Uzasadnienie
W sprawie skarżący B. J. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu swojego żądania wnioskodawca wskazał, że od ośmiu lat przebywa w Zakładzie Karnym, gdzie od niedawna z tytułu nieregularnie wykonywanej pracy otrzymuje wynagrodzenie w kwocie ok. 750 zł (brutto) miesięcznie. Podał dalej, że cześć uzyskanych w ten sposób pieniędzy wysyła swoim dzieciom przebywającym w "rodzinie zastępczej." W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach poinformował wnioskodawca, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z dwojgiem pełnoletnich dzieci i jest właścicielem domu jednorodzinnego o powierzchni 120 m². Na dochody tego gospodarstwa domowego składają się wynagrodzenie skarżącego za pracę wykonywaną w zakładzie karnym w kwocie 750 zł (brutto) oraz wynagrodzenie z umowy o pracę jego syna w kwocie 1.500 zł (brutto).
W odpowiedzi na wezwanie do przedłożenia dokumentów i informacji dotyczących jego sytuacji materialnej i rodzinnej skarżący do akt sprawy przesłał zaświadczenie z dnia 24 września 2010 r., z którego ponad wcześniej oświadczone kwoty wynagrodzenia skarżącego wynika, że obecnie posiada on do dyspozycji kwotę "-210,05 zł". Nadto przesłała wnioskodawca polecenie przelewu kwoty 200 zł na rachunek bankowy jego syna.
W sprawie zważono, co następuje.
Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) a w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2 cyt. wyżej przepisu).
Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że są one zasadą natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Istotą prawa pomocy w zakresie przyznania z urzędu adwokata jest natomiast nieodpłatne korzystanie strony z profesjonalnego pełnomocnika, wskutek przejęcia przez Sąd ciężaru kosztów związanych z tą reprezentacją. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona - ze względu na swój stan majątkowy - nie jest w stanie ponieść jej kosztów.
Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy jak i stan faktyczny sprawy, referendarz sądowy stwierdził, że w przypadku B. J. zaistniały ustawowe przesłanki do przyznania jej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, określone w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wnioskodawca wykazał bowiem, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Świadczy o tym wynikająca ze złożonych w sprawie oświadczeń i dokumentów sytuacja materialna i życiowa skarżącego, który z powodu osadzenia w zakładzie karnym jest w stanie osiągać tylko niskie dochody, w części w przekazywane dzieciom. Nadto nie posiada on żadnych oszczędności ani innych zasobów majątkowych stanowiących potencjalne źródło środków pieniężnych na ponoszenie kosztów postępowania przed sądem administracyjnym.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy postanowił jak w sentencji.