Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 5 czerwca 2013 r. sygn. akt IV SA/Wr 108/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę J. K. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie utraty prawa do stypendium.
Wnioskiem z dnia 5 czerwca 2013 r. skarżąca zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata.
Postanowieniem z dnia 6 czerwca 2013 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie wniosku.
Pismem z dnia 11 czerwca 2013 r. Okręgowa Rada Adwokacka we W. wyznaczyła pełnomocnikiem skarżącej adwokat J..
W dniu 29 lipca 2013 r. wyrok wraz z uzasadnieniem został doręczony na adres Kancelarii Adwokackiej pełnomocnika wyznaczonego z urzędu.
Pismem z dnia 31 lipca 2013 r. pełnomocnik skarżącej adwokat J.N. zwróciła się do Sądu o przesłanie do ORA we W. jej wniosku o wyznaczenie nowego pełnomocnika z urzędu.
Na zarządzenie sędziego z dnia 5 sierpnia 2013 r. przesłano powyższy wniosek do ORA we W. Pismem z dnia 14 sierpnia 2013 r. ORA we W. zawiadomiła tutejszy Sąd o wyznaczeniu kolejnego pełnomocnika z urzędu w osobie adwokat E. S.. Powyższe pismo zostało przesłane w formie listu zwykłego nowemu pełnomocnikowi z urzędu.
Pismem z dnia 9 września 2013 r. skarżąca powiadomiła tutejszy Sąd o tym, że do dnia 9 września 2013 r. nie otrzymała odpowiedzi na jej wniosek o wyznaczenie nowego pełnomocnika z urzędu.
W dniu 3 października 2013 r. (data stempla pocztowego) pełnomocnik skarżącej wniósł o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej od wyroku tut. Sądu z dnia 5 czerwca 2013 r., dopełniając czynności wniesienia skargi kasacyjnej.
W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik wskazał, że o fakcie wyznaczenia go w sprawie pełnomocnikiem dowiedział się w dniu 26 września 2013 r. tj. w dniu odebrania zawiadomienia z Okręgowej Izby Radców Prawnych we W. Dodał jednocześnie, że bezpośrednio po tym fakcie, w dniu 27 września 2013 r. podjął stosowne czynności i zapoznał się z aktami sprawy. Dodał także, że z wcześniejszej korespondencji kierowanej do obecnego pełnomocnika przez ORA brak było informacji do jakich czynności został wyznaczony pełnomocnik z urzędu.
Pełnomocnik skarżącej podkreślił, że skarżąca nie mogła złożyć samodzielnie skargi kasacyjnej oraz, że dochowała należytej staranności składając wniosek o uzasadnienie i przyznanie prawa pomocy w terminie i nie ponosi odpowiedzialności za to, że czas przyznania jej pełnomocnika z urzędu, jego zmiany i informacji o tej zmianie trwał tak długo.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek o przywrócenie terminu zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 86 § 1 i art. 87 § 2 p.p.s.a. strona może wnosić o przywrócenie uchybionego terminu, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie to nie nastąpiło z jej winy. Jednocześnie art. 87 § 1 p.p.s.a. nakłada na stronę obowiązek złożenia wniosku w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przeszkody, stanowiącej przyczynę uchybienia terminowi. Ponadto, w oparciu o art. 87 § 4 p.p.s.a. strona powinna równocześnie z wnioskiem dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.
Przesłanką merytoryczną przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności przed sądem jest brak winy w jego uchybieniu. Należy przez to rozumieć zachowanie należytej staranności w prowadzeniu sprawy, charakteryzującej osobę dbającą o własne interesy. Innymi słowy, podstawą przywrócenia terminu mogą być okoliczności o charakterze zewnętrznym i obiektywnym.
Należy również wskazać, że zgodnie z art. 175 § 1 i 3 p.p.s.a. skarga kasacyjna może być sporządzona tylko przez profesjonalnego pełnomocnika (adwokata, radcę prawnego).
Skarżąca wystąpiła o przyznanie jej prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu z zachowaniem terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Jako, że terminy rozpatrzenia wniosku o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu były okolicznościami niezależnymi od skarżącej, należy uznać, że dochowała ona należytej staranności w prowadzeniu sprawy, występując z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy.
Z powyższego wynika, że termin do złożenia wniosku o przywrócenie uchybionego terminu liczy się od momentu ustania przyczyny uchybienia terminu, przy czym w orzecznictwie sądowym wskazuje się, że mimo iż art. 87 § 1 p.p.s.a. zastrzega, że żądanie przywrócenia terminu należy zgłosić w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, to uwzględnienia wymaga fakt, iż zgodnie z § 4 art. 87 wskazanej wyżej ustawy równocześnie z wnioskiem strona jest zobowiązana dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W konsekwencji uznaje się, że w wypadku ustanowienia pełnomocnika w trybie art. 244 p.p.s.a., dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej jest dzień, w którym pełnomocnik z urzędu miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy, jednak nie później niż dzień upływu trzydziestu dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 czerwca 2006 r. sygn. akt I FZ 198/06, z dnia 11 października 2011 r., sygn. akt II FZ 570/11, z dnia 27 czerwca 2012 r. sygn. akt II OZ 539/12, z dnia 19 lipca 2012 r. sygn. akt II OZ 612/12, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
W aktach sprawy brak dowodu doręczenia adwokatowi E. S. zawiadomienia o wyznaczeniu jej pełnomocnikiem z urzędu. Z pisma ORA z dnia 28 października 2013 r. wynika, że powyższe pismo zostało wysłane pełnomocnikowi w formie listu zwykłego.
We wniosku o przywrócenie terminu natomiast pełnomocnik argumentowała, że o wyznaczeniu jej dowiedziała się w dniu 26 września 2013 r. i niezwłocznie dokonała stosownych czynności w sprawie (wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi oraz skarga kasacyjna).
Twierdzenia wniosku można obalić jedynie przedstawiając przeciwdowód na okoliczność wyznaczenia pełnomocnikiem, ale takiego dowodu brak.
Stąd Sąd dał wiarę oświadczeniu pełnomocnika i na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a przywrócił skarżącej termin do wniesienia skargi kasacyjnej.