Uzasadnienie
Przedmiotem skargi T. Sp. z o.o. z siedzibą w C. (dalej jako Skarżąca) jest decyzja Ministra Finansów nr [...] z dnia [...] października 2013 r. o utrzymaniu w mocy swojej decyzji nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r. w sprawie odmowy – po wznowieniu postępowania – uchylenia decyzji ostatecznej Ministra Finansów nr [...] z dnia [...] maja 2010 r.
Decyzje te zostały wydane w następującym stanie faktycznym:
Pismem z dnia 3 października 2012 r. T. Sp. z o.o. wniosła o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną Ministra Finansów nr [...] z dnia [...] maja 2010 r., utrzymującą w mocy decyzję nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. umarzającą postępowanie w sprawie wniosku Spółki o udzielenie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach w P. W uzasadnieniu swojego wniosku Skarżąca wskazała, iż zasługuje on na uwzględnienie z uwagi na fakt wydania w dniu 19 lipca 2012 r. przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wyroku w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11, C-217/11.
Z uwagi na fakt, iż z żądaniem wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej wystąpił uprawniony podmiot, a jednocześnie nie zaistniały przesłanki skutkujące odmową wznowienia postępowania, Minister Finansów postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną nr [...] z dnia [...] maja 2010 r. w celu przeprowadzenia postępowania, o którym mowa w art. 243 § 2 Ordynacji podatkowej.
Po przeprowadzeniu postępowania Minister Finansów nie stwierdził istnienia przesłanki określonej w art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej i tym samym - stosownie do art. 245 § 1 pkt 2 powołanej ustawy - decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r. odmówił uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...] maja 2010 r.
Pismem z dnia 23 sierpnia 2013 r. Skarżąca spółka wniosła odwołanie od tej decyzji, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zawieszenie postępowania do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie postępowania w sprawie ze skargi kasacyjnej złożonej przez Izbę Celną w G. na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 listopada 2012 r., sygn. akt III SA/Gd 560/12, którego to rozstrzygnięcie, w opinii Skarżącej, będzie miało znaczenie prejudycjalne w przedmiotowej sprawie.
Po rozpatrzeniu wniosku o zawieszenie postępowania Minister Finansów, postanowieniem nr [...], odmówił zawieszenia postępowania.
Następnie Minister Finansów decyzją nr [...] z dnia [...] października 2013 r. utrzymał w mocy własną decyzję nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r., podtrzymując swoje wcześniejsze stanowisko.
T. Sp. z o.o., za pośrednictwem Ministra Finansów, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję z dnia [...] października 2013 r. W skardze Skarżąca zarzuca zaskarżonej decyzji naruszenie:
- – art. 129 ust. 2 ustawy o grach hazardowych, poprzez jego zastosowanie przy uwzględnieniu technicznego charakteru, na który jednoznacznie wskazuje wyrok TSUE z dnia 19 lipca 2012 r. i w konsekwencji błędne umorzenie postępowania wszczętego, a niezakończonego przed dniem wejścia w życie ustawy o grach hazardowych,
- – art. 1 pkt 4 w zw. z art. 1 ust 11 oraz w zw. z art. 8 ust. 1 Dyrektywy 98/34 ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. U. UE.L.98.204.37, z późn. zm.) poprzez błędne zastosowanie art. 129 ust. 2 ustawy o grach hazardowych, nieobowiązującego w związku z brakiem notyfikacji.
W związku z powyższym Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Ministra Finansów oraz o zawieszenie przedmiotowego postępowania do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie postępowania w sprawie ze skargi kasacyjnej złożonej przez Izbę Celną w G. na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 listopada 2012 r., sygn. akt III SA/Gd 560/12, którego to rozstrzygnięcie, w opinii Skarżącej, będzie miało znaczenie prejudycjalne w przedmiotowej sprawie.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje
Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. Nr 270; zwanej dalej p.p.s.a.), w którym wskazano, iż sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią – bez wątpienia – sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną polegającą na zbadaniu, czy organ administracji publicznej nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi jego uchylenie.
W powyższym kontekście - stosownie do treści art. 145 § 1 p.p.s.a. - należy zwrócić uwagę, iż nie każdy akt administracyjny, który dotknięty jest wadliwością automatycznie zostanie przez Sąd usunięty z obrotu prawnego. Ustawodawca bowiem przyjął, iż Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie (w całości lub w części) może tak orzec, jeżeli stwierdzi:
- a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy;
- b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, niezależnie od tego, czy uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy;
- c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Sąd ponadto stwierdza nieważność aktu administracyjnego (w całości lub w części), jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a, lub w innych przepisach. Orzeka także wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub w innych ustawach.
Reasumując należy stwierdzić, iż uchylenie aktu administracyjnego z racji naruszenia prawa materialnego uzasadnione będzie wtedy, gdy - w wypadku prawidłowego zastosowania tych norm - rozstrzygnięcie byłoby inne. Zaznaczyć trzeba, że naruszenie prawa nie powoduje uchylenia aktu administracyjnego, gdy wystąpi w postaci rażącej, albowiem wówczas stwierdza się nieważność decyzji lub postanowienia. Wreszcie "inne naruszenie przepisów postępowania" skutkuje uchyleniem aktu administracyjnego, o ile uchylenie to mogło mieć (a więc wcale nie musiało mieć) wpływu na wynik sprawy.
Podkreślenia wymaga również to, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, jednakże w mocy art. 134 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w powyższym zakresie Sąd dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania zarówno przez organ I, jak i II instancji w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem oceniając - w powyższym kontekście - treść wskazanych rozstrzygnięć administracyjnych, należy stwierdzić, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 z późn. zm., obecnie Dz. U. z 2015 r., poz. 613, dalej jako O.p.) w przepisach art. 240 – art. 246 O.p. (Dział IV, Rozdział 17) zostały zawarte regulacje odnoszące się do wznowienia postępowania.
I tak w myśl art. 240 § 1 O.p. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli zajdą okoliczności wskazane w tym przepisie.
Z kolei art. 245 Ordynacji podatkowej zawiera wyczerpujący katalog rozstrzygnięć organu podatkowego po przeprowadzeniu postępowania w sprawie wznowienia postępowania. Treścią decyzji wydanej w sprawie wznowienia postępowania może być:
- – uchylenie w całości lub w części decyzji dotychczasowej - w przypadku wskazanym w art. 245 § 1 pkt 1 O.p.;
- – odmowa uchylenia decyzji dotychczasowej w całości albo w części - w przypadkach wskazanych w art. 245 § 1 pkt 2 i 3 O.p.
Tym samym wznowienie postępowania jest instytucją dającą możliwość ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej ostateczną decyzją, jeżeli postępowanie, w którym została ona wydana, było dotknięte wadą określoną w art. 240 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Jednocześnie art. 240 § 1 O.p. otwiera tylko procesowo możliwość ponownego materialnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, które następuje w trybie art. 245 O.p.
W sprawie – co jest bezsprzeczne – Skarżąca wnioskuje o zmianę decyzji ostatecznej Ministra Finansów nr [...] z dnia [...] maja 2010 r., utrzymującej w mocy decyzję Ministra Finansów nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. umarzającą postępowanie w sprawie wniosku Spółki o udzielenie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach w P. Wniosek swój Skarżąca skierowała do Ministra Finansów, jako organu, który wydał decyzję będącą przedmiotem postępowania.
Jednocześnie – co jest również bezsporne – Minister Finansów – po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania - orzekł o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej Ministra Finansów nr [...] z dnia [...] maja 2010 r.
Należy w tym miejscu podkreślić, że – co wynika wprost z pisma Ministra Finansów z dnia 10 marca 2014 r., jak i pisma z dnia 29 października 2015 r. (patrz: akta sądowe), przesłanych do WSA w Warszawie w odpowiedzi na pytania Sądu – Minister Finansów nie dysponował i nie dysponuje ani oryginałem, ani kopią potwierdzoną za zgodność z oryginałem decyzji Ministra Finansów nr [...] z dnia [...] maja 2010 r., jak również potwierdzenia odbioru przez Skarżącą tej decyzji, co potwierdziłoby, że decyzja ta ma przymiot decyzji ostatecznej. W aktach administracyjnych sprawy rozpatrywanej przez Sąd, przesłanych do WSA w Warszawie przy skardze, brak jest również jakiejkolwiek kopii tego aktu administracyjnego, choćby przesłanego przez Skarżącą.
Tym samym powstaje domniemanie, że organ wznowił postępowanie administracyjne w trybie art. 243 § 1 O.p. w stosunku do aktu, którym nie dysponował, nie znał jego treści, czy tego, kto go podpisał itd., nie wiedział również, czy akt ten wszedł do obrotu prawnego i miał walor ostateczności, a tylko taki akt administracyjny mógł w ogóle podlegać procedurze wznowienia postępowania. Organ również – nie znając treści decyzji – orzekł o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej na mocy art. 245 § 1 O.p.
Zdaniem Sądu organ tym samym dopuścił się ewidentnego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Trzeba też stwierdzić, że z tych powodów Sąd nie może też ocenić, czy postępowanie organu było prawidłowe, czy też nie, ze względów merytorycznych, albowiem nie mając decyzji ostatecznej, która podlegała kontroli w trybie wznowienia postępowania, Sąd nie mógł odnieść się do zarzutów skargi odnoszących się do naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego.
Z powyższych względów Sąd nie uwzględnił wniosku Skarżącej, odnoszącego się do zawieszenia postępowania do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie postępowania w sprawie ze skargi kasacyjnej złożonej przez Izbę Celną w G. na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 listopada 2012 r., sygn. akt III SA/Gd 560/12, z uwagi na brak wpływu tego wyroku na rozstrzygnięcie w rozpatrywanej sprawie.
Rozpoznając sprawę ponownie, a więc dokonując oceny wniosku Skarżącej z dnia 3 października 2012 r., organ weźmie pod uwagę powyższe uwarunkowania i, poczynając od odtworzenia aktu administracyjnego objętego wnioskiem tj. decyzji Ministra Finansów nr [...] z dnia [...] maja 2010 r., jak również po ustaleniu, czy jest ona decyzją ostateczną, zgodnie z cyt. przepisami procedury administracyjnej przeprowadzi prawidłowe postępowanie wszczęte wnioskiem Skarżącej.
Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, iż zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja Ministra Finansów z dnia [...] lipca 2013 r., naruszają prawo procesowe tj. wspomniane wyżej art. 240 § 1, art. 243 § 1 i 2 oraz art. 245 Ordynacji podatkowej, dlatego też na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.