Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] działający z upoważnienia Wójta Gminy K. Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K., działając na podstawie art. 6 ust. 16, art. 98, art. 104 ust. 1 i 3, art. 106 ust. 5 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. nr 64, poz. 593 ze zm., dalej ustawa o pomocy społecznej) i art. 104, art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej kpa) zmienił decyzję własną z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...] w ten sposób, że odmówił przyznania R.F. zasiłku celowego na bieżące potrzeby na miesiąc luty 2005 r., i zobowiązał R.F. do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku celowego za miesiąc luty 2005 r. w kwocie [...] złotych do dnia [...] sierpnia 2007 r. W uzasadnieniu decyzji napisał, że R.F. w dniu [...] lutego 2005 r. złożył wniosek o udzielenie pomocy na bieżące potrzeby.
Na podstawie przeprowadzonego wywiadu i zgromadzonych dokumentów ustalono, że rodzina posiada dochód [...] złotych oraz, że jest on niższy od kryterium dochodowego określonego w ustawie o pomocy społecznej., co kwalifikowało do udzielenia pomocy. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy stwierdzono, że R.F. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z matką i braćmi, a dochód rodziny w styczniu 2005 r. wynosił [...] i był wyższy od kryterium dochodowego, które wynosi 1264 zł. Wskazano, że C.F. zataiła fakt pobierania renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Wyrokiem Sądu z dnia [...] maja 2004 r. przyznano C.F. rentę inwalidzką od dnia [...] października 2003 r., natomiast ZUS w tej sprawie wydał decyzję w dniu [...] czerwca 2004 r. Termin spłaty świadczenia ustalono mając na względzie spłatę nienależnie pobranych świadczeń z pomocy społecznej przez C.F.
Decyzją z dnia [...] nr [...] działający z upoważnienia Wójta Gminy K. Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K., działając na podstawie art. 6 ust. 16, art. 98, art. 104 ust. 1 i 3, art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej oraz art. 104 i art. 107 kpa zmienił decyzję własną z dnia [...] marca 2005 r. nr [...] w ten sposób, że odmówił przyznania R.F. zasiłku okresowego na miesiące marzec, kwiecień i maj 2005 r. w wysokości [...] zł. miesięcznie i określił wysokość zwrotu nienależnie pobranych zasiłków okresowych w kwocie [...] zł zobowiązując do zwrotu wymienionego świadczenia do dnia [...] czerwca 2007 r. W uzasadnieniu decyzji napisał, że R.F. w dniu [...] marca 2005 r. złożył wniosek o udzielenie pomocy na bieżące potrzeby. Na podstawie przeprowadzonego wywiadu i zgromadzonych dokumentów ustalono, że R.F. jest osobą bezrobotną zarejestrowaną w PUP, a dochód rodziny za luty 2005 r. wynosił [...] i był niższy od kryterium dochodowego określonego w ustawie o pomocy społecznej, tj. 1264 zł., co kwalifikowało do udzielenia pomocy.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy stwierdzono, że R.F. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z matką i braćmi, a dochód rodziny w lutym 2005 r. wynosił [...] zatem był wyższy od kryterium dochodowego. Wskazano, że C.F. zataiła fakt pobierania renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Wyrokiem Sądu z dnia 21 maja 2004 r. przyznano C.F. rentę inwalidzką od dnia [...] października 2003 r., natomiast ZUS w tej sprawie wydał decyzję w dniu [...] czerwca 2004 r. Termin spłaty świadczenia ustalono mając na względzie spłatę nienależnie pobranych świadczeń z pomocy społecznej przez C.F.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] działający z upoważnienia Wójta Gminy K. Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K., działając na podstawie art. 6 ust. 16, art. 98, art. 104 ust. 1 i 3, art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej oraz art. 104 i art. 107 kpa zmienił decyzję własną z dnia [...] stycznia 2005 r. nr [...] w ten sposób, że odmówił przyznania R.F. zasiłku celowego na bieżące potrzeby na miesiąc styczeń 2005 r. i zobowiązał R.F. do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku celowego za miesiąc styczeń 2005 r. w kwocie [...] złotych do dnia [...] sierpnia 2007 r. W uzasadnieniu decyzji napisał, że R.F. w dniu [...] stycznia 2005 r. złożył wniosek o udzielenie pomocy na bieżące potrzeby. Na podstawie przeprowadzonego wywiadu i zgromadzonych dokumentów ustalono, że dochód rodziny wynosił [...] i był niższy od kryterium dochodowego określonego w ustawie o pomocy społecznej, tj. 1264 zł., co kwalifikowało do udzielenia pomocy.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy stwierdzono, że R.F. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z matką i braćmi, a dochód rodziny w grudniu 2004 r. wynosił [...]złotych, zatem był wyższy od ustawowego kryterium dochodowego. Wskazano, że C.F. zataiła fakt pobierania renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Wyrokiem Sądu z dnia 21 maja 2004 r. przyznano C.F. rentę inwalidzką od dnia [...] października 2003 r., natomiast ZUS w tej sprawie wydał decyzję w dniu [...] czerwca 2004 r. Termin spłaty świadczenia ustalono mając na względzie spłatę nienależnie pobranych świadczeń z pomocy społecznej przez C.F.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...]działający z upoważnienia Wójta Gminy K. Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K., działając na podstawie art. 6 ust. 16, art. 98, art. 104 ust. 1 i 3, art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej oraz art. 104 i art. 107 kpa zmienił decyzję własną z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...]w ten sposób, że odmówił przyznania R.F. zasiłku okresowego na miesiące listopad i grudzień 2004 r. w wysokości [...] zł. miesięcznie, oraz określił wysokość zwrotu nienależnie pobranych zasiłków okresowych w kwocie [...] zł. i zobowiązał R.F. do zwrotu wymienionego świadczenia do dnia [...] maja 2007 r. W uzasadnieniu decyzji napisał, że R.F. w dniu [...] listopada 2004 r. złożył wniosek o udzielenie pomocy. Na podstawie przeprowadzonego wywiadu i zgromadzonych dokumentów ustalono, że dochód rodziny wynosił [...] zł. i był niższy od kryterium dochodowego określonego w ustawie o pomocy społecznej, tj. 1264 zł., co kwalifikowało do udzielenia pomocy.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy stwierdzono, że R.F. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z matką i braćmi, a dochód rodziny w październiku 2004 r. wynosił [...] złotych, zatem był wyższy od ustawowego kryterium dochodowego. Wskazano, że C.F. zataiła fakt pobierania renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Wyrokiem Sądu z dnia 21 maja 2004 r. przyznano C.F. rentę inwalidzką od dnia [...]października 2003 r., natomiast ZUS w tej sprawie wydał decyzję w dniu [...] czerwca 2004 r. Termin spłaty świadczenia ustalono mając na względzie spłatę nienależnie pobranych świadczeń z pomocy społecznej przez C.F.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] działający z upoważnienia Wójta Gminy K. Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K., działając na podstawie art. 6 ust. 16, art. 98, art. 104 ust. 1 i 3, art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej oraz art. 104 i art. 107 kpa zmienił decyzję własną z dnia [...] czerwca 2005 r. nr [...] w ten sposób, że odmówił przyznania R.F. zasiłku okresowego na miesiące czerwiec, lipiec, sierpień i wrzesień 2005 r. w wysokości [...] zł. miesięcznie, oraz określił wysokość zwrotu nienależnie pobranych zasiłków okresowych w kwocie [...] zł. i zobowiązał R.F. do zwrotu do dnia [...] lipca 2007 r. W uzasadnieniu decyzji napisał, że R.F. w dniu [...] czerwca 2005 r. złożył wniosek o udzielenie pomocy. Na podstawie przeprowadzonego wywiadu i zgromadzonych dokumentów ustalono, że dochód rodziny za maj 2005 r. wynosił [...] zł. i był niższy od kryterium dochodowego określonego w ustawie o pomocy społecznej, tj. 1264 zł., co kwalifikowało do udzielenia pomocy.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy stwierdzono, że R.F. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z matką i braćmi, a dochód rodziny w maju 2005 r. wynosił [...] złotych, zatem był wyższy od ustawowego kryterium dochodowego. Wskazano, że C.F. zataiła fakt pobierania renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Wyrokiem Sądu z dnia 21 maja 2004 r. przyznano C.F. rentę inwalidzką od dnia [...] października 2003 r., natomiast ZUS w tej sprawie wydał decyzję w dniu [...] czerwca 2004 r. Termin spłaty świadczenia ustalono mając na względzie spłatę nienależnie pobranych świadczeń z pomocy społecznej przez C.F.
W odwołaniu od opisanych decyzji R.F. napisał, że w okresach w których pobierał zasiłki nie miał żadnych dochodów. Wskazał, że dochód jest wtedy gdy dana osoba pracuje i zarabia, natomiast renta bądź zasiłek nie są dochodem. W związku z faktem, że jest osobą bezrobotną wniósł o umorzenie postępowania.
Decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 39, art. 127 §2 i art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 2 ust.1, art. 3, art. 6 pkt 16, art. 8 ust. 1 pkt 2 i 3, art. 41 pkt 1, art. 98, art. 104 ust. 1 i 3 ustawy o pomocy społecznej utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu napisano, że organ I instancji prawidłowo i zgodnie z prawem ustalił, że R.F. należało, w tym stanie faktycznym i prawnym, odmówić przyznania pomocy finansowej i w związku z tym należało zmienić decyzję, którą została przyznana pomoc. Organ I instancji nie naruszył przy tym granic uznania administracyjnego, skoro dochód faktyczny rodziny strony jest wyższy od dochodu ustalonego na podstawie art. 8 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o pomocy społecznej. Ponadto nie można przyjąć iż, zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, potrzeby finansowe zgłaszane przez skarżącego, skarżący nie jest w stanie zaspokoić z posiadanych dochodów.
Decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 39, art. 127 §2 i art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 2 ust.1, art. 3, art. 6 pkt 16, art. 8 ust. 1 pkt 2 i 3, art. 8 ust. 12, art. 38 ust. 1 pkt 2, art. 38 ust. 2 pkt 2, art. 38 ust. 3 pkt 2, art. 38 ust. 4, art. 38 ust. 5 w związku z art. 147 ust. 1 pkt 2, art. 98, art. 104 ust. 1 i 3 ustawy o pomocy społecznej utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu napisano, że organ I instancji prawidłowo i zgodnie z prawem ustalił, że R.F. należało, w tym stanie faktycznym i prawnym, odmówić przyznania pomocy finansowej i w związku z tym należało zmienić decyzję, którą została przyznana pomoc. Świadczenie rentowe, które otrzymała matka skarżącego zalicza się do dochodu rodziny który, w związku z tym, przekracza kryterium dochodowe rodziny uprawniające do otrzymywania zasiłku okresowego.
Decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 39, art. 127 §2 i art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 2 ust.1, art. 3, art. 6 pkt 16, art. 8 ust. 1 pkt 2 i 3, art. 41 pkt 1, art. 98, art. 104 ust. 1 i 3 ustawy o pomocy społecznej utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu napisano, że organ I instancji prawidłowo i zgodnie z prawem ustalił, że R.F. należało, w tym stanie faktycznym i prawnym, odmówić przyznania pomocy finansowej i w związku z tym należało zmienić decyzję, którą została przyznana pomoc. Organ I instancji nie naruszył przy tym granic uznania administracyjnego, skoro dochód faktyczny rodziny strony jest wyższy od dochodu ustalonego na podstawie art. 8 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o pomocy społecznej. Ponadto nie można przyjąć iż, zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, potrzeby finansowe zgłaszane przez skarżącego, skarżący nie jest w stanie zaspokoić z posiadanych dochodów.
Decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 39, art. 127 §2 i art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 2 ust.1, art. 3, art. 6 pkt 16, art. 8 ust. 1 pkt 2 i 3, art. 8 ust. 12, art. 38 ust. 1 pkt 2, art. 38 ust. 2 pkt 2, art. 38 ust. 3 pkt 2, art. 38 ust. 4 i ust. 5 w związku z art. 147 ust. 1 pkt 2, art. 98, art. 104 ust. 1 i 3 ustawy o pomocy społecznej utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu napisano, że organ I instancji prawidłowo i zgodnie z prawem ustalił, że R.F. należało, w tym stanie faktycznym i prawnym, odmówić przyznania pomocy finansowej i w związku z tym należało zmienić decyzję, którą została przyznana pomoc. Świadczenie rentowe, które otrzymała matka skarżącego zalicza się do dochodu rodziny który, w związku z tym, przekracza kryterium dochodowe rodziny uprawniające do otrzymywania zasiłku okresowego.
Decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...]Samorządowe Kolegium, działając na podstawie art. 39, art. 127 §2 i art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 2 ust.1, art. 3, art. 6 pkt 16, art. 8 ust. 1 pkt 2 i 3, art. 8 ust. 12, art. 38 ust. 1 pkt 2, art. 38 ust. 2 pkt 2, art. 38 ust. 3 pkt 2, art. 38 ust. 4 i ust. 5 w związku z art. 147 ust. 1 pkt 2, art. 98, art. 104 ust. 1 i ust. 3 ustawy o pomocy społecznej utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu napisano, że organ I instancji prawidłowo i zgodnie z prawem ustalił, że R.F. należało, w tym stanie faktycznym i prawnym, odmówić przyznania pomocy finansowej i w związku z tym należało zmienić decyzję, którą została przyznana pomoc. Świadczenie rentowe, które otrzymała matka skarżącego zalicza się do dochodu rodziny który, w związku z tym, przekracza kryterium dochodowe rodziny uprawniające do otrzymywania zasiłku okresowego.
Od powyższych decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniósł R.F. W skardze oraz w piśmie procesowym uzupełniającym argumenty skargi uznał zarzuty zawarte w zaskarżonych decyzjach za krzywdzące. Powtarzając argumenty zawarte w odwołaniu podkreślił, że jest osobą bezrobotną i nie mającą prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Wskazując, że jest osobą niepełnosprawną w stopniu lekkim napisał, że jego sytuacja finansowa jest ciężka i trudna a jemu często brakuje pieniędzy na różne potrzeby życiowe. Uznał, że każdy – w tym również on sam – ma prawo się pomylić.
W odpowiedziach na skargi organ odwoławczy wniósł o ich oddalenie powtarzając argumenty zawarte w zaskarżonych decyzjach.
Postanowieniami z dnia [...] lutego 2007 r. Sąd postanowił o połączeniu i wspólnym rozpoznaniu spraw ze skarg R.F.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skargi zasługiwały częściowo na uwzględnienie, chociaż z innych powodów niż wskazanych w jej uzasadnieniu przez skarżącego.
Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) ogranicza się do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta polega więc na zbadaniu, czy w toku rozpoznania spraw organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny dokonał tej kontroli na podstawie akt spraw i według stanu prawnego istniejącego w dniu wydawania zaskarżonych aktów.
Organ I instancji wydając:
- 1. decyzję z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...] przyznającą R.F. zasiłek celowy,
- 2. decyzję z dnia [...] marca 2005 r. nr [...] przyznającą R.F. zasiłek okresowy na miesiące marzec, kwiecień i maj 2005 r.,
- 3. decyzję z dnia [...] stycznia 2005 r. nr [...] przyznającą R.F. zasiłek celowy na miesiąc styczeń 2005 r.,
- 4. decyzję z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] przyznającą R.F. zasiłek okresowy na miesiące listopad i grudzień 2004 r.,
- 5. decyzję z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] przyznającą R.F. zasiłek okresowy na miesiące listopad i grudzień 2004 r. opierał się na przeprowadzanych aktualizacjach wywiadu środowiskowego i deklarowanych wówczas przez skarżącego łącznych wysokościach dochodu w rodzinie, który to dochód był niższy od kryterium określonego ustawą o pomocy społecznej.
Z poczynionych przez Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w K. ustaleń w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P. wynika, że matka skarżącego C.F. otrzymała za okres od dnia [...] października 2003 r. do dnia [...] lipca 2004 r. świadczenie rentowe w wysokości [...] zł. netto, w okresie od [...]sierpnia 2004 r. do dnia [...] grudnia 2004 r. świadczenie rentowe w wysokości [...] zł. miesięcznie netto w tym zasiłek pielęgnacyjny, od dnia [...] stycznia 2005 r. do dnia [...] sierpnia 2005 r. świadczenie rentowe w wysokości [...] zł. netto w tym zasiłek pielęgnacyjny, od dnia [...] września 2005 r. do dnia [...] grudnia 2005 r. świadczenie rentowe w wysokości [...]zł. miesięcznie netto, od dnia [...] stycznia 2006 r. do dnia [...] lutego 2006 r. świadczenie rentowe w wysokości [...] zł. miesięcznie netto oraz, od dnia [...] marca 2006 r. świadczenie rentowe w wysokości [...] zł. miesięcznie netto.
Powyższe informacje zawarte są w piśmie ZUS-u z dnia [...] marca 2006 r., znak: [...] (k. 430 akt administracyjnych). Okoliczność powyższą potwierdza także znajdujący się w aktach sprawy akt oskarżenia, który przeciwko C.F. wniosła do Sądu Rejonowego w S., Prokuratura Rejonowa w S. C.F. zarzucono w nim, że doprowadziła Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w K. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w ten sposób, że będąc pouczona o odpowiedzialności karnej, w pisemnych oświadczeniach z dnia [...] listopada 2004 r., [...] stycznia 2005 r., [...] lipca 2005 r. i [...] sierpnia 2005 r. zataiła w nich fakt pobierania renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy przez co wprowadziła w błąd pracownika Ośrodka co do swojej sytuacji finansowej, będącej podstawą przyznania świadczeń pieniężnych (k. 424).
Zgodnie z treścią art., 8 ust 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, 41, 78 i 91, przysługuje osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty 316 zł., zwanej kryterium dochodowym na osobę w rodzinie. Rodzina skarżącego składa się w z czterech osób (matki, dwóch braci i skarżącego), a więc kryterium dochodowe rodziny wynosiło 1264 zł. Tymczasem organ I instancji ustalił, że faktyczny dochód rodziny skarżącego przewyższał kryterium określone w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej.
Stosownie do art. 16 § 2 kpa, uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznych, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub w ustawach szczególnych. Takim przepisem szczególnym jest art. 106 ust 5 ustawy o pomocy społecznej. Skoro organ I instancji ustalił, że faktyczny dochód rodziny skarżącego przewyższał kryterium określone w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, słusznie na podstawie art. 106 ust 5 cyt. ustawy zmienił swoje dotychczasowe wyżej wskazane decyzje i w punktach pierwszych decyzji odmówił przyznania wnioskowanych przez skarżącego świadczeń. Prawidłowo także organ ustalił, że brak było, w zaistniałej sytuacji, przesłanek z art. 41 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej.
W myśl art. 104 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej wysokość należności podlegającej zwrotowi oraz termin zwrotu tej należności ustala się w drodze decyzji administracyjnej. Jednakże warunkiem wydania decyzji o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia jest uprzednie prawomocne orzeczenie o uchyleniu lub zmianie decyzji, na podstawie której to świadczenie zostało przyznane. Nie jest dopuszczalne, jak uczynił to organ I instancji w punkcie 2 decyzji zmieniających, orzekanie o zwrocie świadczenia nienależnego dopóki decyzja uchylająca lub zmieniająca nie stanie się ostateczna i prawomocna.
Rozpoznając sprawę ponownie organy administracji winny uwzględnić wskazania wynikające z treści niniejszego uzasadnienia.
Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
/-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ E. Kręcichwost-Durchowska /-/ M. Dybowski
MB