Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 9 listopada 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił zażalenie Z. R. wniesione na postanowienie z dnia 1 sierpnia 2017 r. odrzucające sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego z dnia 22 maja 2017 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi wymienionego na działania Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
W piśmie z dnia 16 listopada 2017 r., nadesłanym za pośrednictwem poczty elektronicznej, skarżący złożył zażalenie na powyższe postanowienie z dnia 9 listopada 2017 r.
Zarządzeniem z dnia 22 listopada 2017 r. Przewodnicząca Wydziału wezwała skarżącego do uzupełnienia braków formalnych zażalenia poprzez podpisanie zażalenia w siedzibie Sądu albo nadesłanie do Sądu podpisanego egzemplarza zażalenia, w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia zażalenia. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 27 listopada 2017 r.
W odpowiedzi na wezwanie skarżący nadesłał za pośrednictwem poczty elektronicznej pismo z dnia 27 listopada 2017 r., w którym oznajmił, że nie stać go wysyłać co chwilę pisma w tej samej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zażalenie podlega odrzuceniu, ponieważ nie zostało podpisane własnoręcznie przez żalącego się.
Zgodnie z treścią art. 194 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.) zażalenie powinno czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym. Należy do nich – jak stanowi art. 46 § 1 pkt 4 tej ustawy – podpis strony. Brak podpisu strony jest brakiem formalnym, który uniemożliwia nadanie biegu zażaleniu i powoduje jego odrzucenie, stosownie do art. 178 w zw. z art. 197 § 2 i art. 46 § 1 pkt 4 powołanej ustawy.
W niniejszej sprawie w zakreślonym terminie skarżący nie uzupełnił braków formalnych zażalenia, tj. ani nie podpisał zażalenia, ani nie nadesłał podpisanego egzemplarza zażalenia, co obliguje Sąd do odrzucenia zażalenia.
Jednocześnie wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 131 ustawy z dnia 5 września 2016 r. o usługach zaufania oraz identyfikacji elektronicznej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1579), bezpieczny podpis elektroniczny weryfikowany przy pomocy kwalifikowanego certyfikatu wywołuje skutki prawne określone ustawą, jeżeli został złożony w okresie ważności tego certyfikatu. Powyższy przepis wskazuje ustawę, przez co należy rozumieć ustawy szczególne, dopuszczające możliwość posługiwania się podpisem elektronicznym w określonych sytuacjach, ponieważ w polskim systemie prawa nie ma przepisu generalnie zrównującego skutki prawne podpisu elektronicznego i podpisu własnoręcznego.
Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 12 maja 2014 r., sygn. I OPS 10/13 (dostępna na stronie internetowej orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl) "w aktualnym stanie prawnym w postępowaniu sądowoadministracyjnym – z uwagi na treść art. 46 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – nie jest dopuszczalne wniesienie do sądu pisma opatrzonego bezpiecznym podpisem elektronicznym w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (Dz. U. z 2013 r., poz. 262), w tym także za pośrednictwem organu administracji publicznej, za pomocą środków komunikacji elektronicznej." Uchwała ta, jako uchwała abstrakcyjna, ma pośrednią moc wiążącą polegającą na tym, że zajęte w jej treści stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wiąże wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych do chwili, w której nastąpi zmiana tego stanowiska.
Dla skuteczności pisma wnoszonego przez stronę drogą elektroniczną konieczne jest późniejsze opatrzenie go własnoręcznym podpisem, bowiem tylko taki podpis spełnia wymagania wynikające z art. 46 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2013 r., sygn. akt I OZ 969/12, dostępne na stronie internetowej orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z powyższych względów, na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 w zw. z art. 194 § 3 i art. 46 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w postanowieniu.