Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2007 r. sygn. akt IV SA/Po 616/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę M.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 4 lipca 2006 r. nr [...]. Skarga kasacyjna od tego wyroku została oddalona wyrokiem z dnia 15 grudnia 2008 r. sygn. akt I OSK 46/08.
Dnia 3 kwietnia 2009 r. M.P. złożył pismo, w którym domagał się wznowienia postępowania sądowo administracyjnego. Jako przesłankę powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 lipca 2008 r. sygn. akt P 41/07, jaki zapadł w odniesieniu do art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych i dotyczył przesłanek przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Odnosząc się do kwestii zachowania terminu złożenia skargi M.P. wyjaśnił, że nie miał wiedzy o orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego.
W treści skargi o wznowienie postępowania zawarł jednocześnie wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Wyjaśnił, że uchybienie to wynikało z jego nieznajomości przepisów proceduralnych.
Zarządzeniem z dnia 28 kwietnia 2009 r. Sąd poinformował pełnomocnika ustanowionego w sprawie o sygn. akt IV SA/Po 616/06 o złożeniu skargi o wznowienie postępowania (art. 39 pkt 1 in fine ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Wezwał również pełnomocnika do zajęcia stanowiska co do skargi oraz wniosku o przywrócenie terminu.
W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik adwokat M.S. zażądała wznowienia postępowania w sprawie o sygn. akt IV SA/Po 616/06. Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu podała natomiast, iż skarżący nie ponosi winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi, gdyż znajduje się w szczególnej sytuacji życiowej (jest zaangażowany w opiekę nad niepełnosprawnym wnukiem). Skarżący nie wiedział o zapadłym wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Co więcej, złożył skargę kasacyjną od wyroku i oczekiwał na jej rozstrzygnięcie. Adwokat M.S. wyjaśniła ponadto, że od wydania wyroku w sprawie o sygn. akt IV SA/Po 616/06 nie upłynął jeszcze rok, a sytuacja skarżącego jest wyjątkowa z uwagi na dobro i warunki godnego życia jego niepełnosprawnego dziecka.
Postanowieniem z dnia 26 maja 2009 r. sygn. akt IV SA/Po 274/09 Sąd odrzucił wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Uznał, iż był on spóźniony. Sąd wyjaśnił, iż zgodnie z art. 87 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej: P.p.s.a.), pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Stosownie do treści art. 88 P.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuca na posiedzeniu niejawnym. W tej sprawie skarżący złożył wniosek o przywrócenie miesięcznego terminu do złożenia skargi o wznowienie postępowania określonego w art. 272 § 2 P.p.s.a. Termin ten biegł od wejścia w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 lipca 2008 r. sygn. akt P 41/07, to jest od dnia 31 lipca 2008 r. i upłynął 2 września 2008 r. Sąd wyjaśnił następnie, że z wniosku o przywrócenie terminu oraz pisma pełnomocnika skarżącego z dnia 11 maja 2009 r. wynika, iż M.P. uchybił terminowi do złożenia skargi kasacyjnej z powodu braku dostatecznej wiedzy o orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego.
Ponadto skarżący koncentrował uwagę na rozstrzygnięciu skargi kasacyjnej od wyroku w sprawie o sygn. akt IV SA/Po 616/06 (na co zwrócił uwagę pełnomocnik). Ani M.P. ani jego pełnomocnik (w piśmie uzupełniającym) nie wskazali natomiast kiedy przyczyna uchybienia terminu ustała. W ocenie Sądu brak wiedzy skarżącego o orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego nie stanowił wystarczającej przesłanki do przywrócenia terminu do złożenia skargi o wznowienie postępowania w sytuacji, jeżeli termin ten upłynął kilka miesięcy temu. W tej sprawie, w stosunku do skarżącego, nie wystąpiły też żadne nadzwyczajne okoliczności, które usprawiedliwiałyby taką niewiedzę (np. długotrwała choroba).
Co więcej, M.P. posiadł wiedzę o wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 lipca 2008 r. sygn. akt P 41/07 z uzasadnienia wyroku Sądu z dnia 5 listopada 2008 r. sygn. akt IV SA/Po 159/08 (doręczonego 25 listopada 2008 r.), w którym skargę uwzględniono właśnie z uwagi na ww. orzeczenie Trybunału.
Zażalenie M.P. na postanowienie Sądu w przedmiocie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania zostało następnie oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 9 lipca 2009 r. sygn. akt I OZ 710/09.
Mając na uwadze, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania został prawomocnie odrzucony, nie może budzić wątpliwości, że i sama skarga - w konsekwencji - uznana musi być za spóźnioną. Skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. W przypadku wyroku z dnia 22 lipca 2008 r. sygn. akt P 41/07, formalny termin do wznowienia postępowania biegł od dnia od dnia 31 lipca 2008 r. i upłynął 2 września 2008 r. (art. 272 § 2 P.p.s.a.)
Skarżący złożył skargę o wznowienie postępowania bezpośrednio w Sekretariacie Sądu w dniu 3 kwietnia 2009 r., więc po upływie terminu, będącego warunkiem jej rozpoznania.
Zgodnie z art. 280 § 1 P.p.s.a. Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga (w wznowienie postępowania) jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuca. W oparciu o ten przepis, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.
j.a.