Uzasadnienie
Postanowieniem z [...] września 2016 r. nr [...], Komendant Wojewódzki Policji, działając na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdził niedopuszczalność zażalenia B. D., (dalej strona, skarżąca) na postanowienie Komendanta Powiatowego Policji w Z. Ś. z dnia [...] lipca 2016 r., nr [...] o odmowie zawieszenia postępowania w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji.
Powyższe postanowienie z dnia 22 września 2016 r. zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu przez stronę, która domagała się jego uchylenia i orzeczenia o kosztach postępowania.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej odrzucenie. Zdaniem organu skarga jest niedopuszczalna ponieważ dotyczy aktu niepoddanego odrębnej kontroli sądowoadministracyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy Sąd administracyjny w pierwszej kolejności obowiązany jest ocenić dopuszczalność skargi. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 1 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) dalej zwanej: p.p.s.a., jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego albo skarga jest niedopuszczalna z innych przyczyn wówczas podlega ona odrzuceniu. Jej rozpoznanie rodziłoby bowiem nieważność postępowania sądowego (art. 183 § 2 pkt 1, art. 172 i art. 285k § 3 p.p.s.a.).
Zakres właściwości sądu administracyjnego, jak wynika z art. 184 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, musi być określony w ustawie. Nie cała bowiem działalność administracji publicznej została poddana takiej kontroli (por. uzasadnienie uchwały składu siedmiu sędziów z 3 grudnia 2001 r. sygn. OPS 3/01, Lex nr 50428).
Jak wynika z art. 1 p.p.s.a., ustawa ta normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy sądowoadministracyjne). W myśl art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, (1) na które służy zażalenie albo (2) kończące postępowanie, a także na postanowienia (3) rozstrzygające sprawę co do istoty.
Przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania administracyjnego. Stosownie do art. 141 § 1 k.p.a., na wydane w toku postępowania administracyjnego postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Z art. 101 § 3 k.p.a. wynika zaś, że zażalenie służy na postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania albo odmowy podjęcia zawieszonego postępowania. Brzmienie ostatnio powołanego przepisu zostało nadane ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 6, poz. 18). Jak podkreśla się w aktualnym orzecznictwie sądów administracyjnych, wskazana nowelizacja spowodowała zmiany w kwestiach związanych z zaskarżaniem postanowień wydawanych w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego.
O ile poprzednio, w związku z treścią uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 maja 2000 r. sygn. OPS 4/2000, przedmiotem zaskarżenia były postanowienia: (1) o zawieszeniu, (2) o odmowie zawieszenia, (3) o podjęciu i (4) odmowie podjęcia zawieszonego postępowania administracyjnego, o tyle w aktualnym stanie prawnym zażalenie przysługuje wyłącznie na postanowienie: (1) o zawieszeniu postępowania oraz (2) o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania. Taka wykładnia uwzględnia jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego określoną w art. 12 k.p.a., a mianowicie szybkości postępowania. Organy powinny bowiem działać w sprawie wnikliwie i szybko, dążąc do jej zakończenia w terminach wynikających z art. 35 k.p.a. Pozostałe dwa warianty można zaskarżyć jedynie w trybie art. 142 k.p.a. - w odwołaniu od decyzji. Stanowisko takie wyrażono m.in. w następujących orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego: postanowieniu z 19.11.2013 r. sygn. II OSK 1272/12, wyroku z 22.10.2013 r. sygn. II OSK 1188/12, postanowieniu z 18.10.2013 r. sygn. II OSK 1175/12, postanowieniu z 24.09.2013 r. sygn. II OSK 1917/12, wyroku z 18.06.2013 r. sygn. II OSK 2296/12, postanowieniu z 23.05.2013 r. sygn. II OSK 1617/12, wyroku z 8.05.2013 r. sygn. I OSK 2148/11, postanowieniu z 15.02.2013 r. II OSK 2991/12.
Podzielone zostało także w postanowieniach z dnia 19 sierpnia 2014 r. sygn. II SA/Rz 918/14 oraz z dnia 14 marca 2014 r. sygn. II SA/Rz 1247/14 (wszystkie opublikowane na stronie internetowej w Centralnej Bazie Orzeczeń Sadów Administracyjnych: "www.orzeczenia.nsa.gov.pl"). Sąd w niniejszym składzie podziela ten pogląd. Tak więc, na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania administracyjnego aktualnie zażalenie nie przysługuje. Jego wniesienie przez stronę uznać zatem należało za niedopuszczalne, co też uczynił Komendant Wojewódzki Policji zaskarżonym postanowieniem.
W takiej sytuacji należało ocenić, czy możliwe było poddanie kontroli Sądu ww. postanowienia Komendanta podjętego na podstawie art. 134 k.p.a. Przepis ten stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania (zażalenia) oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania (zażalenia); postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
W ocenie Sądu rozstrzygnięcie to nie należy do żadnej z wymienionych kategorii spraw poddanych kognicji sądu administracyjnego. Jak podano wyżej, nie jest to postanowienie wydane wskutek rozpatrzenia zażalenia, które w rozpoznawanej sprawie było niedopuszczalne i oceny tej nie może zmienić błędne pouczenie o środku zaskarżenia zawarte w postanowieniu. Nie jest to także postanowienie kończące postępowanie, ponieważ odmowa zawieszenia postępowania oznacza, że będzie ono kontynuowane. Orzeczenie to w końcu nie rozstrzygnęło sprawy administracyjnej co do istoty, ponieważ odnosiło się wyłącznie do kwestii wpadkowej (incydentalnej) w toku postępowania administracyjnego. Unormowanie legislacyjne stanowiące, że postanowienie jest ostateczne nie oznacza, że zawsze podlegać będzie ono kontroli sądowoadministracyjnej. Jego zaskarżenie do Sądu z powodu niezgodności z prawem następuje bowiem na zasadach i w trybie określonych w p.p.s.a.
Skoro zatem zaskarżone postanowienie nie należy do żadnej z kategorii aktów określonych w art. 3 § 2 p.p.s.a, a brak jest regulacji szczegółowej w rozumieniu art. 3 § 3 p.p.s.a. dopuszczającej możliwość wniesienia na nie skargi do sądu administracyjnego, skargę tę należało ocenić jako niedopuszczalną, ponieważ dotyczyła ona aktu administracyjnego niepoddanego odrębnej kontroli sądowoadministracyjnej. Błędne pouczenie organu nie tworzy prawa do zaskarżenia aktu administracyjnego, ponieważ prawo takie musi wynikać wprost z przepisów powszechnie obowiązujących.
Z podanych względów skarga podlega odrzuceniu, stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.