Uzasadnienie
J. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w przedmiocie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (PROW 2014-2020) na rok 2019. W skardze skarżący zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W dniu [...] czerwca 2020 r. wezwano skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie wniosku na urzędowym formularzu "PPF" (przesłanym w załączeniu do wezwania), w terminie siedmiu dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
Zarządzeniem z dnia [...] lipca 2020 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
W uzasadnieniu zarządzenia referendarz wskazał, że wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy zostało doręczone w dniu [...] czerwca 2020 r. Skarżący uzupełnił braki formalne wniosku w dniu [...] czerwca 2020 r., to jest pięć dni po terminie, co skutkowało wydaniem na podstawie art. 257 p.p.s.a. zarządzenia o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. Bez znaczenia pozostaje okoliczność wpisania na formularzu wniosku daty [...] czerwca 2020 r., gdyż istotna jest data oddania pisma w polskiej placówce pocztowej, co nastąpiło w dniu [...] czerwca 2020 r.
Skarżący wniósł sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego z dnia [...] lipca 2020 r., podnosząc, że formularz "PPF" został nadany w urzędzie pocztowym w dniu [...] czerwca 2020 r. Skarżący nie jest jednak w stanie tej okoliczności udowodnić, ponieważ na skutek nieporozumienia pismo zostało przesłane przez żonę skarżącego zwykłym listem i skarżący nie posiada potwierdzenia nadania przesyłki w urzędzie pocztowym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje.
Stosownie do treści art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019 poz. 2325 z późn. zm., dalej p.p.s.a.), sąd rozpatrując sprzeciw wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność, a sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 p.p.s.a.).
W ocenie Sądu sprzeciw wniesiony w niniejszej sprawie na zarządzenie referendarza sądowego nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 252 § 2 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Na mocy art. 257 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania.
Stosownie zaś do art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej.
W niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy zawierał brak formalny, ponieważ nie został złożony na urzędowym formularzu "PPF". Zatem w świetle powołanych wyżej przepisów zasadnym było wezwanie skarżącego do uzupełnienia braku formalnego wniosku przez złożenie wniosku na urzędowym formularzu, w terminie siedmiu dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
Bezsprzecznie zaś, mimo doręczenia wezwania w dniu [...] czerwca 2020 r. (k. 7v. akt), wskazany w wezwaniu brak formalny wniosku nie został uzupełniony w terminie. Siedmiodniowy termin do uzupełnienia braku formalnego wniosku upłynął w dniu [...] czerwca 2020 r. Natomiast, wbrew argumentacji podniesionej w sprzeciwie, skierowana do sądu przesyłka zawierająca wniosek na urzędowym formularzu została nadana w urzędzie pocztowym dniu [...] czerwca 2020 r. Świadczą o tym jednoznacznie pieczęcie Urzędu Pocztowego W. umieszczone na kopercie. Jak wynika przy tym z adnotacji na kopercie oraz nadanego przesyłce numeru, stanowiła ona list polecony priorytetowy. Można także zauważyć, że podana na pieczęciach data jest zgodna z datą widniejącą w odniesieniu do podanego numeru przesyłki na portalu P. S.A. "Śledzenie przesyłek". Brak zatem jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że przesyłka została nadana na adres sądu przed [...] czerwca 2020 r., w szczególności w dniu [...] czerwca 2020 r., która to data została umieszczona na urzędowym formularzu jako data jego wypełnienia. Jak zasadnie podniesiono w uzasadnieniu zaskarżonego zarządzenia, zgodnie z art. 83 § 3 p.p.s.a. oddanie pisma w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. W okolicznościach sprawy nastąpiło to jednak po upływie przewidzianego terminu.
Wymaga jednocześnie podkreślenia, że termin do uzupełnienia braków formalnych wniosku jest terminem ustawowym i nie może być skracany, ani przedłużany (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 kwietnia 2011 r., sygn. akt I OZ 217/11). Przedłużenie terminu dopuszczalne jest bowiem jedynie w przypadku terminów sądowych (art. 84 p.p.s.a.), natomiast termin do uzupełnienia braków formalnych wniosku procesowego, jakim jest wniosek o przyznanie prawa pomocy, jest terminem ustawowym wynikającym z art. 49 § 1 w zw. z art. 252 § 2 p.p.s.a. (por. uchwałę składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OPS 1/08).
W konsekwencji za prawidłowe należy uznać zawarte w zaskarżonym zarządzeniu referendarza sądowego rozstrzygnięcie o pozostawieniu bez rozpoznania zawartego w skardze wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy, którego braku formalnego skarżący nie uzupełnił w przewidzianym terminie.
Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 260 § 1 i 3 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w postanowieniu.