Uzasadnienie
III SAB/Łd 5/07
W dniu 9 marca 2009 r. skarżący J. N. wniósł skargę kasacyjną, przygotowaną przez profesjonalnego pełnomocnika, od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 14 stycznia 2009 r. odrzucającego skargę o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi z dnia 2 kwietnia 1997 r. w sprawie o sygn. akt II SAB/Łd 63/09. Równolegle skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, załączając wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na druku "PPF".
W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał m.in. na dotychczas poniesione koszty postępowania w tej sprawie, wyliczając je na ponad 2.000 zł. Podniósł w związku z tym, że nie jest już w stanie finansować dalszego toku postępowania. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną E. N. i synem J. N. (26 lat). Skarżący jest właścicielem dwóch mieszkań o powierzchni odpowiednio 75 m2 i 30 m2. Zarówno skarżący jak i jego żona oraz syn osiągają stałe dochody z tytułu umów o pracę.
Skarżący w wysokości ok. 3.000 zł, jego żona również w wysokości ok. 3.000 zł oraz syn także w wysokości ok. 3.000 zł. Daje to łączny dochód w gospodarstwie domowym skarżącego w wysokości ok. 9.000 zł miesięcznie, czyli ok. 3.000 zł na jednego członka rodziny. Określając swój stan majątkowy, skarżący podał również, że dysponuje oszczędnościami pieniężnymi w wysokości 30.000 zł, zgromadzonymi na terminowej lokacie bankowej.
Referendarz Sądowy zważył, co następuje
Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
Stosownie do postanowień art. 243 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie, skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia, obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach.
W stanie faktycznym istniejącym w rozpatrywanej sprawie należy uznać, że brak jest przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, tym samym wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim wskazać należy, że skarżący, jego żona oraz syn osiągają stałe dochody w łącznej wysokości ok. 9.000 zł, skarżący posiada także – zdeponowane na rachunku bankowym – znaczne środki finansowe w wysokości 30.000 zł.
W ocenie Referendarza sądowego rozpoznającego wniosek, wskazane okoliczności w zestawieniu z wysokością ewentualnych dalszych kosztów sądowych na tym etapie postępowania oraz faktem, iż ewentualne inne i przyszłe koszty niewątpliwie rozłożone byłyby w czasie, dają asumpt do stwierdzenia, że poniesienie kosztów postępowania w sprawie nie doprowadzi do uszczerbku utrzymania koniecznego dla skarżącego i jego rodziny. Skarżący dysponując stałymi dochodami we wskazanej wysokości oraz zgromadzonymi oszczędnościami – w kwocie 30.000 zł – jest w stanie bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny ponieść koszty sądowe w niniejszej sprawie.
Przypomnieć należy w tym miejscu, że instytucja zwolnienia od kosztów sądowych jest rozwiązaniem wyjątkowym i może dotyczyć tylko tych osób, które znalazły się w sytuacji uniemożliwiającej ich poniesienie. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Tego rodzaju sytuacja nie ma miejsca w niniejszej sprawie.
Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności, uznać należy, że skarżący nie wykazał w sposób przekonujący, iż nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, a ich uiszczenie spowoduje uszczerbek dla utrzymania koniecznego dla skarżącego i jego rodziny.
W związku z powyższym, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
R.A.