Uzasadnienie
Zaskarżoną do Sądu decyzją z [...] stycznia 2015 r. nr [...], Wojewoda [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.) w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania P. J. i W. J. od decyzji z [...] listopada 2014 r. znak: [...] Prezydenta Miasta W. w przedmiocie wymeldowaniu z pobytu stałego P. J. z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie sprawy.
W. J., współwłaścicielka lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. zwróciła się do Prezydenta Miasta W. z wnioskiem o wymeldowania P. J. z pobytu stałego z powyższego lokalu. We wniosku wskazała, że jej syn P. J. od 1 stycznia 2001 r. nie zamieszkuje w miejscu pobytu stałego. Zamieszkuje on z żoną i dziećmi w innym lokalu na terenie Dzielnicy [...] w W. Składając wyjaśnienia dodała, że syn opuszczając lokal zabrał wszystkie swoje rzeczy, a do lokalu przychodzi z żoną i dziećmi w odwiedziny do niej i do ojca (najczęściej w święta).
W toku postępowania Prezydent Miasta przesłuchał W. J. - współwłaściciela lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., który wyjaśnił, że P. J. nie zamieszkuje w lokalu, ale przychodzi z dziećmi w odwiedziny i czasami nocuje. Uważa, że syn powinien zachować zameldowanie w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., ponieważ z tego adresu odbiera korespondencje.
P. J. potwierdził, że nie zamieszkuje na stałe w ww. lokalu. Przebywa w nim, około 2 razy w tygodniu, podczas odwiedzin ojca, a czasami nocuje. W lokalu ma niewiele rzeczy osobistych. Jego własnością w tym lokalu jest całkowicie wymieniona instalacja elektryczna. P. J. dodał, że dobrowolnie nie dokona wymeldowania z miejsca pobytu stałego, ponieważ pod tym adresem ma zarejestrowana firmę, a także z tego adresu odbiera korespondencję.
Fakt nie zamieszkiwania P. J. w lokalu potwierdzili przesłuchani w charakterze świadków tj. M. P. i B. F. Prezydent Miasta W. decyzją z [...] listopada 2014 r. orzekł o wymeldowaniu z pobytu stałego P. J. z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. Organ wskazał, że materiał dowodowy wskazuje bezspornie, że P. J. nie zamieszkuje w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. i lokal ten nie stanowi jego miejsca pobytu stałego. Stąd utrzymywanie zameldowania P. J., pod adresem zameldowania mimo, że pod nim nie zamieszkuje, prowadzi do fikcji meldunkowej. Taka sytuacja jest sprzeczna z celem ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
Odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta W. wniósł P. J. Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania decyzją z [...] stycznia 2015 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Organ odwoławczy zebrany w sprawie materiał dowodowy uznał za wystarczający do wydania rozstrzygnięcia i stwierdził, że lokal nr [...] przy ul. [...] w W. nie jest dla P. J. miejscem pobytu stałego. W ocenie Wojewody [...] wyjaśnienia stron i zeznania świadków są spójne i nie wykluczają się, a nadto dają podstawę do stwierdzenia, że P. J. dobrowolnie i trwale opuścił miejsce zameldowania na pobyt stały.
Bez znaczenia dla sprawy organ uznał natomiast okoliczność odwiedzin ojca zamieszkującego w lokalu. Zdaniem organu sporadyczne przebywanie w mieszkaniu nie może być podstawą do uznania, że dana osoba przebywa tam z zamiarem stałego pobytu.
Analogicznie organ ocenił fakt posiadania przez P. J. w lokalu części rzeczy osobistych. Organ stanął na stanowisku, że okoliczność ta nie świadczy o skoncentrowaniu spraw życiowych w tym miejscu i nie wiąże się z faktycznym trwałym przebywaniem właściciela tych rzeczy w miejscu stałego zameldowania. P. J. wskazał bowiem, że od 6 lat nie mieszka w miejscu pobytu stałego.
Natomiast odnosząc się do konfliktu P. J. z W. J. organ wyjaśnił, że przepisy meldunkowe abstrahują od oceny motywacji podjętych kroków, kładąc nacisk na trwałość podjętego postanowienia i dobrowolność opuszczenia lokalu. Ewentualne problemy występujące w pożyciu rodzinnym i ich skutki poddawane są ocenie innych norm prawnych niż meldunkowe.
W odniesieniu do zarzutów odwołania w zakresie naruszenia zasad ogólnych postępowania administracyjnego Wojewoda [...] stwierdził, że nie znajdują one potwierdzenia w aktach sprawy. Strony postępowania miały zapewnioną możliwość czynnego uczestnictwa w postępowaniu. Brak jest podstaw do przyjęcia, że naruszone zostały w toku postępowania zasady praworządności oraz, że niedostatecznie wyjaśniono istotne dla sprawy okoliczności. Analiza akt sprawy wykazała również, że strony postępowania były prawidłowo informowane o okolicznościach faktycznych i prawnych rozstrzygnięcia.
Skargę na decyzję z [...] stycznia 2015 r. Wojewody [...] wywiódł P. J. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 9 k.p.a., art. 10 k.p.a. i art. 11 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie w wyniku czego nie wyjaśniono stronie - w sposób nie budzący wątpliwości - przesłanek jakimi kierował się organ przy wydawaniu decyzji. Skarżący podniósł, że zasady wyrażone w powołanych przepisach zostały zlekceważone przez organy administracji orzekające w sprawie.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie kosztów procesu według norm obowiązujących.
Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) oraz art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej również "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, a więc kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Uwzględnienie przez Sąd skargi na orzeczenie organu administracji publicznej jest dopuszczalne tylko w razie stwierdzenia naruszeń prawa wymienionych w art. 145 § 1 p.p.s.a. W świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
- 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
- a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
- b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
- c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
- 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
- 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Mając na uwadze powyższe kryteria Sąd stwierdził, że decyzja z [...] stycznia 2015 r. Wojewody [...] oraz poprzedzająca go decyzja z [...] listopada 2015 r. Prezydenta Miasta W. w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego P. J. z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., nie naruszają prawa.
Kwestię wymeldowania uregulowano w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, zgodnie z którym organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Pobytem stałem w świetle art. 6 ust. 1 tej ustawy jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania.
W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, w świetle którego - miejsce stałego pobytu danej osoby to miejsce, w którym osoba ta stale realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, a w szczególności mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje swoje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania (odzież, żywność, meble), przyjmując wizyty członków rodziny lub znajomych, utrzymuje chociażby okazjonalne kontakty z sąsiadami, przyjmuje i nadaje korespondencję (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 6 grudnia 2007 r., sygn. akt III SA/Gd 281/07; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 12 marca 2008 r., sygn. akt VIII SA/Wa 600/07, wskazane orzeczenia i orzeczenia powołane poniżej dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Decyzja o wymeldowaniu osoby jest uzasadniona w przypadku, gdy osoba ta opuściła w sposób trwały i dobrowolny miejsce stałego pobytu. Zatem organ przed wydaniem decyzji w przedmiocie wymeldowania winien zbadać czy dana osoba opuściła lokal, czy też w lokalu tym przebywa. Organ prowadząc postępowanie podejmuje zatem wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7 k.p.a.), wyczerpująco zbiera i rozpatruje materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.), a następnie dokonuje oceny całokształtu materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.). Wydając rozstrzygnięcie organ sporządza uzasadnienie, zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a., w którym ma wskazać fakty, które uznały za udowodnione, dowody, na których się oparł, oraz przyczyny, z powodu których pozostałym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Prawidłowo sporządzone uzasadnienie służy realizacji zasady postępowania administracyjnego, w szczególności zasady prowadzenia postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art. 8 k.p.a.) oraz zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, Sąd uznał, że ustalenia poczynione przez organy administracji orzekające w sprawie uzasadniają przyjęcie, że zaistniały podstawy do wymeldowania P. J. z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. W ocenie Sądu zarzuty skargi dotyczące uchybień proceduralnych, jakich miały się dopuścić organy administracji orzekające w sprawie nie mogą odnieść zamierzonego skutku. Skarżący wskazał na naruszenie art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 9 k.p.a. i art. 10 k.p.a., ale w uzasadnieniu skargi swoje stanowisko ograniczył do zacytowania tych przepisów prawa.
Skarżący nie sprecyzował, na czym konkretnie polegały naruszenia powyższych przepisów przez organy administracji, w szczególności jakie wątpliwości rodzą się po stronie skarżącego. Tym samym nie sposób wywieść czy uchybienie tych przepisów miało rzeczywiście miejsce, a jeśli tak, to jaki jest związek przyczynowy pomiędzy uchybieniami a wynikiem sprawy. Przypomnieć należy, że Sąd uwzględnia skargę na decyzję i uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1c p.p.s.a.).
Ponadto Sąd badając skargę, nie będąc związany jej zarzutami, nie dopatrzył się uchybień, które uzasadniałyby uwzględnienie skargi.
W ocenie Sądu organ pierwszej instancji w toku postępowania podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i załatwienia sprawy. Zgodnie z art. 7 k.p.a. przeprowadził postępowanie wyjaśniające, w tym przeprowadził dowód z dokumentów na okoliczność ustalenia kręgu stron postępowania, a także dowód z przesłuchań świadków oraz stron postępowania na okoliczność zamieszkiwania skarżącego w lokalu. Skarżący był informowany przez organ o przeprowadzonych czynnościach dowodowych, a także miał zapewniony czynny udział w postępowaniu w każdym stadium postępowania. Z akt sprawy nie wynika jednak, aby skarżący z tego uprawnienia skorzystał, zwłaszcza aby zgłaszał jakiekolwiek żądania, wnioski dowodowe które służyłyby wyjaśnieniu sprawy. Nie wynika również, aby skarżący wypowiedział się co do zebranych dowodów i materiałów.
Zebrany materiał dowodowy w sprawie – zdaniem Sądu – nie budzi wątpliwości. Jednoznacznie wskazuje, że skarżący nie zamieszkuje w lokalu. Potwierdzają to zarówno wyjaśnienia wnioskodawczyni, zeznania świadków, jak również twierdzenia samego skarżącego, który przyznał w toku postępowania administracyjnego, że od około 6 lat nie zamieszkuje na stałe w lokalu. Stąd stwierdzić należy, że organ podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, wyczerpująco rozpatrzył materiał dowodowy i prawidłowo go ocenił (art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a.). Zaskarżona decyzja zawiera wszystkie niezbędne elementy, a jej uzasadnienie zostało sporządzone zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. Organ wskazał fakty, które uznały za udowodnione, dowody, na których się oparł, oraz przyczyny, z powodu których pozostałym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.
Nie budzi wątpliwości również fakt, że skarżący w sposób dobrowolny i trwały opuścił miejsce pobytu stałego. Zatem w sposób zgodny z prawem Prezydent Miasta W.ocenił, że została spełniona przesłanka z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Analiza zarzutów odwołania oraz materiału dowodowego zebranego w sprawie, nie uprawniały Wojewody [...] do zmiany czy uchylenia rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku.