Uzasadnienie
Postanowieniem z 24 maja 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę K. Spółka z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] grudnia 2009 r. w związku z nieuzupełnieniem w terminie braków formalnych skargi.
Pismem z 3 lipca 2010r. Skarżąca złożyła skargę kasacyjną od ww. postanowienia z 24 maja 2010r. wnosząc jednocześnie o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w postaci zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej.
W oświadczeniu o majątku i dochodach wnioskującej o pomoc Spółki wskazano, iż jej kapitał zakładowy wynosi [...] złotych. Skarżąca nie posiada majątku, który miałby większą wartość i w związku z tym nie posiada również zdolności kredytowej. Dodatkowo wskazano, iż Spółka nie prowadzi działalności gospodarczej, nie osiąga żadnych dochodów i nie posiada żadnych środków na uiszczenie należnej opłaty. Spółka poza zobowiązaniem wynikającym z decyzji organu celnego nie posiada innych zobowiązań.
Postanowieniem z 23 lipca 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną, jako złożoną po terminie.
W dodatkowym oświadczeniu złożonym na wezwanie Skarżąca wskazała, iż nie posiada żadnych rachunków bankowych, obecnie nie zatrudnia pracowników i nie posiada środków trwałych, w okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2009r. nie prowadziła działalności gospodarczej. Do pisma Spółka załączyła m.in. oświadczenia, sprawozdanie finansowe za 2009r., bilans za okres od 1 stycznia do 26 sierpnia 2010r., zeznanie podatkowe CIT-8 za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2009r. z przychodem w wysokości 0 złotych.
W związku z tym, iż złożone oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawczyni, zarządzeniem z 16 września 2010 r. wezwano Skarżącą do złożenia dodatkowych informacji poprzez udzielenie odpowiedzi na konkretne pytania, w terminie siedmiu dni pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty.
W dniu 1 października 2010 r. Skarżąca nadesłała dodatkowe oświadczenia, w których podała, iż wynagrodzenie adwokackie zostało uiszczone już w chwili zlecenia sprawy odwołania od decyzji organu I instancji, Spółka obecnie nie prowadzi działalności i w okresie od stycznia do sierpnia nie zaciągnęła żadnych nowych zobowiązań, ani nie posiada żadnych nowych należności. Jedynie po uprawomocnieniu się decyzji wymiarowej organu I instancji zwiększyły się zobowiązania Spółki. Dodatkowo wyjaśniła, iż zarówno kwota 15.014,73 złotych, jak i 1.044,51 złotych została wydatkowana na spłatę starych zobowiązań Spółki, związanych z prowadzeniem działalności do czasu jej zawieszenia. Ponadto wyjaśniła, że złożyła wniosek o upadłość, który obecnie nie został jeszcze rozpatrzony i toczy się w tej sprawie postępowania. Do pisma załączyła zarządzenie Sądu Rejonowego [...] W. [...] z [...] września 2010r.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Zgodnie z zasadą obowiązującą w postępowaniu przed sądem administracyjnym – wyrażoną w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. – strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Prawo pomocy stanowi wyjątek od tej zasady i może zostać przyznane osobie prawnej w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.).
Literalna wykładnia powyższej regulacji nie pozostawia wątpliwości co do tego, iż inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki przemawiające za udzieleniem prawa pomocy, ciąży na ubiegającej się o takie prawo stronie. Godzi się zatem przyjąć, iż wprowadzając wyjątek od ogólnej zasady partycypowania w kosztach sądowych, ustawodawca złożył obowiązek wykazania pozytywnych przesłanek na wnioskodawcę, zaś ocenę ich spełnienia pozostawił uznaniu sądu (referendarzowi) rozpoznającego wniosek.
W tym kontekście uznano, iż złożony wniosek zasługuje na uwzględnienie, bowiem wnioskująca Spółka wykazała, iż ustawowe przesłanki uprawniające do skorzystania z prawa pomocy we wnioskowanym zakresie wystąpiły w stosunku do niej.
Podkreślić na wstępie należy, iż rozpatrywano zasadność wniosku w dwóch aspektach, tj. z jednej strony uwzględniono wysokość obciążeń finansowych, jakie Skarżąca będzie zobowiązana ponieść w postępowaniu, z drugiej zaś strony jej możliwości majątkowe i finansowe. W odniesieniu do drugiego z przedstawionych aspektów rozpatrywania wniosku, istotnym w było nie tylko to, jakie w danym momencie są realne możliwości finansowe strony, ale również przyczyny takiego stanu rzeczy.
Zasadniczy wpływ na przyznanie Skarżącej prawa pomocy wywarła ta okoliczność, iż nie posiada ona wystarczających środków pieniężnych na pokrycie ciążących na niej w chwili obecnej kosztów sądowych. Z przedstawionych na zarządzenie dokumentów wynika, iż Spółka nie prowadzi działalności gospodarcze i tym samym nie osiąga żadnych przychodów, nie posiada również środków trwałych, które mogłyby posłużyć np. na zabezpieczenie kredytowe. Dodatkowo Skarżąca złożyła wniosek o upadłość, który jeszcze nie został rozpoznany (dane na dzień 1 października 2010r.).
W tym stanie rzeczy uznać należy, iż wnioskująca Spółka nie posiada dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania i na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.