Wyrok NSA w Warszawie (przed reformą) z 3 września 2002 r., IV SA 2805/01

Sprawa

sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Gospodarki Maszynami Budownictwa - W. na decyzje Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 lipca 2001 r. (...) w przedmiocie stwierdzenia nieważności pozwolenia na użytkowanie "Giełdy kwiatowej" - oddala skargę.

Teza

Udzielenie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego, co do którego nie wykluczono jednoznacznie obowiązku nakazu rozbiórki z art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /t.j. Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126 ze zm./ jest naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa, skutkującym nieważnością decyzji zezwalającej na i użytkowanie obiektu.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny

Uzasadnienie

Decyzją z dnia 27 marca 2000 r., działając na podstawie art. 49 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane z 1994 r. Starosta Powiatu W. udzielił Przedsiębiorstwu Gospodarki Maszynami Budownictwa w W. pozwolenia na użytkowanie "Giełdy kwiatowej" wraz z istniejącymi pawilonami handlowymi przy ul. B. 2 w W. Wojewoda M. decyzją z dnia 20 marca 2001 r. stwierdził z urzędu nieważność ww. decyzji Starosty Powiatu W. ze względu na brak ustaleń co do terminu wybudowania poszczególnych obiektów.

Po rozpatrzeniu odwołania ww. Przedsiębiorstwa Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 24 maja 2001 r. uchylił ww. decyzję Wojewody M. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, a następnie decyzją z dnia 29 czerwca 2001 r. stwierdził nieważność tej decyzji. W rezultacie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego ponownie rozpatrzył odwołanie Przedsiębiorstwa Gospodarki Maszynami Budownictwa w W. oraz po przeanalizowaniu akt sprawy decyzją z dnia 24 lipca 2001 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Wojewody M. w uzasadnieniu stwierdzając, iż jest ono słuszne i powinno zostać utrzymane w mocy. Starosta Powiatu W. - podnosi organ -w sposób wadliwy przeprowadził postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na użytkowanie "Giełdy kwiatowej" jako że decyzja z dnia 27 marca 2000 r. wydana została bez uprzedniego przeprowadzenia postępowania przez właściwy organ nadzoru budowlanego w kwestii braku przesłanek art. 48 Prawa budowlanego. Organ administracji architektoniczno-budowlanej może udzielić pozwolenia na użytkowanie dopiero po wyeliminowaniu przesłanek z art. 48 tejże ustawy - stwierdza organ odwoławczy. Nadto, zdaniem tego organu. Starosta Powiatu W. popełnił również błąd dotyczący zastosowania ustawy materialnoprawnej, tj. Prawa budowlanego. Jeśli bowiem uznał, iż "Giełda kwiatowa" została zrealizowana w trakcie obowiązywania Prawa budowlanego z 1974 r., to nie mógł zastosować w przedmiotowej sprawie art. 49 Prawa budowlanego z 1994 r.

Należało wiec uznać, iż Starosta Powiatu W. wydając decyzję z dnia 27 marca 2000 r. dopuścił się rażącego naruszenia prawa - konkluduje organ odwoławczy.

Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniosło Przedsiębiorstwo Gospodarki Maszynami Budownictwa w W. Żądając uchylenia zaskarżonej decyzji Przedsiębiorstwo zarzuciło, iż Wojewoda M. z obrazą art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa stwierdził nieważność decyzji Starosty Powiatu W. jako że to Wojewoda, a nie Starosta nie wyjaśnił istotnych dla sprawy okoliczności i błędnie przyjął, że powołanie się na niewłaściwą podstawę prawną /art. 49 prawa budowlanego z 1994 r./ przy założeniu, że taka podstawa istnieje /prawo budowlane z 1974 r./ jest rażącym naruszeniem prawa. Z kolei Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego przeszedł nad tym do porządku nie korygując wadliwego - zdaniem strony skarżącej - rozstrzygnięcia w sprawie.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi z uzasadnieniem jak w zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna.

Stosownie do regulacji art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa organ administracji publicznej ma obowiązek stwierdzenia nieważności decyzji, która wydana została m.in. z rażącym naruszeniem prawa. Powyższe naruszenie prawa to naruszenie wyraźnej nie budzącej wątpliwości interpretacyjnej normy prawa materialnego lub normy prawa procesowego. Jeżeli zatem Starosta Powiatu W. zakwestionowaną w trybie nadzoru decyzją zezwolił na użytkowanie przedmiotowej "Giełdy kwiatowej" nie wyjaśniwszy jednoznacznie terminu wzniesienia poszczególnych pawilonów handlowych, uniemożliwiając tym samym wykluczenie nakazu rozbiórki z art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /t.j. Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126 ze zm./ to wyraźnie naruszył te normy prawa budowlanego, które możliwość legalizacji obiektu budowlanego, wzniesionego bez pozwolenia na budowę, uzależniają od wykluczenia nakazu rozbiórki wynikającego z art. 48 Prawa budowlanego. Stosowanie tego artykułu wykluczyć mogą przesłanki określone w art. 103 ust. 2 oraz art. 49 prawa budowlanego z 1994 r. Są to odpowiednio: zakończenie budowy przed dniem wejścia w życie tego Prawa lub upływ pięciu lat od zakończenia budowy obiektu budowlanego albo jego części.

To zaś oznacza, że pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego może być wydane dopiero wówczas, gdy wykluczony zostanie obowiązek nakazu rozbiórki wynikający z art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r. zaś udzielenie pozwolenia na użytkowanie obiektu co do którego nie wykluczono jednoznacznie obowiązku nakazu rozbiórki z art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r. jest naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa, skutkującym nieważnością decyzji zezwalającej na i użytkowanie obiektu.

Jeżeli zatem organy orzekające w niniejszej sprawie zaprezentowały w istocie taki właśnie pogląd prawny i orzekły jak w zaskarżonym rozstrzygnięciu, to nie sposób byłoby im zarzucić naruszenia prawa, zobowiązującego Sąd do żądanego uchylenia zaskarżonej decyzji i dlatego orzeczono jak w sentencji, z mocy art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.