Uzasadnienie
S. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, skargę na opisaną w osnowie postanowienia uchwałę Rady Miejskiej W., wnosząc jednocześnie o przywrócenie terminu do złożenia skargi. W uzasadnieniu tego wniosku skarżąca twierdziła, że uchybienie terminowi nastąpiło bez jej winy. Wskazała, że zaskarżona uchwała nie została jej skutecznie doręczona, a to z uwagi na doręczenie jej osobie, która nie podjęła się oddania tej przesyłki adresatowi.
Pismem z dnia 28 maja 2012 r. (doręczonym 30 maja 2012 r.) wezwano skarżącą do wyjaśnienia, czy przed wniesieniem skargi do sądu wyczerpała administracyjny tok instancji poprzez wezwanie Rady Miejskiej W. do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia. Skarżąca nie zareagowała na wezwanie.
Strona przeciwna w odpowiedzi na skargę wniosła o jej odrzucenie, podnosząc zarzut wniesienia skargi na przedmiotową uchwałę bez uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Instytucję przywrócenia terminu w postępowaniu sądowo-administracyjnym normują przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), powoływanej dalej jako p.p.s.a. Stosownie do art. 86 § 1 p.p.s.a. uchybiony termin do dokonania określonej czynności procesowej sąd może przywrócić na wniosek strony, jednakże wniosek ten musi spełniać określone przepisami warunki. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie siedmiu dni od momentu ustania przyczyny uchybienia, dokonać uchybionej czynności, uprawdopodobnić okoliczność wskazując na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 p.p.s.a.). Wymogi te muszą być spełnione łącznie, brak któregokolwiek z nich uniemożliwia przywrócenie terminu. Wymóg zgłoszenia wniosku o przywrócenie terminu w powyższym siedmiodniowym terminie jest warunkiem formalnym rozpoznania wniosku, który sąd ma obowiązek badać w pierwszej kolejności, przed dokonaniem jego oceny merytorycznej, a więc przed rozpoznaniem czy uchybienie terminowi nastąpiło bez winy strony. Niezachowanie siedmiodniowego terminu powoduje odrzucenie wniosku na podstawie art. 88 p.p.s.a.
Natomiast w przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1980 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.) koniecznym warunkiem formalnym do skutecznego zaskarżenia uchwały organu stanowiącego gminnej jednostki samorządu terytorialnego jest uprzednie wezwanie organu gminy, który wydał zaskarżoną uchwałę, do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego, dokonanego poprzez wydanie zaskarżonego aktu. Za pośrednictwem organu należy również skierować skargę na taką uchwałę. Wezwanie takie jest czynnością procesową, którego istotą i celem jest stworzenie dodatkowych możliwości autorewizji własnego działania organu administracji publicznej, który podjął akt lub dokonał kwestionowanej czynności, i to tylko i wyłącznie w związku z zagrożeniem wniesienia skargi do sądu administracyjnego (T. Woś w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Komentarz, praca zbiorowa, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Wydanie 2, Warszawa 2008, str. 275). Gdyby bowiem organ uznał racje przedstawione w wezwaniu, wniesienie skargi byłoby zbędne. Zatem dopiero po wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa skarżący nabywa prawo do złożenia skargi do sądu administracyjnego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 listopada 2011 r., sygn. akt II OSK 2340/11, a także postanowienia: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 20 grudnia 2007 r., III SA/Łd 1175/ 07 i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2008 r., III SA/Wa 187/08, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Z kolei w myśl art. 53 § 2 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa (zob. uchwała siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2007 r., sygn. akt II OPS 2/07, ONSAiWSA 2007/3/60, ZNSA 2007/2/83).
Oceniając zatem w takim kontekście wymogi formalne skargi w przypadku zaskarżania uchwały Rady Miejskiej W. stwierdzić należy, że w rozpatrywanej sprawie skarżąca nie wyczerpała trybu postępowania przed wniesieniem skargi tj. nie wezwała właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa. Wskazać należy, że instytucja przywrócenia terminu do wniesienia skargi znajduje zastosowanie wyłącznie w sytuacji, gdy skarżąca pisemnie wezwałaby organ do usunięcia naruszenia prawa, skutkiem czego rozpocząłby swój bieg termin do wniesienia skargi do Sądu. Postępowanie w sprawie wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdy strona nie uchybiła terminowi do dokonania tej czynności, podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe, zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 sierpnia 2007 r. sygn. akt I OZ 567/07 LEX nr 360331, Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 kwietnia 2011 r. sygn. akt II FZ 92/11 LEX 783862, postanowienie Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 8 lutego 2012 r. sygn. akt II SA/Rz 807/11 LEX nr 1118178).
Stwierdzenie powyższego obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny do umorzenia postępowania wywołanego wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, jako niedopuszczalnego, co orzeczono na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 powołanej na wstępie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.