Uzasadnienie
Decyzją z dnia 6 października 2000 r., (...), (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Rz. na podstawie art. 138 par. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /t.j. Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26 ze zm./ po rozpatrzeniu odwołania Janusza B. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia 20 kwietnia 2000 r., (...), nakazującej mu rozbiórkę samowolnie wybudowanego autodromu - placu utwardzonego trylinką, żużlem i krawężnikami betonowymi na działce nr 2127/3 położonej przy ul. O.-L. w L.:
- - uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji podano, że stwierdzono fakt samowolnego wykonania na działce nr 2127/3 położonej przy ul. O.-L. w L. autodromu utwardzonego trylinką i żużlem, ograniczonego krawężnikami betonowymi stanowiącego plac o wymiarach 10,15 x 24,30 m, przeznaczonego do nauki jazdy samochodem.
W związku z powyższymi ustaleniami decyzją z dnia 18 sierpnia 2000 r., (...) Powiatowy inspektor Nadzoru Budowlanego w L., nakazał likwidację autodromu, przez rozbiórkę jego utwardzenia.
Od decyzji tej wniósł odwołanie Janusz B. W odwołaniu domagał się "cofnięcia wydanego nakazu rozbiórki". Podał, że teren działki utwardził w celu wykonania placyku manewrowego dla samochodu osobowego - do prowadzenia nauki jazdy, w ramach działalności gospodarczej. Odległość wykonanego placyku manewrowego nie koliduje z ustaleniami par. 19 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Organ II instancji stwierdził, że odwołanie zasługuje na uwzględnienie.
Wskazał, że przepis art. 48 ustawy - Prawo budowlane z 1994 r. stanowi, że organ nadzoru budowlanego nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części wybudowanego bez pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Z kolei art. 3 pkt 1 określa, co należy rozumieć pod pojęciem "obiekt budowlany".
Przedmiotem sprawy jest utwardzenie wydzielonej części terenu i przeznaczenie jej do nauki jazdy samochodem. Mając na uwadze przepis art. 3 pkt 1 ustawy stwierdzono, że wykonane utwardzenie nie posiada charakteru obiektu budowlanego, nie stanowi również urządzenia związanego z obiektem budowlanym, zatem brak jest podstaw do zastosowania przepisu art. 48 ustawy i wydania nakazu rozbiórki.
W świetle brzmienia art. 3 pkt 6 lub 7 Prawa budowlanego, wykonanych robót nie można zaliczyć do robót budowlanych, bowiem nie polegały one na budowie obiektu, ani też nie stanowił remontu czy bieżącej konserwacji obiektu budowlanego.
Powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżyła Danuta P. i wskazując na naruszenie przepisów prawa materialnego wniosła o jej uchylenie.
W uzasadnieniu skargi zarzuciła, że Janusz B. którego działka nr 2127/1 sąsiaduje bezpośrednio z jej posesją mieszkalną w L. przy ul. O.-L. nr 15 wybudował w miesiącach letnich 2000 r. autodrom w ten sposób, że część swojej nieruchomości obłożył krawężnikami drogowymi, a sam plac wyłożył trylinką oraz haszem. Obiekt ten ma wyznaczone linie wykonane białą farbą i jest użytkowany jako plac manewrowy do nauki jazdy.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Rz. rozpatrując odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora nakazującej rozbiórkę autodromu uznał, że ww. obiekt nie jest budowlanym o jakim mowa w art. 3 pkt 1 ustawy - Prawo Budowlane, uchylił to rozstrzygnięcie i postępowanie umorzył.
Taka decyzja zdaniem skarżącej obraża obowiązujący porządek prawny a w tym przepisy art. 105 par. 1 Kpa, art. 3 pkt 1, 3 i 7 w zw. z art. 28 Prawa budowlanego oraz ustawę o planowaniu przestrzennym.
Postępowanie administracyjne można umorzyć gdy m.in. rozstrzygnięcie sprawy stało się bezprzedmiotowe. W tej sprawie działka nr 2127/3 stanowiąca własność J. B. w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego miasta L. jest zakwalifikowana jako osiedlowe tereny zielone. Z powyższego wynika, że na terenie tym nie można prowadzić działalności gospodarczej, a tym bardziej takiej, która jest nie tylko uciążliwa dla mieszkańców osiedla, ale wręcz szkodliwa jeśli zważyć emisję tlenku ołowiu oraz hałasu związanego z uruchamianiem silników samochodów przez każdego z kursantów. Spaliny skierują się bezpośrednio na dom skarżącej podczas, gdy jej syn cierpi na alergię dróg oddechowych.
Gdyby organ II instancji zapoznał się z pkt 3 art. 3 ustawy Prawo Budowlane dowiedziałby się, iż autodrom zalicza się do budowli - co wcześniej wyjaśnił mu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego i chyba nie ma wątpliwości, iż realizacja obiektu budowlanego może się odbywać bez stosownej informacji o terenie, decyzji lokalizacyjnej, a w końcu decyzji o pozwoleniu na budowę.
Uzasadnienie decyzji wskazuje, że wystarczy pomieszać pojęcia "obiektu budowlanego" z "budowlą" i wysnuć wnioski sprzeczne z porządkiem prawnym.
Przepis art. 29 Prawa budowlanego jednoznacznie określa jaka działalność inwestycyjna nie wymaga pozwolenia na budowę.
W odpowiedzi na skargę (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Rz. wniósł o jej oddalenie.
Ustosunkowując się do zarzutów skargi podał, że przedmiotowy plac nie jest obiektem budowlanym i w związku z tym nie można zastosować do niego przepisów ustawy - Prawo budowlane. Nie ma podstaw do wydania nakazu rozbiórki utwardzenia placu, gdyż samo utwardzenie placu nie stanowi żadnej uciążliwości dla sąsiednich działek. Ewentualną uciążliwość stanowi użytkowanie tego placu do nauki jazdy samochodem. Zakazu użytkowania tego placu nie można wydać na podstawie aktualnie obowiązującej ustawy - Prawo budowlane.
W aktualnym stanie prawnym organ nadzoru budowlanego nie jest władny wydania zakazu użytkowania przedmiotowego placu. Sprawa ta należy do kompetencji organu samorządowego ds. ochrony środowiska.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jest uzasadniona.
Z mocy art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./, Sąd ten kontroluje zaskarżone decyzje pod względem ich zgodności z prawem. W wykonywaniu tej kontroli nie jest związany granicami skargi /art. 51 zdanie pierwsze ustawy/, co oznacza, iż niezależnie od podnoszonych w skardze zarzutów, każdorazowo bada, czy zakwestionowana skargą decyzja nie narusza prawa materialnego lub procesowego i uwzględnia ją, jeżeli zaskarżony akt narusza te przepisy w stopniu określonym w art. 22 ust. 2 i 3 ustawy. Oceniając decyzje Sąd bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dacie jej wydania.
Poddawszy zaskarżoną decyzję takiej właśnie kontroli, Sąd doszedł do wniosku, że wydano ją z naruszeniem przepisów prawa, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny sprawy w zakresie niezbędnym do jej rozstrzygnięcia pozostaje pomiędzy stronami bezsporny.
Janusz B. samowolnie wykonał na działce nr 2127/3 położonej przy ul. O.-L. w L. autodrom utwardzony trylinką i żużlem, ograniczony krawężnikami betonowymi stanowiący plac o wymiarach 10,15 m x 24,30 m, przeznaczony do nauki jazdy samochodem.
W związku z powyższym, decyzją z dnia 18 sierpnia 2000 r., (...) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L., nakazał likwidację autodromu, przez rozbiórkę jego utwardzenia.
Rozpatrując odwołanie organ II instancji uznał, że przedmiotowy autodrom nie jest obiektem budowlanym, ani urządzeniem związanym z obiektem budowlanym, wykonane roboty nie mogą zostać uznane za roboty budowlane, dlatego postępowanie administracyjne umorzył.
Stanowisko organu II instancji nie zasługuje na aprobatę.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że objęta postępowaniem samowola polega na wykonaniu utwardzonego placu o wymiarach 10,15 m x 24,30 m otoczonego od północy i południa krawężnikami drogowymi i wyłożonego na 2/3 powierzchni /150 m2/ trylinką, a na 1/3 powierzchni haszem.
Opisana konstrukcja autodromu wskazuje, że w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126 ze zm./ zwanej dalej ustawą, jest on budowlą. Przez pojęcie budowli art. 3 pkt 3 ustawy rozumie się każdy obiekt budowlany nie będący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: lotniska, drogi, linie kolejowe, mosty, estakady, tunele, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne /fortyfikacje/, ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych /kotłów, pieców przemysłowych i innych urządzeń/ oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową.
Autodrom lub inaczej określając plac manewrowy jest konstrukcyjnie i funkcjonalnie zbliżony do drogi, w związku z tym organ I instancji słusznie przyjął, że jest to budowla stanowiąca całość techniczno-użytkową, przez co mieści się w pojęciu obiektu budowlanego i dlatego do jej wykonania potrzebne jest uzyskanie pozwolenia na budowę.
Poza sporem pozostaje, że budowla została wykonana na przełomie miesiąca czerwca i lipca 2000 r., a inwestor pozwolenia na budowę nie uzyskał.
W takiej sytuacji stwierdzić należy, że (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Rz. przyjmując, że autodrom /plac manewrowy/ nie jest obiektem budowlanym, ani urządzeniem związanym z obiektem budowlanym naruszył wskazane wyżej przepisy ustawy Prawo budowlane, co musi skutkować skasowaniem przez Sąd zaskarżonej decyzji.
Rozpatrując ponownie sprawę organ II instancji, kierując się powyższymi wytycznymi rozpatrzy odwołanie Janusza B. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia 20 kwietnia 2000 r., (...), nakazującej mu rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny po myśli przepisów art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 oraz art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzekł jak w sentencji wyroku.