Uzasadnienie
G. B., reprezentowana przez pełnomocnika adwokata A. B., pismem z dnia 1 marca 2015 r. wniosła skargę na bezczynność organu administracji - Prezydenta W., polegającą na nierozpoznaniu w terminie sprawy wniesionej do organu w dniu 21 grudnia 2005 roku, dotyczącej ustalenia odszkodowania za grunt zajęty pod drogę publiczną ul. [...] róg ul. [...] z nieruchomości objętej księgą wieczystą KW nr [...] oznaczonej w ewidencji jako działka ewidencyjna nr [...] z obrębu [...] o powierzchni 107 m2 w trybie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.
W skardze G. B. wniosła o stwierdzenie bezczynności Urzędu Miasta W. Biura [...] Wydziału [...] oraz polecenie ukarania urzędników odpowiedzialnych za niezałatwienie sprawy w terminie oraz obciążenia organu kosztami postępowania.
Uzasadniając swoją skargę wskazała, że przed Prezydentem W. toczy się postępowanie w przedmiocie przyznania odszkodowania za ww nieruchomość, w związku ze złożonym w dniu [...] grudnia 2005 roku wnioskiem o przyznanie odszkodowania przez L. P., którego w drodze dziedziczenia wraz z żoną zmarłego A. P., Skarżąca-siostra zmarłego- jest następcą prawnym.
Postępowanie o odszkodowanie zostało wszczęte na podstawie ww art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r.
Z uwagi na bezczynność Prezydenta, pełnomocnik skarżącej pismem z dnia 29 kwietnia 2014 roku wniósł zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie. Wojewoda [...] postanowieniem nr [...] z dnia [...] października 2014 roku) uznał zażalenie za uzasadnione i wyznaczył organowi pierwszej instancji – Prezydentowi W. - termin na podjęcie stosownego rozstrzygnięcia wynoszący 3 (trzy) miesiące od daty doręczenia postanowienia.
Prezydent W., przed wniesieniem skargi do Sądu, nie podjął czynności merytorycznych.
W przedmiotowej sprawie Prezydent W. w dniu [...] czerwca 2015 wydał decyzję za numerem [...], w przedmiocie ustalenia i wypłacenia odszkodowania za ww grunt a odszkodowanie wypłacone.
Odpowiadając na skargę Prezydent W. podniósł, że skarga jest całkowicie niezasadna. W uzasadnieniu organ przedstawił szczegółowo przebieg prowadzonego przez siebie postępowania i podkreślił, że podejmował czynności zmierzające do rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy jak i informował strony na bieżące o toku o podejmowanych czynnościach w sprawie. Na rozprawie w dniu 3 lipca 2015 r. pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi. Podniósł, iż decyzja w sprawie została wydana i jest ostateczna a odszkodowanie zostało stronom uprawnionym wypłacone, na dowód czego złożył do akt wyciąg bankowy potwierdzający dokonanie przelewu (na rzecz Skarżącej).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skarga jest zasadna.
Przede wszystkim wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – dalej "ppsa", Sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji bądź dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W sytuacji zaś wydania przez organ decyzji, przed dniem orzekania przez Sąd, postępowanie sądowo-administracyjne w sprawie na bezczynność organu w zakresie zobowiązania go do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie, staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu.
Przechodząc do meritum przede wszystkim podnieść należy, że zgodnie z treścią art. 149 § 1 ppsa sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Zaznaczyć w tym miejscu należy, że zgodnie art. 12 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267) – dalej "kpa", organy administracji publicznej mają obowiązek działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia.
Stosownie zaś do treści art. 35 § 1 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy, od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 kpa).
W myśl natomiast art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 kpa).
Przede wszystkim wyjaśnić należy, że podejmując rozstrzygnięcie w sprawie ze skargi na bezczynność organu, Sąd uwzględnia stan sprawy istniejący w dniu orzekania. Jednocześnie działając na podstawie powołanego powyżej art. 149 § 1 sąd może orzec jedynie o obowiązku wydania aktu w określonym terminie, nie może natomiast nakazywać organowi sposobu tego rozstrzygnięcia, ani też bezpośrednio orzekać o prawach lub obowiązkach strony. W sytuacji zaś wydania przez organ stosownego aktu przed dniem orzekania przez Sąd, postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie zobowiązania organu do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie, staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu.
W sprawie niniejszej sytuacja taka ma miejsce. Jak wynika z akt sprawy Prezydenta W. rozpoznał wniosek poprzednika prawnego Skarżącej L. P. i w dniu [...] czerwca 2015 wydał decyzję za numerem [...], w przedmiocie ustalenia i wypłacenia odszkodowania za ww grunt, kończąc tym samym postępowanie w sprawie.
W tym miejscu wskazać należy, że wydanie przez organ decyzji nie zwalnia jednak Sądu od orzekania, czy organ prowadzący postępowanie dopuścił się bezczynności lub przewlekłości, a jeśli tak to czy miały one miejsce z rażącym naruszeniem prawa, czy też naruszenie to nie miało charakteru rażącego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 2013r., I OSK 797/13). Zawarty bowiem w zdaniu drugim powołanego wcześniej przepisu art. 149 § 1 ppsa, zwrotu "jednocześnie" nie oznacza, że ta część przepisu ma zastosowanie jedynie wówczas, gdy sąd zobowiązuje organ do wydania aktu w określonym terminie. Wręcz przeciwnie, z analizy tego przepisu wynika, że uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego może polegać na stwierdzeniu, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo, że naruszenie prawa nie było rażące, mimo że są podstawy do umorzenia postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, z uwagi na to, że akt taki został wydany przez organ po wniesieniu skargi do sądu.
Analizując zgromadzony w aktach materiał dokumentacyjny, Sąd uznał, że zaistniała w sprawie bezczynność Prezydenta W. miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Przede wszystkim na uwadze mieć należy, że wniosek L. P. w przedmiocie wypłacenia odszkodowania pozostawał bez rozpoznania przez ponad dziesięć lat. Ponadto, jak wynika z akt sprawy, pomimo uwzględnienia zażalenia na bezczynność organu przez Wojewodę [...], Prezydent W. nadal nie podjął żadnych działań jak i nie poinformował pełnomocnika strony o przewidywanym - ostatecznym terminie rozstrzygnięcia sprawy.
A zatem, mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 149 § 1, art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku.