Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2010r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy decyzję własną z dnia [...] grudnia 2009r., którą odmówiło wznowienia postępowania zakończonego decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2008r.
Uzasadniając rozstrzygnięcie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. stwierdziło, iż wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Organ wywodził, iż wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną w art. 145 § 1 k.p.a. Jedną z przesłanek wskazaną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. jest wznowienie postępowania jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który ją wydał. Podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania (art. 148 § 1 k.p.a.).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. stwierdziło, że w rozpoznawanej sprawie M.K. pismem z dnia 15 września 2008r. wystąpił o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją tego Kolegium z dnia [...] stycznia 2008r., którą utrzymano w mocy decyzję Wójta Gminy K. z dnia [...] października 2007r. w sprawie naruszenia stosunków wodnych. Jako podstawę wznowienia postępowania wnioskodawca wskazał przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. to jest, że Wójt Gminy K. nie wiedział o licznych pęknięciach podmurówki starego ogrodzenia dzielącego jego grunt z gruntem sąsiada S.D., która to okoliczność miała wpływ na zlewanie działki sąsiedniej.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2009r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. w oparciu o art. 149 § 3 k.p.a. odmówiło wznowienia postępowania w sprawie z uwagi na fakt złożenia wniosku z uchybieniem miesięcznego terminu do jego wniesienia. Organ motywował, że wniosek do Wójta Gminy K. wpłynął w dniu 15 września 2008r., natomiast przesłanka, która zdaniem strony stanowi podstawę do wznowienia postępowania to jest informacja o wpływie na sprawę licznych pęknięć podmurówki była znana stronie pomiędzy 25 a 30 maja 2008r., co M. K. jednoznacznie wskazał w piśmie z dnia 12 listopada 2009r. Organ zwrócił uwagę, że we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy M. K. odwołał to oświadczenie i wyjaśnił, że faktycznie informację o wpływie stanu technicznego podmurówki na sprawę powziął pomiędzy 25 sierpnia a 10 września 2008r. Zdaniem Kolegium powyższego nie potwierdza zgromadzony materiał dowodowy. Organ zwrócił uwagę, że już w skardze z dnia 12 listopada 2007r. na decyzję Wójta Gminy K. z dnia [...] października 2007r. M. K. podniósł, iż "podmurówka ogrodzenia, przy której Wójt Gminy K. nakazał mi wykonanie czynności niezasadnych ekonomicznie, ma już ponad 30 lat i wymaga niezwłocznie remontu."
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. argumentowało, że w piśmie z dnia 12 maja 2008r. wnioskodawca zaproponował Wójtowi Gminy K. nakazanie mu wykonania zabezpieczeń w postaci nowego ogrodzenia na trwałej podmurówce. Powyższe potwierdził w piśmie z dnia 31 maja 2008r. w którym wyjaśnił, że zaproponowała S. D. rozebranie zniszczonego ogrodzenia i wybudowanie w jego miejsce nowego na wyższej i głębszej podmurówce, co zapobiegnie przedostawaniu się wody opadowej na grunty sąsiednie.
Kolegium podkreśliło, że również w piśmie z dnia 12 listopada 2009r. wnioskodawca wyjaśnił, iż "podczas opadów w okolicy 25-30 maja 2008r. po raz pierwszy zauważyłem, że woda opadowa poprzez liczne pęknięcia w podmurówce ogrodzenia przepływa na grunt sąsiada Pana D."
W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. wymienione dowody jednoznacznie wskazują, że wnioskodawca podjął informację o wpływie uszkodzonego ogrodzenia na zalewanie działki sąsiedniej najpóźniej 30 maja 2008r., co jest zgodne z jego oświadczeniem zawartym w piśmie z dnia 12 listopada 2009r. Z uwagi na powyższe zdaniem organu zasadne było utrzymanie w mocy decyzji Kolegium z dnia [...] grudnia 2009r.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzje wniósł M. K. zarzucając naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz art. 9 k.p.a., które także mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] stycznia 2010 r. oraz poprzedzającej ją decyzji tego organu z [...] grudnia 2010 r. i zasadzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi M. K. powołał liczne orzecznictwo sądów administracyjnych, które w jego ocenie miałoby świadczyć za zasadnością skargi, a w szczególności przyjęciem, iż termin do wniesienia wniosku został przez niego dochowany, a ponadto, iż organ nie wyjaśnił charakteru jego pisma z dnia 31 maja 2008r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalanie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm.) - dalej w skrócie: P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do art. 134 P.p.s.a. -zarzutami i wnioskami skargi, uznał iż zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. nie narusza przepisów prawa materialnego, ani procesowego, które mogły by mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a co za tym idzie skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zauważyć należy, że postępowanie o wznowienie postępowania jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego przebieg jest uregulowany w przepisach rozdziału 12 k.p.a. Stwarza ono prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ją wydano, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością przewidzianą wart. 145 § 1 k.p.a.
Postępowanie o wznowienie postępowania składa się z dwóch faz: w fazie pierwszej organ właściwy do rozpoznania wniosku (art. 150 k.p.a.) bada legitymację podmiotu składającego wniosek, a więc czy jest stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a., czy wniosek dotyczy decyzji ostatecznej, czy został złożony w terminie, o jakim mowa w art. 148 § 1 i § 2 k.p.a., oraz czy podane we wniosku przyczyny mieszczą się w kategorii podstaw do wznowienia wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a.
W drugiej fazie rozstrzyga sprawę o wznowienie co do jej istoty (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 marca 1999 r., II SA 113/99, lex 46255).
W rozpoznanej sprawie istotnym jest rozstrzygnięcie, czy podanie o wznowienie postępowania zostało złożone w terminie zakreślonym w art. 148 § 1 k.p.a. Pamiętać przy tym należy, że zgodnie z powołanym wyżej przepisem termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania wynosi jeden miesiąc od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Zasadnie więc organ skupił swą uwagę na powyższej kwestii. Podkreślić należy, że strona żądająca wznowienia postępowania jest zobowiązana do udowodnienia, kiedy dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania (por. NSA OZ we Wrocławiu z 19 maja 2000r., I SA/Wr 1038/97 - LexPolonica).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. w sposób prawidłowy dokonało analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i na tej podstawie ustaliło stan faktyczny, z którego wynika, iż skarżący o pęknięciach podmurówki, która to okoliczność miała w ocenie skarżącego stanowić podstawę wznowienia postępowania w oparciu o art. 145 § pkt 5 k.p.a., dowiedział się najpóźniej 30 maja 2008r. Ustalając powyższą istotną dla sprawy okoliczność organ oparł swą ocenę o całokształt zgromadzonego materiału dowodowego, wbrew więc twierdzeniom skarżącego nie można zarzucić, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. naruszyło art. 80 k.p.a. Zasadnie organ przeanalizował treść pism złożonych przez skarżącego celem wyjaśnienia w jakiej dacie M. K. dowiedział się o stanie technicznym podmurówki i jej wpływie na stosunki wodne. Prawidłowo organ przyjął, iż o tej okoliczności M.K. wiedział najpóźniej w dniu 30 maja 2008r., co wynika wprost z pisma skarżącego datowanego na dzień 12 listopada 2009r., jak i pośrednio ze skargi na decyzje Wójta Gminy K. z dnia [...] listopada 2007r., w której skarżący podnosił konieczność przeprowadzenia remontu podmurówki oraz pisma z dnia 12 maja 2008r., w którym M. K. zaproponował rozebranie zniszczonego ogrodzenia i wykonanie w jego miejsce nowego ogrodzenia.
Powyższemu postępowaniu organu nie można zarzucić naruszenia art. 7 k.p.a, albowiem Samorządowe Kolegium Odwoławcze podjęło wszelkie niezbędne czynności zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do jej załatwienia mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Pozbawiony zasadności jest także zarzut skarżącego naruszenia art. 77 § 1 k.p.a., albowiem materiał dowodowy został zebrany w sposób wyczerpujący i rozpatrzony w całości. Powtórzyć ponownie należy, że M. K. nie przedłożył innych dowodów, które kwestionowałyby prawidłowość ustaleń dokonanych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. Niezasadny jest także postawiony przez skarżącego zarzut naruszenia art. 9 k.p.a. Przepis ten formułuje zasadę informowania stron oraz czuwania nad tym, aby strona i inni uczestnicy postępowania nie ponieśli szkody z powodu nieznajomości prawa.
Zauważyć należy, że orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje na konieczność zindywidualizowanej oceny potrzeby udzielenia stronie informacji i wyjaśnień. Zobowiązanie organu do udzielenia stronie stosownych wskazówek powstaje w sytuacji stwierdzenia u niej szczególnych cech takich jak nieporadność lub brak orientacji w przepisach prawa (por. wyrok NSA OZ w Gdańsku z dnia 17 marca 1999r., I SA/Gd 1378/97 - LexPolonica, wyrok NSA OZ we Wrocławiu z dnia 15 listopada 1995r., SA/Wr 712/95 - LexPolonica, wyrok NSA z 7 grudnia 1984r., III SA 729/84 - ONSA 1984, nr 2, poz. 117). Z całą pewnością okoliczności takich nie można stwierdzić czytając i analizując pisma zredagowane przez skarżącego, w tym wniosek o wznowienie postępowania, który zawiera wskazanie konkretnego przepisu prawa o jaki został on oparty oraz skargę skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Wskazać należy, że odnośnie pisma z dnia 31 maja 2008r., co do którego w ocenie skarżącego organ dopuścił się naruszenia art. 9 k.p.a. skarżący nie wyjaśnił z jakich przyczyn zarzut ten jest uzasadniony, a w szczególności jaki charakter w jego ocenie miało powyższe pismo. Zauważyć należy, że jest to pismo z którego wprost wynika, iż w dacie 30 maja 2008r. skarżący wiedział o licznych pęknięciach podmurówki przez które podczas większych opadów przedostaje się woda z jego działki na grunty sąsiednie. Pismo to zaś było odpowiedzią na wezwanie Wójta Gminy K. do wykonania decyzji z dnia [...] października 2007r. w terminie do 30 czerwca 2008r. pod rygorem nałożenia grzywny i zawierało odpowiedź w jaki sposób grunty sąsiednie zostaną zabezpieczone przed wodą opadową przedostającą się z działki M. K. Nie zawiera ono w sobie żadnych niejasności, ani też niepozostania wątpliwości co do swej treści.
Zasadnie więc nie znalazło się w kręgu zainteresowania Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. Podkreślić należy, że ta okoliczność została podniesiona dopiero w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, nie wspomina o niej skarżący we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, w którym to nadal podtrzymywał, że o tej okoliczności dowiedział się dopiero pomiędzy 25 sierpnia a 10 września 2008r., a przy takiej koncepcji przedstawionej przez skarżącego nie można przyjąć, że pismo z 31 maja 2008r. zawierało jakiekolwiek elementy podania o wznowienie postępowania (czego skarżący nie eksponuje wprost w skardze). Ponadto podkreślić należy, iż okoliczność ta była powoływana przez skarżącego również w odwołaniu z dnia [...] listopada 2007r. od decyzji Wójta Gminy K. z [...] października 2007r.
Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.