Wyrok NSA w Warszawie (przed reformą) z 27 października 2000 r., IV SA 1583/98

Sprawa

sprawy ze skargi Adama G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 czerwca 1998 r. (...) w przedmiocie przesunięcia terminu rozbiórki obiektu budowlanego - stwierdza w całości nieważność zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji oraz stwierdza nieważność decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w L. z dnia 25 września 1997 r. (...) i decyzji Wojewody L. z dnia 12 listopada 1997 r. (...) w części dotyczącej ustalenia terminu rozbiórki budynku gospodarczego; (...).

Teza

Ustalenie terminu wykonania decyzji orzekającej rozbiórkę obiektu budowlanego winno nastąpić dopiero w postępowaniu egzekucyjnym

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny

Uzasadnienie

Kierownik Urzędu Rejonowego w L. decyzją z dnia 25 września 1997 r., opartą na art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r., nakazał Adamowi G. rozbiórkę budynku gospodarczego na działce nr 676/1 w D. wybudowanego w stanie surowym, w terminie do dnia 31 grudnia 1997 r.

Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewody L. z dnia 12 listopada 1997 r. Następnie Wojewoda L., po rozpatrzeniu wniosku Adama G., decyzją z dnia 31 marca 1998 r. opartą na art. 155 Kpa, odmówił zmiany własnej decyzji z dnia 12 listopada 1997 r. w zakresie przesunięcia terminu rozbiórki budynku.

Ta decyzja, zakwestionowana w odwołaniu Adama G., została utrzymana w mocy decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 czerwca 1998 r. W jej uzasadnieniu zostało podniesione, że do zmiany ostatecznej decyzji, na mocy której strona nabyła prano, wymagana jest zgoda stron uczestniczących w postępowaniu. Stronami w tym postępowaniu są: Adam G. oraz Bożena i Jan K., którzy zajmują sąsiednią nieruchomość i którzy nie wyrazili zgody na zmianę ostatecznej decyzji.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na tę decyzję Adam G. domagał się jej uchylenia i rozpatrzenia jego wniosku o legalizację inwestycji. Zarzuty skargi w istocie sprowadzają się do kwestionowania decyzji nakazującej rozbiórkę przedmiotowego obiektu budowlanego.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Stosownie do art. 52 ustawy o NSA sąd administracyjny nie jest związany granicami skargi, natomiast jest związany granicami rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżanej decyzji. Stąd zarówno żądania zawarte w skardze jak i zarzuty, odnoszące się do decyzji o nakazie rozbiórki, wykraczające poza zakres rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji należała uznać za bezprzedmiotowe.

Z urzędu /art. 51 ustawy o NSA/ należało natomiast stwierdzić, iż zarówno decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w L. z dnia 25 września 1997 r. nakazująca rozbiórkę, w części określającej termin tej rozbiórki oraz decyzja Wojewody L. z dnia 12 listopada 1997 r. w części utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji odnośnie terminu rozbiórki jak i w całości decyzji Wojewody L. z dnia 31 marca 1998 r., odmawiająca zmiany ostatecznej decyzji o rozbiórce budynku poprzez ustalenia innego terminu oraz decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 czerwca 1998 r. utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji, dotknięte są wadą przewidzianą w art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa.

Jeszcze pod rządem Prawa budowlanego z 1974 r. w orzecznictwie naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowane było konsekwentnie stanowisko, że określenie terminu wykonania rozbiórki obiektu budowlanego nie znajdowało podstawy w przepisach Prawa budowlanego /por. wyrok NSA z dnia 25 maja 1994 r. SA/Gd 2562/93 - OSP 1996 z. 3 poz. 51 z glosą W. Chróścielewskiego/. Brak bowiem w przepisach prawa budowlanego podstawy do określenia terminu wykonania nakazanej rozbiórki obiektu budowlanego oznaczał, =e decyzja orzekająca rozbiórkę podlega wykonaniu z. dniem, w którym decyzja ta staje się ostateczna. Jeżeli zaś rozbiórka nie została wykonana dobrowolnie przez adresata decyzji rozbiórkowej, właściwy organ winien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych art. 6 par. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Również art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r. przewiduje jedynie, iż w razie spełnienia przesłanki określonej w tym przepisie właściwy organ administracji orzeka o obowiązku strony dokonania rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części. Ani w tym artykule ani też w innych przepisach Prawa budowlanego nie określono terminu wykonania obowiązku rozbiórki obiektu i wobec tego nie przewidziano możliwości orzeczenia o terminie wykonania tego obowiązku w decyzji administracyjnej. Stąd też ustalenie terminu wykonania decyzji orzekającej rozbiórkę obiektu budowlanego winno nastąpić dopiero w postępowaniu egzekucyjnym. Te okoliczności zaważyły -na stanowisku wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale siedmiu sędziów z dnia 1 czerwca 1998 r. OPS 2/98, w myśl której: "W wydanej na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego w administracji nie może ustalić terminu jej wykonania z powołaniem się na art. 15 par. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. 1991 nr 36 poz. 161 ze zm./".

Z tych przyczyn oraz z mocy art. 22 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 w związku z art. 29 i na podstawie art. 55 ust. i ustawy o NSA /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ należało orzec jak w sentencji.