Uzasadnienie
M. S. w piśmie z dnia 1 czerwca 2015 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Wojewody [...] z [...] września 2014 r. nr [...] o wymeldowaniu skarżącego z dotychczasowego miejsca pobytu stałego.
Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 20 sierpnia 2015 r. przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
W dniu 7 października 2015 r. do Sądu wpłynęło pismo Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia 30 września 2015 r. informujące o wyznaczeniu pełnomocnika dla skarżącego w osobie adwokata P. O. Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału IV z dnia 9 listopada 2015 r. niniejsza sprawa została skierowana do rozpoznania w trybie uproszonym na posiedzeniu niejawnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, wyrokiem z dnia 9 listopada 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 2191/15 oddalił skargę M. S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 15 kwietnia 2015 r. Wyznaczony pełnomocnik do czasu wydania powołanego wyroku nie przedstawił stanowiska w sprawie, ograniczając się tylko do zapoznania się z aktami sprawy w dniu 9 października 2015 r. w czytelni Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W tej sprawie (w dniu 29 stycznia 2016 r.) wniósł o sporządzenie uzasadnienia wyroku i doręczenie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem.
W piśmie z 29 stycznia 2016 r. adwokat P. O. wniósł o przyznanie kosztów zastępstwa procesowego i oświadczył, że nie zostały one zapłacone ani w całości, ani w części.
Stwierdzono, co następuje:
Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Trzeba podkreślić, że wynagrodzenie pełnomocnika wyznaczonego przez właściwy organ samorządu zawodowego przysługuje za nieopłaconą pomoc prawną. Dla pozytywnego rozstrzygnięcia o wniosku pełnomocnika, po pierwsze zatem pomoc ta musi zostać rzeczywiście udzielona, a po drugie musi pozostawać nieopłacona. Za każdym więc razem, gdy rozpoznaniu podlega wniosek wyznaczonego pełnomocnika o przyznanie kosztów zastępstwa prawnego wykonanego na zasadzie prawa pomocy, konieczne jest w pierwszej kolejności ustalenie, czy pełnomocnik ten w istocie udzielił pomocy prawnej. Tylko w przypadku pozytywnej odpowiedzi na tak postawione pytanie, dopuszczalne jest obciążenie Skarbu Państwa wypłatą wynagrodzenia na rzecz pełnomocnika. Powyższe stanowisko jest utrwalone w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w którym wskazuje się również na powinność wykazania przez pełnomocnika, że pomoc prawna przybrała realny wymiar (zob. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2004 r. sygn. akt OZ 720/04.
ONSAiWSA 2005 nr 5, poz. 93; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 kwietnia 2012 r. sygn. akt II OZ 212/12. Niepublikowane. Dostępne: www.nsa.gov.pl, LEX nr 1138258; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 października 2007 r. sygn. akt II FZ 515/07. Niepublikowane. Dostępne: www.nsa.gov.pl, LEX nr 1011762).
Ponadto, samo zapoznanie się z aktami sprawy przed zakończeniem postępowania przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji, bez podjęcia dalszych czynności procesowych, nie oznacza, że pomoc prawna została rzeczywiście udzielona (por. np. postanowienia NSA z dnia 25 października 2011 r. sygn. akt I OZ 790/11. Niepublikowane. Dostępne: www.nsa.gov.pl, LEX nr 1069714 i z dnia 27 listopada 2012 r. sygn. akt I OZ 865/12. Niepublikowane.). Zapoznanie się z aktami sprawy jedynie umożliwia faktyczne udzielenie stronie pomocy prawnej, która na tym etapie postępowania zasadniczo powinna łączyć się z wyrażeniem przez pełnomocnika – np. poprzez złożenie pisma w sprawie - oceny legalności działania lub zaniechania organu administracji publicznej. Jak już natomiast wskazano, adwokat w czasie od wyznaczenia przez Okręgową Radę Adwokacką w [...] do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, nie dokonał w imieniu skarżącego jakiejkolwiek czynności w postępowaniu.
Z przedstawionych względów, na podstawie art. 250 § 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w postanowieniu.