Uzasadnienie
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi Stowarzyszenie A w dniu [...] złożyło do Sądu pismo procesowe, w którym wniosło o zwolnienie z rzeczonej opłaty sądowej powołując się na okoliczność, iż działa na zasadzie wolontariatu i jedynym źródłem finansowania są dla niego składki członkowskie.
Z uwagi na fakt, iż powyższe żądanie nie zostało wyrażone w wymaganej przepisami formie, pismem z dnia [...] stronę skarżącą wezwano do nadesłania wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, według ustalonego wzoru.
Stowarzyszenie A złożyło rzeczony formularz w dniu [...], precyzując, iż zakres jego żądania obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu ponownie podniesiono, że skarżący podmiot jest organizacją społeczną, działa na zasadzie wolontariatu i utrzymuje się wyłącznie ze składek członkowskich. Zadeklarowano także, iż stan środków na jego rachunku bankowym na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosił [...].
Nadto, wraz z formularzem "PPPr" skarżące Stowarzyszenie nadesłało pismo procesowe datowane na [...], w treści którego podkreśliło, iż jego sytuacja finansowa uległa w ostatnim okresie dalszemu pogorszeniu, co stanowi skutek coraz mniejszej ściągalności składek członkowskich, wzrastającej inflacji a także faktu, iż grono jego członków uległo zmniejszeniu, gdyż wielu z nich zmarło.
Ponieważ oświadczenia zawarte w złożonym wniosku uznano za niewystarczające, pismem z dnia [...], a następnie kolejnym pismem z dnia [...] stronę wzywano o nadesłanie dokumentów źródłowych pozwalających na dokonanie precyzyjnych ustaleń w zakresie jej sytuacji finansowej.
W odpowiedzi skarżące Stowarzyszenie nadesłało swe sprawozdanie finansowe za rok 2007 (bilans, rachunek wyników, informacja dodatkowa) oraz raport kasowy i wyciąg bankowy potwierdzające stan środków pieniężnych na jego rachunku bankowym i w kasie.
W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje.
Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 tej ustawy, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym.
Odnosząc się do wniosku Stowarzyszenia A należy podnieść, iż w myśl zasady wyrażonej w art. 246 §2 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie osobie prawnej prawa pomocy w zakresie częściowym (po myśli art. 245 §3 p.p.s.a. mogącym obejmować między innymi zwolnienie od kosztów sądowych, na które składają się opłaty i wydatki) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
W tym kontekście należy podnieść, że jakkolwiek przedstawiony wyżej wymóg został w sprawie zachowany, to jednak tylko w stopniu pozwalającym na częściowe zwolnienie od kosztów sądowych.
Z oświadczeń skarżącego Stowarzyszenia oraz z nadesłanych przezeń dokumentów źródłowych wynika bowiem, że w roku 2007 poniosło ono stratę w wysokości [...] (patrz: bilans i rachunek wyników za omawiany okres, stanowiące karty nr 65 i 66 akt sprawy), na jego rachunku bankowym zdeponowana jest aktualnie kwota [...] (vide: wyciąg bankowy obrazujący stan środków na tym koncie na dzień 31 maja 2008 r.) zaś w kasie znajduje się [...] (patrz: raport kasowy na dzień 31 maja 2008 r.).
Mając na względzie powyższe uznano, że uiszczenie pełnych kosztów związanych z niniejszym postępowaniem, w tym wpisu od skargi w kwocie [...] stanowi dla wnioskodawcy zbyt duże obciążenie, mogące spowodować trudności finansowe skutkujące utrudnieniem realizacji zadań statutowych.
Równocześnie nie sposób zgodzić się aby okoliczności sprawy upoważniały do zwolnienia strony od kosztów sądowych w całości.
Należy bowiem podkreślić, że prawo pomocy stanowi wyjątek od generalnej zasady odpłatności wymiaru sprawiedliwości, obowiązującej w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym (omawiana zasada znalazła wyraz w art. 199 p.p.s.a.).
W konsekwencji zastosowanie tej instytucji prawnej w zakresie obejmującym całkowite zwolnienie od kosztów sądowych powinno sprowadzać się wyłącznie do przypadków, w których zdobycie środków na choćby częściowe sfinansowanie tych należności jest dla strony rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por.: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2004 r., sygn. akt GZ 71/04, publ. ONSA i WSA z 2005 r., z.1, poz. 8).
Tymczasem w przypadku skarżącego Stowarzyszenia sytuacja tego rodzaju nie ma miejsca.
Suma kwot znajdujących się w jego kasie i na jego rachunku bankowym wynosi bowiem [...] a w rezultacie nie budzi wątpliwości, że dysponuje ono środkami pieniężnymi umożliwiającymi przynajmniej częściowe pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. W tym stanie rzeczy zakresem przyznanego prawa pomocy objęto część każdorazowej opłaty sądowej przekraczającą [...]. Uznano bowiem, że uiszczenie takiej kwoty mieści się w możliwościach płatniczych wnioskodawcy i nie powinno stanowić zagrożenia dla jego płynności finansowej.
Mając na względzie wszystkie przywołane wyżej okoliczności, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 246 §2 pkt 2 i art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 258 §3 tej ustawy.