Uzasadnienie
R. P. pismem z dnia 6 września 2024 r. złożył wniosek do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. “o ściganie i ukaranie osób, które bezprawnie i nielegalnie wdarły się na moją działkę Nr [...] w C., gm. W. i zdewastowały oraz okradły działkę i moje mienie", a nadto “nielegalnie wkopały ciężkim sprzętem budowalnym gruby kabel energetyczny". Poinformował o szeregu nieprawidłowości dotyczących wykonanych robót budowlanych prowadzonych na podstawie decyzji Starosty W. nr [...] z dnia 22 kwietnia 2024 r. dotyczącej budowy sieci elektroenergetycznej kablowej SN 15kv dla elektrowni fotowoltaicznej.
W dniu 13 września 2024 r. PINB we W. przeprowadził kontrolę budowy linii elektroenergetycznej kablowej podziemnej SN budowanej na podstawie zezwolenia na budowę nr [...] z dnia 22 kwietnia 2024 r., która nie wykazała żadnych nieprawidłowości. PINB stwierdził, że nie było podstaw do wszczęcia żadnego postępowania administracyjnego, zgodnie bowiem z art. 53a ust. 1 Prawa budowlanego nie mógł wszcząć postępowania na wniosek, a tylko z urzędu, o czym poinformował R. P. pismem z 23 września 2024 r.
R. P. pismem datowanym na dzień 8 października 2024 r. wniósł do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. w sprawie żądania R. P. o wydanie decyzji administracyjnej dotyczącej ukarania osób, które nielegalnie wykonały ciężkim sprzętem budowlanym nielegalne - jego zdaniem - roboty budowalne, powodując zniszczenia i starty na jego mieniu. Inspektor Nadzoru Budowlanego zawiadomieniem z dnia 24 października 2024 r. (sygn. [...]) zawiadomił R. P. o uznaniu za nieuzasadnioną jego skargi z dnia 8 października 2024 r., jako podstawę prawną wskazując art. 237 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572).
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na pismo/decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 24 października 2024 r. o uznaniu skargi za nieuzasadnioną złożył R. P. i wniósł o uchylenie zaskarżonego pisma/decyzji w całości jako bezprawnej i kłamliwej (pkt 1) oraz o nakazanie organowi załatwienia jego wniosków w formie decyzji (pkt 2).
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie z uwagi na utrwalony pogląd, zgodnie z którym w sprawach dotyczących postępowania skargowego z działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego.
W razie przyjęcia skargi do rozpoznania organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje
Skarga podlegała odrzuceniu.
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – art. 1 §1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267).
Przedmiotem niniejszego postępowania jest zawiadomienie Inspektor Nadzoru Budowlanego o sposobie załatwienia skargi R. P. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie żądania ukarania osób, którą organ odwoławczy nadzoru budowanwego na podstawie art. 237 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 572 ze zm., dalej: “k.p.a.") uznał za nieuzasadnioną.
Zgodzić należy się z organem nadzoru budowlanego II instancji, do którego skierowana została skarga R. P. datowana na 8 października 2024 r. na bezczynność PINB w sprawie żądana ukarania osób, że rozpatrzył ją w trybie art. 227 i nast. K.p.a., skoro przedmiotem skargi R. P. uczynił zaniedbanie lub nienależyte wykonanie zadań przez organy albo ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Przy czym, Sąd miał na względzie, że pierwotne pismo skarżącego z dnia 6 września 2024 r. zainicjowało kontrolę budowy linii elektroenergetycznej kablowej prowadzonej na podstawie decyzji Starosty W. nr [...] z dnia 22 kwietnia 2024 r. i organ ostatecznie, nie dopatrując się żadnych naruszeń, nie stwierdził konieczności prowadzenia postępowania w tym zakresie, o czym - jak podaje organ - poinformował skarżącego pismem z 23 września 2024 r.
Z uwagi na powyższe wskazać należy, że stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej jako: “P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zakres tej kontroli sprecyzowany został jednak w przepisie art. 3 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, 1491 i 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 422, ze zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o ktorych mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
- 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Ponadto sądy administracyjne orzekają w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. (art. 3 § 2a P.p.s.a.). Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 P.p.s.a.).
Natomiast zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Z analizy przywołanych wyżej przepisów wynika, że zaskarżone zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi nie podlega kognicji wojewódzkiego sądu administracyjnego, bowiem nie mieści się w żadnej z kategorii aktów wymienionych w art. 3 i art. 4 P.p.s.a. Zważyć należy, że zostało ono wydane na podstawie art. 237 § 3 K.p.a.
"Tryb skargowo-wnioskowy (art. 221 i następne K.p.a.) jest jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, którego zakończenie, czyli zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi, nie daje podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, a więc nie tylko postępowania odwoławczego, ale także postępowania sądowoadministracyjnego, co czyni niedopuszczalną np. skargę na bezczynności organu w tym zakresie. Oznacza to, że podejmowane w trybie art. 237 § 3 K.p.a. zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi nie przybiera żadnej z prawnych form działania organu, podlegających kontroli sądu administracyjnego" (zob. wyrok NSA z 28.05.2020 r., II OSK 2402/19, CBOSA).
Reasumując, skarga R. P. w sprawie niniejszej jako wniesiona na akt, którego przedmiot pozostaje poza zakresem właściwości sądów administracyjnych, podlegała odrzuceniu.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. orzekł, jak w postanowieniu.
Stosownie do art. 58 § 3 P.p.s.a. Sąd odrzucił skargę postanowieniem na posiedzeniu niejawnym.