Uzasadnienie
Minister Finansów zaskarżonym postanowieniem z [...] października 2007 r. nr [...] – wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 i art. 65 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; zwanego dalej: "k.p.a.") oraz art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.; zwanej dalej: "u.p.e.a.") – po rozpatrzeniu zażalenia J. K. i R. K. z [...] lipca 2007 r. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z [...] czerwca 2007 r. nr [...] przekazujące sprawę do rozpatrzenia wg właściwości Wójtowi Gminy T., utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.
W uzasadnieniu postanowienia wyjaśnił, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. na podstawie tytułów wykonawczych 1/2006 i 2/2006 wystawionych na R. K. i J. K. wszczął postępowanie egzekucyjne. Tytułami wykonawczymi objęto koszty rozgraniczenia w kwocie po [...] zł. Zawiadomieniami z 15 maja 2007 r. organ egzekucyjny podjął próbę zajęcia świadczenia emerytalno – rentowego zobowiązanych w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. W odpowiedzi otrzymał informację, że zobowiązani nie figurują w kartotece emerytalno – rentowej. Zawiadomieniami o zajęciach wraz z odpisami tytułów wykonawczych doręczono odpowiednio zobowiązanej [...] maja 2007 r., a zobowiązanemu [...] maja 2007 r. Zawiadomieniem z [...] maja 2007 r. organ egzekucyjny dokonał kolejnej czynności egzekucyjnej w postaci zajęcia świadczenia emerytalno – rentowego w KRUS Oddział w B. Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. 23 maja 2007 r. otrzymał pismo zobowiązanych zatytułowane "skarga", skierowane do Dyrektora Izby Skarbowej w L. W treści pisma zobowiązani nie wnieśli jednak zastrzeżeń co do dokonanych czynności egzekucyjnych lecz poprosili o umorzenie egzekwowanej zaległości oraz o dokonanie oceny warunków bytowych i materialnych uzasadniających umorzenie zobowiązania.
Organ egzekucyjny kwalifikując pismo jako skargę na czynności egzekucyjne przekazał je do rozpoznania organowi nadzoru. Dyrektor Izby Skarbowej w L. – mając wątpliwości czy pismo wniesione przez stronę jest w istocie skargą na czynność egzekucyjną, czy też jest to wniosek o umorzenie zaległości – pismem z 18 czerwca 2007 r. wezwał stronę do sprecyzowania podania. W odpowiedzi udzielonej pismem z 21 czerwca 2007 r. J. K. i R. K. wyjaśnili, że wnoszą o umorzenie zaległości ze względu na ich sytuację materialną.
Postanowieniem z [...] czerwca 2007 r. – wydanym na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. – Dyrektor Izby Skarbowej w L., uznając się za niewłaściwy rzeczowo organ do wydania decyzji w tym zakresie, przekazał sprawę do rozpatrzenia Wójtowi Gminy w T.. Na powyższe postanowienie zobowiązani wnieśli zażalenie.
Minister Finansów wyjaśnił, że stosowanie do art. 65 k.p.a. – jeśli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego. Przekazanie sprawy do organu właściwego następuje w drodze postanowienia na które służy zażalenie. Zarówno z treści pisma z [...] maja 2007 r., jak i z uzupełnienia do niego z [...] czerwca 2007 r. jednoznacznie wynikało, że złożony wniosek jest w istocie żądaniem umorzenia zaległości wynikającej z nieopłaconych kosztów rozgraniczenia. Właściwym organem w sprawie wymiaru kosztów rozgraniczenia, jak również wierzycielem dochodzonej należności, uprawnionym do podjęcia decyzji o ewentualnym jej umorzeniu w tym przypadku jest Wójt Gminy T.. Podkreślił, iż zarówno Dyrektor Izby Skarbowej w L., jak i Minister Finansów nie będąc wierzycielem dochodzonej należności, nie posiadają legitymacji prawnej do podejmowania decyzji w sprawie udzielania jakichkolwiek ulg w spłacie przedmiotowego zobowiązania.
J. K. i R. K. (zwani dalej: "skarżącymi’) pismem z 26 listopada 2007 r. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Ministra Finansów. W skardze wnieśli o umorzenie zadłużenia wobec Urzędu Gminy w T..
W motywach skargi opisali swoje dotychczasowe działania dotyczące umorzenia egzekwowanej wobec nich należności oraz podkreślili swoją trudną sytuację materialną.
W odpowiedzi na skargę, Minister Finansów podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega zatem zgodność aktów (w tym wypadku postanowienia) zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Zgodnie z art. 134 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwanej dalej "p.p.s.a."), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Ponadto zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na decyzję, może decyzję w całości lub części uchylić, stwierdzić jej nieważność w całości lub części lub stwierdzić wydanie decyzji z naruszeniem przepisów prawa.
Odnosząc się do żądania skarżących o umorzenie przez Sąd egzekwowanych od nich należności stwierdzić należy, iż – po pierwsze – sąd administracyjny nie ma w ogóle uprawnienia do umorzenia zadłużenia, ponieważ uprawnienie to należy do kompetencji organu, w tym przypadku Wójta Gminy T.. Po drugie – przedmiotem niniejszej skargi jest postanowienie dotyczące formalnego przekazania wniosku skarżących o umorzenie egzekwowanych należności zgodnie z właściwością, a na tym etapie postępowania w ogóle nie jest rozważana kwestia istnienia podstaw do umorzenia egzekwowanych należności. W przedmiocie wnioskowanego przez skarżących umorzenia egzekwowanych należności będzie mógł się wypowiedzieć merytorycznie wyłącznie właściwy rzeczowo i miejscowo organ w chwili, gdy wniosek skarżących zostanie mu przekazany.
Mając na uwadze powyższe uwagi i badając zaskarżone postanowienie we wskazanym wyżej zakresie, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 65 k.p.a. – jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego.
W niniejszej sprawie należności objęte tytułami wykonawczymi, których umorzenia domagają się skarżący, dotyczą orzeczenia z 4 kwietnia 2004 r. w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Obowiązek poniesienia kosztów rozgraniczenia nieruchomości wynika wprost z przepisu prawa, w tym przypadku ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.). Zgodnie z art. 4 pkt 9 ww. ustawy – organem właściwym przy podziale nieruchomości jest organ wykonawczy gminy, który określa wysokość stawki, na podstawie której obliczana jest opłata. W niniejszej sprawie tym organem jest Wójt Gminy T.. Opłata z tytułu podziału, ustalana przez organ podatkowy (wójta) ma charakter publicznoprawny i podlega przepisom ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.). Minister Finansów w § 15 ust. 1 rozporządzenia z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie właściwości organów podatkowych (Dz. U. Nr 165, poz. 1371 ze zm.) wskazał, iż organy podatkowe, których na podstawie odrębnych przepisów są właściwe do ustalania lub określania zobowiązań z tytułu podatków, opłat oraz niepodatkowych należności budżetowych, są również właściwe między innymi w sprawie umarzania zaległości, odsetek za zwłokę, a także opłaty prolongacyjnej.
Zatem Dyrektor Izby Skarbowej w L. nie posiada legitymacji do rozpatrzenia wniosku o przyznanie ulgi w postaci umorzenia przedmiotowej zaległości, dlatego też przekazanie przez niego wg właściwości wniosku skarżących Wójtowi Gminy w T. było prawidłowe.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżone postanowienie Ministra Finansów jest zgodne z prawem i na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.