Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. (dalej "Dyrektor") – po rozpatrzeniu odwołania M. B. od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. (dalej "Kierownik") z dnia [...] r. (nr [...]) odmawiającej stronie przyznania renty strukturalnej – stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji, powołując się na art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. Nr 98, poz. 634 ze zm.) i art. 134 w zw. z art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwanej dalej w skrócie "k.p.a.").
W uzasadnieniu postanowienia Dyrektor stwierdził, że decyzję pierwszoinstancyjną doręczono stronie skarżącej w dniu [...] r. stosownie do dyspozycji art. 42 § 1 k.p.a.
Odwołanie od tej decyzji skarżąca złożyła w dniu [...] r. do Dyrektora za pośrednictwem Kierownika (art. 129 § 1 k.p.a.), a więc po upływie siedmiu dni od zakończenia czternastodniowego terminu do wniesienia odwołania (art. 129 § 2 k.p.a.).
Skarżąca nie wystąpiła przy tym o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania (art. 58 k.p.a.).
W takim stanie faktycznym należało zdaniem Dyrektora zastosować art. 134 k.p.a. i stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżąca zakwestionowała postanowienie Dyrektora, wywiodła, że złożyła odwołanie w dniu [...] r. do Dyrektora za pośrednictwem Kierownika, a ponadto kopię odwołania przesłała listem poleconym do Ministerstwa Rolnictwa (Departament Rozwoju Obszarów Wiejskich). Skarżąca otrzymała odpowiedź z Ministerstwa, w której zobowiązano Dyrektora do ponownego zajęcia się sprawą oraz do przesłania informacji o sposobie załatwienia sprawy strony. Jednakże Dyrektor nie wykonał tych obowiązków. W takiej sytuacji skarżąca potraktowała pismo "Postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania", jako "pismo świadomie z wymijającą odpowiedzią w celu zniechęcenia, względnie zmęczenia skarżącej do stosownego działania w swej sprawie".
Skarżąca zarzuciła, że na odwołanie strony Dyrektor odpowiedział po 2,5 miesiąca, natomiast na polecenie służbowe swego zwierzchnika zareagował po upływie ustawowych 30 dni, tj. po 1,5 miesiąca od tego polecenia.
Niestosowne jest stawianie skarżącej zarzutu przekroczenia terminu do wniesienia odwołania, przy jednoczesnym nieterminowym wykonywaniu obowiązków przez Dyrektora, gdyż do zachowania terminów zobowiązany jest zarówno organ, jak i strona.
W ocenie skarżącej błędne jest stanowisko Dyrektora narzucające skarżącej treść art. 58 § 1 i § 2 k.p.a., by po uchybieniu czternastodniowego terminu wystąpiła w ciągu kolejnych siedmiu dni o przywrócenie terminu. Oczywiste jest, że tak właśnie postąpiła strona, składając odwołanie w dwudziestym pierwszym dniu (14+7), tj. [...] r., gdy decyzję odmawiającą przyznania renty strukturalnej otrzymała w dniu [...] r. Gdyby skarżąca była profesjonalistką w dziedzinie prawa administracyjnego, to niewątpliwie w dniu [...] r. użyłaby art. 58 k.p.a. Według skarżącej wypełniła ona ten obowiązek.
Skarżąca powołała się także na "względy czysto ludzkie" i podniosła, że w postępowaniu administracyjnym jest stroną zdecydowanie słabszą.
W konkluzji skarżąca wniosła o uchylenie postanowienia Dyrektora i przyznanie jej kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując twierdzenia i argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Oceniając postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym według kryterium zgodności z prawem (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., w zw. z art. 3 § 2 pkt 2 i art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a."), sąd administracyjny bada, czy przy wydaniu postanowienia z zakresu administracji publicznej organy zachowały reguły proceduralne i czy niewadliwie zastosowały normy prawa materialnego odnoszące się do ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie jest jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Zarzuty sformułowane w skardze nie mogą wzruszyć zaskarżonego postanowienia.
Z niewadliwie ustalonego przez organy stanu faktycznego bezspornie wynika, że skarżąca wniosła odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji po upływie terminu określonego w art. 129 § 2 k.p.a. Według przyjętej w nim regulacji, odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie.
W rozpoznawanej sprawie zaistniała pierwsza z dwóch możliwości liczenia terminu do wniesienia odwołania, gdyż decyzja organu pierwszej instancji została doręczona skarżącej w dniu [...] r., co odzwierciedla zwrotne poświadczenie odbioru decyzji, na którym widnieje podpis skarżącej, jako odbiorcy przesyłki, oraz wspomniana data.
W doręczonej stronie decyzji pierwszoinstancyjnej zawarto jasne, zrozumiałe dla czytelnika i niewymagające interpretacji pouczenie, według którego "od decyzji niniejszej służy odwołanie do Dyrektora Dolnośląskiego Oddziału Regionalnego ARiMR we W. za pośrednictwem Kierownika Biura Powiatowego w S. w terminie 14 dni od jej doręczenia". Wobec takiego pouczenia nie mogło budzić wątpliwości u adresata decyzji, że czternastodniowy termin na złożenie odwołania – rozpoczynając swój bieg od następnego dnia po dacie doręczenia decyzji (art. 57 § 1 k.p.a.) – upływał z dniem [...] r. Ponieważ w rozpoznawanym przypadku dzień ten był ustawowo wolny od pracy (Poniedziałek Wielkanocny), przeto za ostatni dzień terminu należało – stosownie do dyspozycji art. 57 § 4 k.p.a. – uznać najbliższy następny dzień powszedni, a więc [...] r. (wtorek), i do końca tego dnia (do godz. 2400) złożyć odwołanie.
Tymczasem skarżąca dokonała tego dopiero w dniu [...] r., a zatem po upływie sześciu dni od zakończenia czternastodniowego terminu na wniesienie odwołania.
W ustalonym stanie faktycznym, wobec prawidłowego pouczenia przez organ pierwszej instancji o terminie i trybie odwołania, niezrozumiałe jest przekonanie skarżącej, że dochowała ustawowego terminu, składając odwołanie w dwudziestym pierwszym dniu (14+7), tj. [...] r., gdyż decyzję odmawiającą przyznania renty strukturalnej otrzymała w dniu [...] r.
Nie można przy tym nie zauważyć, że w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Dyrektor wskazał skarżącej na możliwość złożenia prośby o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, przy uprawdopodobnieniu, że uchybienie nastąpiło bez jej winy (art. 58 § 1 k.p.a.), i że można tego dokonać w nieprzywracanym siedmiodniowym terminie liczonym od dnia ustania przyczyny uchybienia i przy jednoczesnym złożeniu odwołania (art. 58 § 2 i § 3 k.p.a.), co spotkało się ze sformułowanym w skardze zarzutem o narzucaniu skarżącej art. 58 k.p.a.
W kontekście przywołanych unormowań, zaskarżonego postanowienia nie mogą wzruszyć twierdzenia skarżącej o wystąpieniu z pismem do Ministerstwa Rolnictwa oraz udzielona jej odpowiedź, jak też zarzucana organom rolnym przewlekłość postępowania, ponieważ nie są to okoliczności stanowiące ustawowe przesłanki wydania lub niewydania postanowienia według art. 134 k.p.a.
Z tych też względów – stosownie do dyspozycji art. 151 p.p.s.a. – należało orzec jak w sentencji wyroku.