Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał w mocy decyzję Wojewody... o odmowie udzielenia M. Z. zezwolenia na zamieszkanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym:
W dniu... października 2007 r. M. Z. obywatel... wystąpił do Wojewody... z wnioskiem o udzielenie mu kolejnego zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. W dacie złożenia wniosku cudzoziemiec przebywał na terytorium RP na podstawie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony ważnego do... grudnia 2007 r. Wniosek cudzoziemiec uzasadnił pozostawaniem w związku małżeńskim z obywatelką polską oraz chęcią spokojnego życia w Polsce co w... nie byłoby możliwe. Cudzoziemiec wykazał, że... kwietnia 2006 r. zawarł związek małżeński z Z.... –.
Wojewoda... decyzją z... czerwca 2008 r. nr... wydaną na podstawie art. 57 ust. 1 pkt 2a, 5 i 6b ustawy z 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. Z 2006 r., Nr 234, poz.1694 ze zm.), odmówił cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, zobowiązał go do opuszczenia terytorium Polski w ciągu 7 dni od daty otrzymania decyzji oraz nadał jej rygor natychmiastowej wykonalności.
Wojewoda wskazał w decyzji, że art. 53 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach z 13 czerwca 2003 r. nakazuje wydanie zezwolenia na zamieszkanie na terytorium RP cudzoziemcowi będącemu małżonkiem obywatela polskiego, z tym, że art. 57 ust. 1 ustawy zobowiązuje do odmowy wydania takiej zgody w przypadku zaistnienia wskazanych w nim przypadkach, z zastrzeżeniem treści art. 57 ust.
3. Z treści tego ostatniego przepisu wynika, że nawet jeśli zaistnieją okoliczności wskazane w treści art. 57 ust. 1 pkt 3 i 7-9 zezwolenie cudzoziemcowi będącemu małżonkiem obywatela polskiego jest wydawane. Wojewoda zauważył jednak, że w odniesieniu do cudzoziemca okoliczności te nie zachodzą. Wojewoda wyjaśnił, że w przypadku cudzoziemca decyzja odmowna jest wynikiem wpisania go do Systemu Informacyjnego Schengen na podstawie art. 96 Konwencji Wykonawczej do Układu z Schengen. Wpisu dokonały władze... w związku z postępowaniem administracyjnym, w którym mając na względzie wyroki karne wydane w związku z popełnionymi przez niego przestępstwami wydalono go do.... Prze deportacją cudzoziemiec został pisemnie poinformowany przez... o orzeczeniu wobec niego bezterminowego zakazu wjazdu i osiedlania się na obszarze Schengen. Wojewoda wskazał, że w toku postępowania administracyjnego skontaktowano się z Biurem Wywiadu Kryminalnego Komendy Głównej Policji celem potwierdzenia wpisu oraz celem przeprowadzenia konsultacji ze stroną...ką, która tego wpisu dokonała. Strona...ka wyraziła pogląd, że pobyt cudzoziemca w strefie Schengen stanowi poważne zagrożenie dla krajów strefy Schengen w tym dodatkowo dla... wynikające z faktu braku kontroli granicznej. W tej sytuacji Wojewoda wskazał, że odmowa udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony wynika z treści art. 57 ust. 1 pkt 2a ustawy o cudzoziemcach, przy czym wprawdzie na podstawie art. 57 ust. 5a w przypadku takim tj. istnienia wpisu możliwe jest przy uwzględnieniu interesu państwa, które dokonało takiego wpisu udzielenie takiego zezwolenia w razie istnienia ważnych przyczyn, zwłaszcza z powodów humanitarnych lub istnienia zobowiązań międzynarodowych, ale Wojewoda uznał, że okoliczności takie nie zachodzą. Wojewoda podkreślił, że nie ma przeszkód do powrotu cudzoziemca do..., zwłaszcza, że cudzoziemiec przebywał na terenie tego kraju w 2007 r. i nie czuł się zagrożony. Niezależnie od tego Wojewoda stwierdził, że istnieje również podstawa do odmowy wydania cudzoziemcowi zezwolenia ze względu na treść art. 57 ust.1 pkt 6b ponieważ w dniu 15 stycznia 2008 r. zeznając do protokołu uprzedzony o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań zeznał, że rozwiódł się z obywatelką... w 2005 r., w sytuacji gdy w rzeczywistości małżeństwo to zostało rozwiązane wyrokiem Sądu w...... marca 2007 r. a wyrok uprawomocnił się 21 kwietnia 2007r. Okoliczność ta w zestawieniu z datą ślubu z obywatelką polską była podstawą do powiadomienia Prokuratury o podejrzeniu popełnienia przestępstwa. Cudzoziemiec w poprzednich postępowaniach nigdy nie podał, że był już żonaty a w pierwszym wniosku określił swój stan cywilny jako " kawaler". Ponadto Wojewoda uznał, że w stosunku do cudzoziemca zachodzi przesłanka odmowy wydania zezwolenia określona w art. 57 ust. 5 ustawy o cudzoziemcach t.j. względy dotyczące ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego co było podstawą nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
Od decyzji tej cudzoziemiec działający poprzez pełnomocnika złożył odwołanie, w którym wniósł o zmianę decyzji i udzielenie mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony ewentualnie o jej uchylenie jak również uchylenie rygoru natychmiastowej wykonalności.
W odwołaniu podkreślono, że cudzoziemiec pozostaje w ważnym związku małżeńskim z obywatelką polską i nie popełnił na terenie Polski żadnego przestępstwa. Kwestia dokonanego wpisu do SIS dotyczy przeszłości i faktu popełnienia przestępstw na terytorium... za co został ukarany przez Sąd i karę odbył. Fakt ten nie może stanowić o dalszym karaniu go odmową udzielenia zezwolenia na zamieszkanie. Brak udzielenia zezwolenia jest ingerencją Państwa w życie rodzinne i stanowi naruszenie treści art. 47 Konstytucji a także art. 57 ust. 3 ustawy o cudzoziemcach.
Ponadto organ nie wyjaśnił sytuacji jaka istnieje na terytorium..., w którym panuje napięta sytuacja i jest stałe zagrożenie wojny ze względu na konflikt izraelsko- arabski. Stanowi to o wypełnieniu normy art. 57 ust. 5a ustawy o cudzoziemcach i istnieniu podstawy do udzielenia zezwolenia na pobyt. Skarżący podkreślił również, że małżeństwo cudzoziemca mimo okoliczności w jakich zostało zawarte (a wynikających z faktu niezrozumienia prawa przez cudzoziemca, który jest muzułmaninem), jest ważne we względu na treść art. 13 § 3 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, ponieważ poprzednie małżeństwo już ustało. Brak jest podstaw do uznania, że pobyt cudzoziemca stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa publicznego i porządku prawnego RP w związku z czym decyzja Wojewody powinna być zmieniona.
Postanowieniem z... września 2008 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wstrzymał rygor natychmiastowej wykonalności a decyzją z... października 2008 r. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej zobowiązania do opuszczenia terytorium RP i utrzymał ją w pozostałej części w mocy.
W uzasadnieniu decyzji Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców podkreślił, że zgodnie z art. 57 ust. 1 pkt 2a ustawy cudzoziemcowi odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli jego dane znajdują się w Systemie Informacyjnym Schengen do celów odmowy wjazdu, co zachodzi w przypadku M.a Z.a. Ponadto w postępowaniu ustalono, że w stosunku do cudzoziemca zachodzi przesłanka określona treścią art. 57 ust.6b ustawy, ponieważ w toku jego przesłuchania w dniu 15 stycznia 2008 r. zeznał on nieprawdę co do swojego małżeństwa z obywatelką.......... Decyzja Wojewody nie jest decyzją uznaniową, z tym że powinna ona zapaść wyłącznie na podstawie art. 57 ust.1 pkt 2a i pkt 6b ustawy o cudzoziemcach z wyłączeniem zastosowanego również pkt 5. Uchybienie to może jednak być skorygowane przez organ II instancji, który zmienił podstawę prawną jak również uchylił decyzję w części dotyczącej zobowiązania do opuszczenia terytorium RP przez cudzoziemca. Wojewoda uznał, że w pozostałym zakresie decyzja jest prawidłowa i brak jest podstaw do jej zmiany.
Od decyzji pełnomocnik cudzoziemca złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W skardze wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w zaskarżonej części oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i o zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
- - przepisów postępowania administracyjnego w postaci art. 7 kpa w zw. z art. 9 kpa, 11, 77 i 80 kpa w zw. z art. 107 § 3 kpa przez błędne i pobieżne ustalenie stanu faktycznego przez brak uwzględnienia okoliczności, które zezwalają na pobyt cudzoziemca mimo wpisu do Systemu Informacyjnego Schengen, dokonanie wybiórczego omówienia dowodów oraz dowolną ocenę zebranych dowodów,
- - art. 106 kpa w zw. z art. 78 kpa poprzez odmowę zawieszenia postępowania do czasu zakończenia postępowania z wniosku cudzoziemca o wykreślenie dotyczącego go wpisu z SIS,
- - naruszenie art. 25 ust. 1 Konwencji Wykonawczej do Układu z Schengen z 14 czerwca 1985 r. przez zaniechanie postępowania konsultacyjnego i zasięgnięcie opinii właściwych do dokonywania wpisów organów... celem udzielenia zgody na pobyt cudzoziemca na terytorium RP oraz nie udzielenie takiej zgody z przyczyn humanitarnych.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącego zarzucił, że organ zastosował przepisy ustawy o cudzoziemcach nie rozważając okoliczności podniesionych w odwołaniu, które pozwalały na wydanie zezwolenia. Okoliczności te odnoszą się do osoby cudzoziemca i wymagają indywidualnego podejścia. Dotyczy to sytuacji w..., w którym dochodzi do walk i aktów terroryzmu. Ponadto nie rozważono sytuacji osobistej cudzoziemca, który pozostaje w związku małżeńskim z Polką wobec czego organ powinien mieć na względzie dobro jego rodziny. Cudzoziemiec podając dane dotyczące związku małżeńskiego z obywatelką...ką popełnił błąd nieświadomie, ponieważ pozostając z nią w separacji uważał, że jego małżeństwo w rzeczywistości nie istnieje. Mimo tego, że wziął ślub z obecną żoną w trakcie trwania poprzedniego związku małżeńskiego to w chwili obecnej jego małżeństwo jest ważne a jego samego należy traktować jako osobę niewinną.
Inna ocena dokonana przez organa administracyjnego jest nieuprawniona dopóki sąd karny nie wyda w tej kwestii wyroku. Wydając decyzję organa powinny mieć na uwadze nie tylko przepisy ustawy ale również przepisy Konstytucji i art. 8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Niezależnie od tego wpisu danych cudzoziemca do SIS dokonano w dacie kiedy Polska nie należała do strefy Schengen więc nie powinien on być wiążący. Zatem aby skutecznie opierać się na treści takiego przepisu prawa konieczne byłoby wpisanie cudzoziemca do wykazu cudzoziemców, którego pobyt na terenie RP jest niepożądany, w sytuacji kiedy nigdy nie miało to miejsca. Z tych przyczyn zaskarżona decyzja powinna zostać uchylona. Niezależnie od tego zdaniem pełnomocnika zaniechano przeprowadzenia konsultacji w trybie art. 25 ust. 1 Konwencji Wykonawczej do układu z Schengen z 14 czerwca 1985 r.
Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zaskarżona decyzja oparta została na dwóch podstawach to jest treści art. 57 ust. 1 pkt 2a i pkt 6b ustawy o cudzoziemcach. Treść art. 57 ust. 1 pkt 2a stanowi, ze cudzoziemcowi odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli jego dane znajdują się w Systemie Informacyjnym Schengen a art. 57ust. 1 pkt6, że odmawia się udzielenia takiego zezwolenia jeżeli cudzoziemiec w postępowaniu o udzielenie zezwolenia m.in. zeznał nieprawdę lub zataił prawdę. Obydwie przesłanki w stosunku do cudzoziemca zachodzą a postępowanie administracyjne dowiodło ich istnienia.
Odnosząc się do pierwszej podstawy odmowy udzielenia zezwolenia należy wskazać, że istotnie zgodnie z treścią art. 57 ust 5a ustawy o cudzoziemcach w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2a, można udzielić zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony tylko w razie istnienia poważnych przyczyn, zwłaszcza ze względów humanitarnych lub z powodu zobowiązań międzynarodowych, z uwzględnieniem interesu państwa, które dokonało wpisu do Systemu Informacyjnego Schengen. Organa administracyjne rozważyły treść wspomnianego wpisu i dokonały analizy sytuacji skarżącego mając na uwadze opinię władz...kich w zakresie ich interesu co do odmowy udzielenia zezwolenia. Ze stanowiskiem tym wiąże się podnoszony w skardze zarzut braku przeprowadzenia konsultacji z Niemcami w trybie art. 25 Konwencji Wykonawczej do Układu z Schengen z 19 czerwca 1990 r. (Dz.U.UE.L.2000.239.19), który należy uznać za nieuzasadniony.
Jak wynika z treści pisma Wojewody z... lutego 2008 r. (k. 51 akt. ad.) zwrócił się on do Biura Wywiadu Kryminalnego Komendy Głównej Policji o zainicjowanie konsultacji w trybie art. 25 ust. 1 Konwencji wykonawczej do Układu z Schengen celem usunięcia wpisu M.a Z.a z SIS. Z treści wspomnianego art. 25 Konwencji Wykonawczej wynika, że "W sytuacji gdy Umawiająca się Strona rozpatruje wydanie dokumentu pobytowego cudzoziemcowi, wobec którego został dokonany wpis do celów odmowy wjazdu, Strona ta zasięga najpierw opinii Umawiającej się strony, która wprowadziła taki wpis oraz bierze pod uwagę jej interesy, dokument pobytowy wydaje się z ważnych powodów, w szczególności z przyczyn humanitarnych lub z uwagi na zobowiązania międzynarodowe. Treść wspomnianego przepisu odpowiada zatem treści art. 57 ust. 5a ustawy o cudzoziemcach co do podstaw ewentualnego wydania zezwolenia na zamieszkanie oraz odpowiada treści art. 62 ust. 7b ustawy w zakresie zasięgnięcia opinii.
W wykonaniu pisma Wojewody działające w ramach Komendy Głównej wyodrębnione organizacyjne biuro SIRENE zwróciło się do swojego odpowiednika w... z prośbą o udzielenie stosownej informacji. W odpowiedzi przesłany został faks, którego oryginał i tłumaczenie na jęz. polski znajduje się w aktach sprawy. Wynika z niego na jakiej podstawie doszło do dokonania wpisu oraz deportacji skarżącego z terytorium... jak również znajduje się w nim informacja co do stanowiska strony...kiej co do braku podstaw do jego wykreślenia. W ocenie Sądu treść ta jest wystarczająca do uznania, że tryb konsultacji ze względu na jednoznaczne stanowisko strony...kiej został wyczerpany a Wojewoda nie miał możliwości podjęcia innych starań niż te, których dokonał w zgodzie z ustawą o cudzoziemcach i poprzez Biuro Wywiadu Kryminalnego KG Policji w zgodzie z ustawą z 24 sierpnia 2007 r. o udziale Rzeczypospolitej Polskiej w Systemie Informacyjnym Schengen oraz Systemie Informacji Wizowej (Dz.U. 07.165.1170).
W ocenie organów administracyjnych interes... polegający na obawie ewentualnego naruszania terytorium z uwagi na brak kontroli granicznej wjazdu oraz oczekiwanie na poszanowanie prawa poprzez jego zastosowanie się przez osobę objętą wpisem do ustanowionych nim zakazów, był wystarczający, zaś nie wystąpiły żadne szczególne okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku. W szczególności nie były to względy humanitarne bo trudno za takie przyjąć sytuację panującą w.... W kraju tym nie toczy się aktualnie żadna wojna i jakkolwiek jest to kraj, który trudno uznać za całkiem bezpieczny, nie jest to też kraj szczególnego ryzyka. Jak wynika z akt sprawy w... mieszka liczna najbliższa rodzina skarżącego - jego rodzice i rodzeństwo. Do... i to na dłuższy czas pojechał skarżący latem 2007 r. zaś wcześniej bo przed ślubem odwiedzała go również dwukrotnie obecna żona cudzoziemca. Uznać zatem należy, że obawy cudzoziemca o swoje bezpieczeństwo, są przesadzone, zaś wybór Polski jako kraju zamieszkania nastąpił w związku z takim postanowieniem małżonków – co wprost wynika z zeznań... z... czerwca 2006 r. a więc złożonych w toku pierwszego postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu nie ma podstaw do wydania zezwolenia na zamieszkanie w trybie wspomnianego wyjątku czyli art. 57 ust. 5a.
W tym miejscu podkreślić należy, że Sąd jest zdania, że dla zastosowania treści art. 57 ust. 1 pkt 2a ustawy o cudzoziemcach nie ma znaczenia to, że wpis do celów wydalenia zamieszczony przez... w SIS miał miejsce przed przystąpieniem Polski do Układu z Schengen. Treść tego przepisu, który wszedł w życie na podstawie art. 41 pkt 16 lit. a ustawy z 26.08.2007 r. o udziale Rzeczypospolitej Polskiej w Systemie Informacji Schengen i Systemie Informacji Wizowej z dniem 21 grudnia 2007 r., jest jasna. Przepis stanowi, że nie wydaje się zezwolenia na zamieszkanie cudzoziemcowi, jeżeli jego dane znajdują się w SIS do celów odmowy wjazdu.
Należy zatem rozumieć to tak, że dla wydania decyzji określonej treści konieczne jest jedynie ażeby wpis ten istniał w dacie wydania decyzji. Gdyby bowiem miało być inaczej to wówczas wystarczyłby zapis, że chodzi o wpis dokonany po dacie przystąpienia Polski do Układu. Dlatego też WSA uznaje rozważania zawarte w skardze a dotyczące tej kwestii za nietrafne. Prawidłowo organa administracyjne uznały, że brak możliwości udzielenia zezwolenia na zamieszkanie skarżącemu wynika również z treści art. 57 ust. 1 pkt 6b. Cudzoziemiec po raz trzeci brał udział w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, znał zasady wypełniania wniosku mógł w tej mierze liczyć też na pomoc żony, był uprzedzany o skutkach zeznania i konsekwencjach zatajenia prawdy. Mimo tego w toku przesłuchania... stycznia 2008 r. zeznał nieprawdę co do daty rozwodu z żoną...... niezależnie od tego, że w pierwszym wniosku, który ma przecież również określone znaczenie skłamał, że był kawalerem.
Trudno w takiej sytuacji przyjąć za dobrą monetę twierdzenia skarżącego co do faktu, że nieprawdziwe zeznania były wynikiem innej religii, czy też niezrozumienia istoty małżeństwa. Należy uznać, że skoro M. Z. od wielu lat mieszkał w Niemczech, ożenił się tam, a później rozwiódł otrzymując stosowne dokumenty, nie może odpowiedzialnie twierdzić, że nie rozumiał znaczenia sądowego orzeczenia rozwodu utożsamiając koniec małżeństwa z...... z faktyczną separacją. Przeciwnie, właśnie rozumieniem znaczenia rozwodu można tłumaczyć twierdzenie zawarte we wniosku z... kwietnia 2006 r., że jest kawalerem, skoro był jeszcze w związku małżeńskim z I żoną a ślub z Z..... brał... kwietnia 2006 r. Gdyby istotnie tego nie rozumiał to logiczne byłoby gdyby zaznaczył, że jest rozwiedziony. Dla wydania zezwolenia na zamieszkanie skarżącemu w okolicznościach sprawy nie ma znaczenia, że jest on żonaty z obywatelką polski ponieważ przesłanka ta sama w sobie jest podstawą do wydania takiego zezwolenia o ile nie zachodzą przesłanki wykluczające.
Nie ma również znaczenia podkreślana okoliczność, że na terenie Polski nie popełnił przestępstwa ponieważ nie ma to znaczenia w sprawie. Organ II instancji zmienił zaskarżoną decyzję w zakresie podstawy prawnej i uchylił ją w zakresie rozstrzygnięcia co do zobowiązania skarżącego do opuszczenia terytorium RP. Istotą sprawy jest rozstrzygnięcie o udzieleniu zezwolenia na zamieszkanie i mając ten fakt na względzie należy stwierdzić, że brak jest podstaw do uznania, że przemawiają za tym względy związane z poszanowaniem życia rodzinnego cudzoziemca określone przepisem art., 47 Konstytucji czy art. 8 Konwencji o prawach człowieka i podstawowych wolności. Przepisy te nie mogą wywrzeć pożądanego przez skarżącego skutku ponieważ co do szczegółów kwestię udzielenia zezwolenia na zamieszkanie reguluje art. 53 ustawy o cudzoziemcach w zw. z art.
57. Art. 8 Konwencji praw człowieka poprzez swoją treść określa ramy w jakich możliwa jest ingerencja Państwa w prawo jednostki do życia rodzinnego stanowiąc w określonych warunkach obronę przed jego wydaleniem z terytorium Państwa. Przepis ten nie jest źródłem prawa pozytywnego w wyniku takiej sprawy jak niniejsza, może natomiast nim być w przypadku postępowania o wydalenie biorąc pod uwagę treść art. 97 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 104 ust.1 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o ochronie praw cudzoziemców. W przedmiotowej sprawie w ogóle nie można posługiwać się treścią tego przepisu Konwencji ponieważ decyzja w żadnym stopniu nie rozstrzyga o opuszczeniu terytorium RP. WSA uznał, że bezzasadne są także zarzuty dotyczące naruszenia treści przepisów wskazywanych jako podstawa zawieszenia postępowania jak również wskazanych w skardze przepisów postępowania. Co do kwestii zawieszenia postępowania należy stwierdzić, że podstawy zawieszenia postępowania zostały określone w art.97 i 98 kpa i stanowisko w tym zakresie organ zajął w postanowieniu z... września 2008 r., które stało się ostateczne. Brak jest podstaw ażeby uznać zarzuty dotyczące naruszenia wskazywanych przepisów prawa w zakresie zawieszenia postępowania zawarte w skardze za trafne zwłaszcza, że normują one zagadnienie związane ze zgłoszeniem dowodu, co nie miało miejsca i z tzw.współdziałaniem organów. W ocenie Sądu sprawa została wyjaśniona w sposób należyty i zgodny z prawem wobec czego mając powyższe okoliczności na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a oddalił skargę.