Uzasadnienie
Z. P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na wskazane powyżej postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] września 2017 r., dotyczące nałożenia na inwestora, w toku postępowania o wydanie decyzji określającej środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia w postaci adaptacji obiektów dla potrzeb uruchomienia instalacji termolizy odpadów, obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
W skardze tej zamieszczono również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. W jego uzasadnieniu wskazano, że jego wykonanie może spowodować znaczne szkody materialne i niematerialne, w postaci obniżenia wartości gruntów sąsiadujących z planowaną inwestycją oraz pogorszenia warunków życia w związku z działaniem instalacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podstawową przesłanką wstrzymania wykonania rozstrzygnięcia w oparciu o cytowany przepis prawny jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, przez co należy rozumieć sytuację, gdy szkoda (majątkowa, a także niemajątkowa) nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 grudnia 2004 r. sygn. akt GZ 138/04, CBOSA).
Instytucja wstrzymania wykonania ma zastosowanie wyłącznie do takich aktów administracyjnych, które podlegają wykonaniu. Z kolei wykonanie aktu oznacza spowodowanie, sprowadzenie w sposób dobrowolny lub w trybie przymusowym takiego stanu, który jest zgodny z jego treścią (por. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydawnictwo Prawnicze Lexis.Nexis. Warszawa 2005 r., s. 295).
Należy również wyjaśnić, że rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Sąd nie dokonuje oceny prawidłowości zaskarżonego aktu, jako że przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a nie są tożsame z tymi, które decydują o zasadności skargi (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 kwietnia 2004 r., sygn. akt FZ 33/04 i FZ 38/04, CBOIS). Dlatego też przy rozpatrywaniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Sąd nie mógł brać pod uwagę merytorycznych zarzutów skargi oraz przekonania o wydaniu postanowienia z naruszeniem przepisów prawa.
Uwzględniając powyższe rozważania, należy zauważyć, że zaskarżone postanowienie zostało wydane w toku postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia. Decyzja taka jest wydawana we wstępnej fazie postępowania dotyczącego zamierzenia inwestycyjnego i stanowi jedną z przesłanek warunkujących możliwość uzyskania przez inwestora kolejnych decyzji wymaganych przez prawo. To, że postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę poprzedzone jest warunkiem uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizuję przedsięwzięcia, nie oznacza wcale, że zaskarżona decyzja prowadzi samoczynnie do wydania decyzji udzielającej pozwolenia na budowę (zob. zob. postanowienie NSA z 30 czerwca 2015 r., sygn. akt II OZ 613/15, postanowienie NSA z 15 kwietnia 2015 r., sygn. akt II OZ 259/15, oba CBOSA). Ma ona zatem niejako charakter przygotowawczy do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę i sama nie stanowi podstawy do rozpoczęcia robót budowlanych. (zob. postanowienie NSA z 17 lutego 2015 r., sygn. akt II OZ 108/15, CBOSA, postanowienie z 6 grudnia 2016 r.. II OZ 1343/16).
Powyższe wskazuje zatem, że nawet wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia nie powodowałoby samo z siebie powstania stanu prawnego, zezwalającego na realizację zamierzenia budowlanego. Tym bardziej element postępowania prowadzącego do wydania takiej decyzji, jakim jest przygotowanie oceny oddziaływania inwestycji na środowisko, nie jest samodzielną podstawą do jej realizacji. Przygotowana ocena oddziaływania na środowisko będzie przedmiotem oceny organu, jako istotny środek dowodowy w toku postępowania o wydanie decyzji o uwarunkowaniach, jednakże samoistnie nie będzie stanowiła żadnej przesłanki bądź przeszkody do realizacji inwestycji.
Ponadto zaniechanie przygotowania takiej oceny przez inwestora w istocie spowoduje brak możliwości uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Jednocześnie organ nie ma możliwości przymuszenia wnioskującego inwestora do złożenia takiej oceny.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Sąd odmówił wstrzymania zaskarżonego postanowienia.