Uzasadnienie
Postanowieniem z 13 kwietnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę H.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia pomocy w ramach programu integracyjnego dla cudzoziemców z uwagi na wniesienie jej po upływie terminu przewidzianego na wniesienie skargi.
Wobec powyższego skarżący zwrócił się z wnioskiem o przywrócenie terminu. Wyjaśnił, iż nie ponosi winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi, ponieważ zaskarżona decyzja została doręczona osobie, która przekazała mu adresowaną do niego przesyłkę z pewnym opóźnieniem. Zaznaczył, iż osoba, ta nie jest z nim spokrewniona, a jedynie mieszka w tym samym domu, w którym skarżący wynajmuje mieszkanie. Zaznaczył, iż o uchybieniu terminu dowiedział się dopiero z treści postanowienia odrzucającego skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Zgodnie z treścią art. 85 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej "p.p.s.a." czynność podjęta w postępowaniu sądowym przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże sąd, na wniosek strony, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, postanowi o przywróceniu terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.). We wniosku o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.).
Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie należało przyjąć, iż dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi, jest dzień 18 kwietnia 2012 r., w którym doręczono skarżącemu odpis postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 13 kwietnia 2012 r. o odrzuceniu skargi. Dlatego też złożenie przez skarżącego w dniu 25 kwietnia 2012 r. (data nadania pocztowego) wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nastąpiło w ustawowym terminie do wniesienia wniosku.
Po rozpoznaniu sprawy Sąd doszedł do przekonania, że zachodzą w niej przesłanki warunkujące przywrócenie terminu do wniesienia skargi z uwagi na brak winy po stronie skarżącego w uchybieniu terminu. Wskazać należy, że w niniejszej sprawie zaskarżona decyzja została doręczona nie skarżącemu lecz jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru - "dorosłemu domownikowi". Skarżący wyjaśnił, iż osoba, której doręczono decyzję nie jest z nim spokrewniona, a mieszka jedynie w tym samym domu, w którym również skarżący wynajmuje mieszkanie.
Wobec powyższego wyjaśnić należy, iż zgodnie z przepisem art. 72 p.p.s.a., jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było - administracji domu lub dozorcy, jeżeli osoby te nie mają sprzecznych interesów w sprawie i podjęły się oddania mu pisma. Doręczenie zastępcze nie może być jednakże traktowane jako zamknięcie drogi sądowej do ochrony interesów strony (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 października 2002 r., sygn. akt SK 6/02). Dokonane w tych okolicznościach doręczenie, oparte jest na domniemaniu, że pismo dotarło do rąk adresata i wyznacza początek biegu terminu do podjęcia czynności prawnej. Taki sposób doręczenia pisma stronie nie uniemożliwia jednak podniesienia zarzutu, iż uchybienie terminu jest następstwem okoliczności związanych z tym doręczeniem, ani także obalenia domniemania doręczenia pisma stronie.
Strona może w szczególności wykazywać, że doręczenie zastępcze było wadliwe, tj. niezgodne z treścią przepisu art. 72 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (v. postanowienie NSA z 8 sierpnia 2008 r., sygn. akt II OZ 799/08).
Istota sprawy sprowadza się zatem do rozstrzygnięcia czy prawidłowym było doręczenie zaskarżonej decyzji za pośrednictwem osoby zamieszkującej dom, w którym mieszkanie wynajmuje również cudzoziemiec, jako jego domownika, w przypadku gdy skarżący podnosi, że nie jest to osoba z nim spokrewniona.
W ocenie Sądu domownikiem w rozumieniu art. 72 p.p.s.a., upoważnionym do odbioru korespondencji jest każda dorosła osoba mieszkająca w tym samym co adresat domu lub mieszkaniu, która pozostaje z nim we wspólnym gospodarstwie domowym lub krewny czy powinowaty zamieszkujący razem z adresatem, nawet jeśli prowadzi odrębne gospodarstwo domowe (v. postanowienie NSA z 31 stycznia 2008 r., sygn. akt II OSK 68/08, postanowienie NSA z 24 marca 2006 r., sygn. akt II FZ 144/06, postanowienie NSA z 9 maja 2012 r., sygn. akt II GZ 154/12).
W rozpoznawanej sprawie osoba, której doręczono zaskarżoną decyzję jako domownikowi skarżącego nie jest z nim spokrewniona. Ponadto nic nie wskazuje na to aby mogły ją łączyć ze skarżącym więzi tego rodzaju, które świadczyłyby o prowadzeniu wspólnego gospodarstwa domowego.
Z powołanych względów należało uznać, że osoba ta nie może być uznana za domownika w rozumieniu art. 72 p.p.s.a. W tych okolicznościach pokwitowanie odbioru pisma adresowanego do skarżącego nie mogło być uznane względem skarżącego za skuteczne doręczenie w trybie art. 72 powołanej ustawy.
Uwzględniając powyższe okoliczności, należało dojść do wniosku, że w rozpoznawanej sprawie zostały uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy skarżącego w niedokonaniu czynności w wyznaczonym terminie.
Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że została spełniona przesłanka do przywrócenia terminu i na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.