za wyznaczone w rozumieniu art. 13b ust. 1 u.d.p. Analiza zdjęć umieszczonych na kartach 24 i 26 akt administracyjnych pozwala stwierdzić, że pojazd skarżącego został zaparkowany w niedalekiej (bo odległej jedynie o dwa pojazdy) odległości od znaku D-44, pomiędzy krawężnikiem a linią oznaczającą miejsce wyznaczone w strefie płatnego parkowania.

Zgodzić należy się z SKO, że pojazd ten był skierowany w sposób, który wskazuje na jego wjazd na ul. Joachima Lelewela od strony ul. marsz. Józefa Piłsudskiego. W takiej sytuacji znak oznaczający strefę płatnego parkowania musiał być minięty przez Zobowiązanego. Jak prawidłowo zauważyło SKO - nawet gdyby przyjąć, że zaparkowanie finalne na miejscu parkingowym, nastąpiło od strony ul. Kolejowej, poprzez wykonanie przez Zobowiązanego manewru zawracania na ul. Joachima Lelewela, to musiał analogicznie minąć także znak oznaczający wjazd do płatnej strefy parkowania, umieszczony od strony ul. Kolejowej na wysokości nieruchomości położonej przy ul. Joachima Lelewela 14. W zażaleniu na postanowienie Prezydenta Wrocławia skarżący zarzucał, że na początku ul. Joachima Lelewela (patrząc od strony ul. Kolejowej) brakuje znaku miejsca parkowania po lewej stronie, zaś znak z prawej strony jest ustawiony w dalszej odległości od skrzyżowania.

Skarżący dołączył zdjęcie ze strony internetowej google maps z widokiem na ul. Joachima Lelewela od strony ul. Kolejowej. Analiza widoku przedstawionego przez skarżącego (z uwagi na nieczytelność zdjęcia - k.42 akt administracyjnych, Sąd posiłkował się stroną internetową google maps) pozwala stwierdzić, że znak strefy płatnego parkowania został umieszczony na wysokości kamienicy położonej przy ul. Joachima Lelewela 14, po prawej stronie ulicy, wjeżdżając od strony ul. Kolejowej, na co uwagę zwróciło również SKO. Wskazać przy tym należy, że chybiona była argumentacja skarżącego dotycząca braku znaku oznaczającego parking płatny po lewej stronie ul. Joachima Lelewela (patrząc od strony ul. Kolejowej). Przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach wprowadziły zasadę umieszczania znaków drogowych po prawej stronie jezdni (pkt. 1.5.1. załącznika nr 1 do powołanego rozporządzenia). Wyjątki przewidujące umieszczanie znaków po lewej stronie jezdni nie dotyczyły analizowanej sytuacji.

Zgodzić należy się także z SKO, że bez znaczenia dla powstania z mocy prawa obowiązku zapłaty opłaty dodatkowej za nieuiszczenie opłaty za parkowanie pojazdu w strefie płatnego parkowania, stanowią powoływane przez Zobowiązanego okoliczności poprzedzające zaparkowanie pojazdu i następujące po zaparkowaniu pojazdu, pod postacią stwierdzenia błędów mapy strefy płatnego parkowania, umieszczonej na stronie internetowej www.wroclaw.pl. Umieszczona na stronie internetowej mapa poglądowa strefy płatnego parkowania – jak zasadnie zauważyło SKO, nie posiada przymiotu źródła prawa obowiązującego powszechnie, dlatego do stwierdzenia zaparkowania pojazdu w strefie parkowania, funkcjonowanie tej mapy nie może stanowić okoliczności wpływających zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść właściciela pojazdu (użytkownika). Strefa płatnego parkowana została bowiem ustalona uchwałą Rady Miejskiej z 22 kwietnia 2010 r., nr XLIX/1437/10, która jako akt prawa miejscowego stanowi źródło prawa. Właśnie ta uchwała zawierała wyznaczenie obszaru i granic strefy płatnego parkowania, a nie mapa umieszczona na stronie internetowej Miasta Wrocławia.

W spawie nie mogły znaleźć zastosowania powołane przez skarżącego przepisy Kodeksu cywilnego – art. 84 w zw. z art.

56. Przepisy prawa cywilnego regulują bowiem stosunki cywilnoprawne między osobami fizycznymi i prawnymi (art. 1 k.c.). Niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym, do których zaliczane są, w świetle art. 60 pkt 7 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 305), opłaty dodatkowe za postój pojazdów samochodowych bez uiszczenia opłaty, poddawane są normowaniu przepisów prawa administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 11 sierpnia 2020 r., sygn. akt I GSK 155/20, CBOSA). Wskazać należy, że przez sprawy cywilne w znaczeniu materialnym rozumie się sprawy, w których ochrona prawna sprowadza się do wywołania skutku w zakresie stosunków cywilnoprawnych, tj. stosunków osobistych, rodzinnych lub majątkowych, których podmioty - w razie sporu - występują jako równorzędni partnerzy. Przez sprawy cywilne znaczeniu formalnym rozumie się natomiast inne sprawy, które nie są ze swej istoty sprawami cywilnymi, a jedynie uznawane są za sprawy cywilne, dlatego że z woli ustawodawcy są rozpoznawane według przepisów kodeksu postępowania cywilnego (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 27 marca 2013 r., I CSK 402/12, LEX nr 1350244). Przedmiotowa sprawa nie jest sprawą cywilną.

Wobec powyższego zarzut co do nieistnienia obowiązku z tytułu opłaty dodatkowej za nieopłacony postój w strefie płatnego parkowania z powodu braku prawidłowego oznaczenia miejsc postojowych i błędnej mapy umieszczonej na stronie internetowej Miasta Wrocław SKO jak i wierzyciel słusznie uznały za całkowicie bezpodstawny. Z dokumentacji znajdującej się w aktach administracyjnych wynika bezspornie, że pojazd skarżącego zaparkowany był w dniu [...] marca 2019 r. na drodze publicznej, w miejscu odpowiednio wyznaczonym w granicach strefy płatnego parkowania, przeznaczonym do postoju pojazdu, jednakże bez uiszczenia należnej opłaty.

Dodatkowo podkreślić także należy, że zarzut nieistnienia obowiązku dotyczy zasadniczo kontroli formalnej obowiązku, co do którego prowadzi się egzekucję. Przez nieistnienie obowiązku należy rozumieć sytuację, kiedy wskazano w tytule wykonawczym obowiązek, który nie ciąży na zobowiązanym podmiocie. Taka sytuacja nie zachodzi w niniejszej sprawie.

W konsekwencji powyższego Sąd uznał również za niezasadne zarzuty skargi co do naruszenia przepisów postępowania (art. 18 u.p.e.a. w zw. z art. 6, art. 7, art. 7a, art. 9, art. 11, art. 77 § 1 K.p.a.), gdyż zebrany w sprawie materiał dowodowy (przeanalizowany przez Kolegium), w szczególności dokumentacja fotograficzna, pozwalają stwierdzić, że pojazd, którego właścicielem jest skarżący był zaparkowany w dniu [...] marca 2019 r. w strefie płatnego parkowania, bez uiszczenia opłaty.

Skarżący podniósł także zarzut niedoręczenie mu upomnienia wskazując, że w upomnieniu w charakterze wierzyciela administracyjnego postępowania egzekucyjnego nie ma prawa występować "Prezydent Wrocławia Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta z siedzibą pod adresem: Długa 49, 53- 633 Wrocław." W ocenie Sądu zarówno wierzyciel, jak i SKO słusznie nie uwzględniły tego zarzutu. Z akt administracyjnych wynika bezspornie, że upomnienie zostało doręczone skarżącemu w dniu 14 lutego 2020 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru o numerze [...], k. 7 akt administracyjnych). W upomnieniu jako wierzyciela wskazano Prezydenta Wrocławia, zostało ono też podpisane "z upoważnienia Prezydenta".

Wskazać należy, że skoro Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta we Wrocławiu jest jednostką, przy pomocy której Prezydent realizuje swoje zadania wierzyciela, to tym samym wskazanie nazwy i adresu tej jednostki organizacyjnej, nie zmienia faktu, że wierzycielem jest Prezydent Wrocławia i że został on w upomnieniu wskazany.

SKO prawidłowo uchyliło postanowienie wierzyciela i orzekło co do istoty o oddaleniu zarzutów. Taka forma – oddalenie zarzutów, a nie uznanie ich za nieuzasadnione, jest wymagana przez art. 34 § 2 pkt 1 u.p.e.a.

Sumując, Sąd stwierdził, że zarzuty skargi były niezasadne, Sąd bowiem kontrolując zaskarżone postanowienie co do zgodności z prawem nie stwierdził by organ w badanej sprawie egzekucyjnej dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w sposób mający lub mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, czego dla uchylenia zaskarżonego aktu wymaga ustawodawca w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a

W tym stanie sprawy Sąd, działając na podstawie art. 151 w związku z art. 119 pkt 3 i art. 120 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi jako nieuzasadnionej.