Uzasadnienie
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...].04.2014 r. Nr [...] orzekł o udzieleniu panu N. V. zezwolenia na pobyt czasowy (w stanie prawnym dzień wydania decyzji - zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony) na terytorium - Rzeczypospolitej Polskiej w trybie art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. cudzoziemcach (j.t. Dz. U. z 2011 r., Nr 264, poz. 1573 z późn. zm.) z terminem ważności dnia 17.11.2015 r.
Powyższe zezwolenie zostało udzielone ze względu na wykonywanie przez cudzoziemca pracy na rzecz [...] Bar [...], ul. [...], na stanowisku kucharza kuchni [...].
Decyzja została doręczona pełnomocnikowi strony - panu T. W. dniu [...].04.2014 r.
Pan T. W. pismem z dnia 28 kwietnia 2015 r., poinformował organ I instancji, iż w dniu 31.03.2015 r. cudzoziemiec zakończył pracę w/w miejscu i wniósł o uchylenie wydanego przez Wojewodę [...] w dniu [...].11.2013r. zezwolenia na pracę cudzoziemcowi typ A Nr [...], ważnego w okresie od dnia 18.11.2013 r. do dnia 17.11.2015 r. oraz zezwolenia na pobyt czasowy udzielonego cudzoziemcowi przez Wojewodę [...] ww. decyzją z dnia [...].04.2014 r.
Organ I instancji decyzją Nr [...] z dnia [...].05.2015r. uchylił ww. zezwolenie typu A Nr [...].
Pismem z dnia 21.05.2015 r. powiadomił pana N. V. oraz jego pracodawcę - [...] Bar [...] o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia zezwolenia na pobyt czasowy udzielonego stronie decyzją Wojewody [...] z dnia [...].04.2014 r. Pismo zostało wysłane na adres wskazany w znajdującym się w aktach sprawy Wojewody [...] Nr [...] zaświadczeniu o zameldowaniu cudzoziemca z dnia [...].06.2014r. wydanym przez Urząd Miejski w L., tj. [...] z terminem ważności do dnia 17.11.2015 r. oraz na adres pracodawcy, tj. ul. [...]. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru obydwa pisma zostały odebrane w dniu 27.05.2015 r.
Decyzją z dnia [...].06.2015 r. Nr [...] na podstawie mi. 101 pkt 1 ustawy z dnia z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, Wojewoda L. orzekł o cofnięciu panu N. V. zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej udzielonego ww. decyzją organu I instancji z dnia [...] kwietnia 2014 r. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż pan N. V. nie realizuje decyzji Wojewody [...] z dnia [...].04.2014 r. bowiem nie wykonuje już pracy w [...] Bar [...], a tym samym ustał cel pobytu, który był powodem udzielenia cudzoziemcowi ww. zezwolenia.
Decyzja została wysłana na adres pracodawcy cudzoziemca oraz na adres pana N. V., tj. [...]. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzja została odebrana w dniu [...].06.2015 pod obydwoma adresami. Żadna ze stron nie odwołała się od ww. decyzji.
W dniu 22.03.2016 r. do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców wpłynął przesłany w dniu 19.03.2016 r. za pośrednictwem Poczty Polskiej wniosek N. V., reprezentowanego przez pełnomocnika o stwierdzenie na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 157 § 1 i 2 Kpa nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...].06.2015 r. o cofnięciu mu zezwolenia na pobyt czasowy. W uzasadnieniu wniosku wskazano, iż decyzja Wojewody [...] orzekająca o cofnięciu zezwolenia na pobyt czasowy,,(...) została wydana z rażącym naruszeniem prawa, co w konsekwencji winno skutkować stwierdzeniem jej nieważności. Wynika to z faktu, że Cudzoziemiec nie został skutecznie zawiadomiony przez Wojewodę [...] o wszczęciu postępowania w sprawie cofnięcia mu zezwolenia na pobyt czasowy, jak też nie została mu skutecznie doręczona decyzja w tej sprawie. Pan N. V. od kwietnia 2015r. nie zamieszkuje pod adresem pod który była wysyłana korespondencja przez Wojewodę [...] w postępowaniu w sprawie cofnięcia mu zezwolenia na pobyt czasowy.
Wedle jego oświadczenia, jeżeli na potwierdzeniach doręczenia korespondencji wysyłanej przez Wojewodę [...] widnieją jakiekolwiek podpisy nie zostały one postawione przez niego. W świetle tych okoliczności należy uznać, że wnioskodawca nie był zawiadomiony o wszczęciu postępowania w sprawie cofnięcia mu zezwolenia na pobyt czasowy, przez co nie mógł korzystać z uprawnień przysługujących stronie i brać czynnego udziału w postępowaniu. Ponadto doręczenie decyzji zapadłej w wyniku postępowania w trakcie którego doszło do rażących naruszeń jego praw jako strony, należy uznać także za nieskuteczne. " Do wniosku dołączono m.in.: oświadczenie z dnia [...].03.2016 r. pana N. V., z którego wynika m.in, iż od kwietnia 2015 r. nie przebywa on w L., a w związku z tym nie odbierał żadnej korespondencji kierowanej na jego adres w L. Decyzją z dnia [...].06.2016 r. Nr [...] Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] orzekającej o cofnięciu panu N. V. zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej udzielonego na mocy w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. z terminem ważności do dnia 17 listopada 2015 r. Decyzję doręczono w dniu [...].06.2016r.
W dniu [...].06.2016r. tj. w ustawowym terminie do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców wpłynął wniosek pana B. S., pełnomocnika pana N. V., o ponowne rozpatrzenie sprawy, uchylenie zaskarżonej decyzji z dnia [...].06.2016 r. Nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...].06.2015 r. Nr [...] i stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...]. W uzasadnieniu swojego wniosku pełnomocnik strony podniósł, iż Szef Urzędu po rozpoznaniu wniosku na mocy decyzji z dnia [...] czerwca 2016 r. odmówił stwierdzenia nieważności Wojewody [...]. W uzasadnieniu wskazał, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, gdy strona postępowania bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, co w ocenie organu może stanowić przesłankę do wznowienia postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a nie do stwierdzenia nieważności decyzji ".
Ustosunkowując się do powyższego stanowiska Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, pełnomocnik cudzoziemca podkreślił,,,że Cudzoziemcowi nie tylko nie została skutecznie doręczona decyzja, ale także zawiadomienie o wszczęciu postępowania. Zatem należy uznać, że N. V. nie brał udziału w całości postępowania. Decyzja, o której stwierdzenie nieważności wnosi została wydana w wyniku przeprowadzania postępowania, które od samego początku było dotknięte rażącymi naruszeniami prawa. Naruszenie polegające na braku skutecznego zawiadomienia o toczącym się postępowaniu administracyjnym doprowadziło w konsekwencji do naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, wyrażonej w art. 10 k.p. a. Ponadto brak ten stanowi naruszenie art. 6 i 8 k.p.a. (...) Biorąc pod uwagę skalę powyższych naruszeń i to, że od samego początku postępowanie w sprawie cofnięcia zezwolenia na pobyt czasowy było obarczone wadami, które podważają jego prawidłowość decyzja, która zapadła w wyniku takiego postępowania kwalifikuje się do stwierdzenia jej nieważności."
Decyzją z dnia [...] października 2016r. znak: [...] Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji z dnia [...].06.2016 r.
W uzasadnieniu wskazał, że podziela stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, iż okoliczności podnoszone przez stronę nie mogły prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji. Brak udziału strony w postępowaniu bez własnej winy w tym niedoręczenie jej decyzji może bowiem ewentualnie stanowić przesłankę wznowieniową o której mowa w art. 145 § 1 pkt. 4 k.p.a na gruncie rozpoznawanej sprawy brak zatem było podstaw do sierdzenia nieważności decyzji. Podkreślono przy tym, że system wzruszania decyzji w trybach nadzwyczajnych oparty jest na zasadzie niekonkurencyjności co oznacza, że określone tryby nie mogą być stosowane zamiennie.
Powyższe rozstrzygnięcie zostało zaskarżone przez Stronę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji zarzucono "rażące naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez błędne uznanie, że w niniejszej sprawie nie ma podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2015 r.
W związku z powyższym Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Szefa UdSC z dnia [...] czerwca 2016 r, nr: [...], o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...].
W uzasadnieniu skargi wskazano, iż w trakcie postępowania w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na pobyt czasowy nie tylko nie została skutecznie Skarżącemu doręczona decyzja, ale także zawiadomienie o wszczęciu postępowania. W ocenie Skarżącego należy uznać, że nie brał On udziału w całości postępowania. Decyzja, o której stwierdzenie nieważności wnosił została wydana w wyniku przeprowadzania postępowania, które od samego początku było dotknięte rażącymi naruszeniami prawa. Naruszenie polegające na braku skutecznego zawiadomienia o toczącym się postępowaniu administracyjnym doprowadziło w konsekwencji do naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, wyrażonej wart. 10 k.p.a. Ponadto brak ten stanowi naruszenie art. 6 i 8 k.p.a. Skarżący odwołał się do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 21 grudnia 2010 r., (sygn. akt I SA/Od 1115/10). Biorąc pod uwagę skalę powyższych naruszeń i to, że od samego początku postępowanie w sprawie cofnięcia zezwolenia na pobyt czasowy było niewłaściwie prowadzone.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. - dalej "p.p.s.a.") polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Każda decyzja administracyjna wydana w sprawie z zakresu administracji publicznej przez uprawniony do tego organ administracji, działający w granicach prawa, korzysta z domniemania prawidłowości. Jeżeli decyzja taka jest jednocześnie decyzją ostateczną, korzysta ponadto z ochrony wynikającej z art. 16 k.p.a, co oznacza, że jej wzruszenie może nastąpić jedynie w przypadkach przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego lub w ustawach szczególnych. Ustawodawca, ustanawiając zasadę trwałości decyzji ostatecznych, nie wykluczył zarazem możliwości pojawienia się w obrocie prawnym decyzji wadliwych, a więc niespełniających tych warunków. W zależności od stopnia tej wadliwości stosuje się więc odpowiednie nadzwyczajne środki prawne usuwające te wady czy wręcz eliminujące obarczone nimi decyzje z obrotu prawnego. Możliwości takie stwarza zarówno instytucja wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145-153 k.p.a.), jak również stwierdzenia nieważności decyzji (art. 156 k.p.a).
Zarówno jednak w doktrynie jak i orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, iż okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania nie mogą jednak stanowić podstawy stwierdzenia nieważności decyzji (tak, np. Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach: z dnia 30 sierpnia 1993 r., II SA 1226/93, niepubl; z dnia 13 września 2013 r. II OSK 533/12). stwierdził jednoznacznie, że okoliczność stanowiąca podstawę wznowienia nie jest jednocześnie okolicznością skutkującą stwierdzeniem nieważności decyzji.
Sąd w pełni podzielił więc stanowisko organu, iż w okolicznościach rozpoznawanej sprawy wskazywane przez stronę skarżącą we wniosku z dnia 17 marca 2016r. okoliczności mające uzasadniać stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...].06.2015 r. Nr [...] odpowiadały w swej istocie przesłance wznowienia postępowania, o której mowa wart. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., zgodnie z którym sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Na marginesie należy przy tym wskazać, że w niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się jakichkolwiek nieprawidłowości po stronie organu, jeśli chodzi o klasyfikację żądań strony. Organ nie miał bowiem żadnych podstaw aby wzywać stronę o sprecyzowanie treści żądania. W sprawie nie jest kwestionowane, że Strona, domagała się stwierdzenia nieważności decyzji, wynikało jednoznacznie z treści wniosku.
Organ zobligowany był zatem ten wniosek rozpoznać, zgodnie żądaniem strony, jako właśnie wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji (a nie o wznowienie postępowania). Podkreślić należy, że swoje stanowisko co do zakresu żądania strona podtrzymała zarówno we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jak i obecnie w skardze.
Z akt sprawy wynika, że strona skarżąca domagała się stwierdzenia nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 157 § 1 i 2 Kpa decyzji Wojewody [...] z dnia [...].06.2015 r. o cofnięciu jej zezwolenia na pobyt czasowy, z uwagi na to, że w jej ocenie została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa, bowiem Cudzoziemiec nie został skutecznie zawiadomiony przez Wojewodę [...] o wszczęciu postępowania w sprawie cofnięcia mu zezwolenia na pobyt czasowy, jak też nie została mu skutecznie doręczona decyzja w tej sprawie.
Skarżący podkreślił przy tym, że od kwietnia 2015r. nie zamieszkuje pod adresem pod który była wysyłana korespondencja przez Wojewodę [...] w postępowaniu w sprawie cofnięcia mu zezwolenia na pobyt czasowy. Pod tym adresem nie odbierał też korespondencji. Wedle jego oświadczenia, jeżeli na potwierdzeniach doręczenia korespondencji wysyłanej przez Wojewodę [...] widnieją jakiekolwiek podpisy nie zostały one postawione przez niego.
Wskazać zatem należy, że z akt sprawy w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że zarówno zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie cofnięcia skarżącemu zezwolenia na pobyt stały na terytorium RP, jak i kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja zostały wysłane na adres, który skarżący wskazał jako swój adres zameldowania na pobyt czasowy od 25 czerwca 2014r. do 17 listopada 2015r. W aktach administracyjnych dotyczących skarżącego, brak jest zaś jakiejkolwiek informacji przekazanej organom przez skarżącego o zmianie adresu pobytu. Przesyłki adresowane zatem były pod wskazany przez stronę adres.
W świetle powyższego jak słusznie uznał organ kontrolujący w ramach postępowania nieważnościowego decyzję Wojewody w okolicznościach niniejszej sprawy nie można zarzucić organowi, iż w sposób rażący przeprowadził postępowania w zakresie cofnięcia skarżącemu zezwolenia na pobyt czasowy.
Uchybienie przepisom o doręczeniach skutkuje bowiem oceną o ewentualnej podstawie z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Ponadto wskazać należy, że Sąd podziela stanowisko zaprezentowane w przywołanych w sprawie wyrokach: NSA z dnia 27 czerwca 2005 r. (OSK 1549/04 LEX nr 179110) w którym wyrażono pogląd, iż naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu jest podstawą do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.) i uwzględnienie tej wadliwości postępowania jako przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji stanowi rażące naruszenie prawa. Wyroku WSA w Warszawie z dnia 27 stycznia 2015 r. VI SA/Wa 1342/14, nr 1747181) gdzie wskazano, że zarzut pozbawienia czynnego strony w postępowaniu administracyjnym może być rozważany wyłącznie na gruncie przesłanek wznowienia postępowania, konkretnie przesłanki unormowanej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. W sprawie o stwierdzenie nieważności eliminuje się decyzję dlatego, że w niej samej (a nie w procedurze) tkwią ciężkie wady prawne, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a. (analogicznie: wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 września 2016 r. VII SA/Wa 1691/16, LEX nr 2148958).
Mając zatem na uwadze, że jak słusznie wskazano w zaskarżonej decyzji, iż tryby nadzwyczajne cechuje niekonkurencyjność, okoliczności stanowiące podstawę wznowienia nie mogą być jednocześnie okolicznością skutkującą stwierdzenie nieważności decyzji. Z powyższych względów wbrew stanowisku zaprezentowanemu przez Skarżącego, Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców nie mógł przychylić się do jego wniosku i stwierdzić nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...].06.2015r.
W świetle powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 P.p.s.a oddalił skargę.