Uzasadnienie
W dniu 12 listopada 2014 r. J. K. wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z formularza wniosku wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Źródło jego utrzymania stanowi emerytura w wysokości 2.038,15 zł brutto miesięcznie. Wnioskujący ma 82 lata i choruje, w związku z czym znaczną część dochodu przeznacza na leki i leczenie. Jego majątek stanowią dom o powierzchni 84 m2 oraz działka gruntu o powierzchni 2.728 m2. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że emerytura z trudem wystarcza mu na życie. Stwierdził, że uiszczenie kwoty 100 zł wpisu było dla niego znacznym obciążeniem finansowym.
Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 24 listopada 2014 r. odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy.
Pismem z dnia 15 grudnia 2014 r. skarżący wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia. Wskazał, że aby wpłacić kwotę 100 zł tytułem wpisu sądowego od skargi, w miesiącu czerwcu i lipcu musiał zrezygnować z przyjmowania leków. Powyższe wpłynęło na stan jego zdrowia. Skarżący poinformował, że w sierpniu został hospitalizowany oraz oświadczył, że po leczeniu w szpitalu musi przyjmować więcej droższych leków z powodu chorób przewlekłych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
W razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie, o czym stanowi art. 260 p.p.s.a.
Przyznanie prawa pomocy jest odstępstwem od zasady ponoszenia przez stronę kosztów zainicjowanego postępowania. Prowadzi bowiem do przerzucenia kosztów postępowania na ogół społeczeństwa, w związku z czym może być zastosowane jedynie w przypadkach wyjątkowych, gdy strona wykaże w sposób bezsporny spełnienie przesłanek określonych w art. 246 cytowanej ustawy. Podstawę orzeczenia o przyznaniu prawa pomocy powinna stanowić ocena rzeczywistych możliwości płatniczych strony, przy czym na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających żądanie.
Jak wynika z treści wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżący posiada stały miesięczny dochód w wysokości 2.038,15 zł brutto i prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Wnioskodawca nie załączył ani do wniosku o przyznanie prawa pomocy, ani też do wniesionego sprzeciwu od postanowienia referendarza jakichkolwiek dokumentów potwierdzających okoliczność, iż nie jest on w stanie wygospodarować środków na prowadzenie sprawy sądowej. Nie wskazał nawet wysokości miesięcznych wydatków ponoszonych na bieżące opłaty, utrzymanie oraz niezbędne lekarstwa. Tym samym nie uprawdopodobnił, aby obowiązek uiszczania kosztów sądowych, w kontekście uzyskiwanych dochodów, mógł skutkować uszczerbkiem koniecznego utrzymania.
Podkreślić należy, że ustawa nakłada obowiązek uiszczenia kosztów sądowych na tego, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Stanowi o tym przepis art. 214 § 1 p.p.s.a. Strona wnosząca do Sądu pismo podlegające opłacie co do zasady powinna zatem liczyć się z koniecznością poniesienia obciążeń finansowych z tym związanych. Z tego też względu, możliwość przyznania prawa pomocy została uwarunkowana bezspornym wykazaniem przez stronę, iż nie jest w stanie wypełnić powyższego obowiązku.
W przypadku wnioskodawcy, ani oświadczenie o jego złym stanie zdrowia spowodowanym przewlekłymi chorobami, ani też okoliczność przyjmowania leków oraz innych środków leczniczych, w sytuacji braku udokumentowania wydatków ponoszonych z tego tytułu, nie mogą wpłynął na treść podjętego rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu, skarżący nie wykazał w sposób bezsporny, aby nie był w stanie uiścić kosztów sądowych w niniejszym postępowaniu.
Z tych przyczyn, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 260 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.