Uzasadnienie
W piśmie z dnia 14 lutego 2018 r. D. F. i M. F. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] stycznia 2018 r., nr [...] w przedmiocie udzielenia zezwolenia na odstępstwo od zakazów. W skardze podali, że ubiegają się o przyznanie prawa pomocy.
Następnie Skarżący, w dniu 20 marca 2018 r., na urzędowym formularzu wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Podali, że sprawa jest skomplikowana i zwykły obywatel nie poradzi sobie bez pomocy profesjonalnego pełnomocnika.
Jak oświadczyli, pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym z dwoma dorosłymi synami, są właścicielami domu o pow. 171 m2, gruntów rolnych o pow. 8,79 ha, (3,48 ha dzierżawią), 3 ciągników rolniczych (dwóch do remontu) i przyczepy. Synowie posiadają samochody osobowe. Skarżący oświadczyli, że posiadają oszczędności w wysokości 32500 zł. Podali, że Skarżąca otrzymuje ok. 15000 zł rocznie dopłat bezpośrednich. Skarżący otrzymuje wynagrodzenie za prace w wysokości ok. 2100 zł miesięcznie, zaś synowie łącznie ok. 2700-2900 zł miesięcznie. Jako miesięcznie, niezbędne wydatki na utrzymanie i prowadzenie gospodarstwa wskazali kwotę ok. 3900 zł.
Referendarz sądowy zważył, co następuje
Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 – zwaną dalej Ppsa) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z powyższego przepisu wynika, że jedynymi przesłankami jakie są brane pod uwagę przy rozpatrywaniu wniosku o prawo pomocy jest sytuacja majątkowa wnioskodawcy.
Instytucja przyznania prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób, które wykażą, że znajdują się w trudnej sytuacji materialnej. Do osób tych można zaliczyć osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 stycznia 2017 r., sygn. II OZ 25/17).
Należy również mieć na względzie, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i sprowadzać się powinno do przypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Dopiero gdy środki, którymi dysponuje wnioskodawca, okażą się niewystarczające, można wystąpić o przyznanie prawa pomocy.
W ocenie Referendarza środki, którymi dysponują Skarżący pozwalają im na pokrycie kosztów postępowania sądowego.
Łączny dochód rodziny wnioskodawców wynosi ok 5000 zł miesięcznie. Ponadto Skarżąca otrzymuje dopłaty bezpośrednie w wysokości przekraczającej 15000 zł rocznie. Koszty utrzymania rodziny i gospodarstwa zostały zaś oszacowane na kwotę 3900 zł. Wobec tego, w ocenie Referendarza, wyłącznie z comiesięcznych dochodów Skarżący, przy wsparciu pracujących synów, są w stanie wygospodarować środki na pokrycie kosztów sądowych. W tego typu sprawach wpis sądowy, zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wynosi 200 zł. Nie można uznać, że konieczność uiszczenia tej kwoty na obecnym etapie postępowania spowoduje uszczerbek utrzymania koniecznego dla rodziny Skarżących.
Istotne również jest, że jak podali sami Wnioskodawcy, posiadają oszczędności w kwocie 32500 zł. Z uwagi na to, że koszty publicznoprawne – a więc koszty związane z udziałem w postępowaniu sądowym nie mogą być traktowane jako wydatki drugorzędne, z tych oszczędności Skarżący winni byli wygospodarować środki na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika.
Reasumując stwierdzić należy, że sytuacja majątkowa Skarżących nie daje podstaw do uwzględnienia o przyznanie prawa w całości. Nie wykazali oni bowiem, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Dlatego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 Ppsa orzeczono jak w sentencji.