Uzasadnienie
K. S. (dalej też jako skarżący) złożył w niniejszej sprawie na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Z informacji podanych przez skarżącego w formularzu oraz z nadesłanych dokumentów wynika, iż skarżący prowadzi gospodarstwo domowe razem z żoną. Skarżący jest osobą bezrobotną, przy czym decyzją z dnia [...] stycznia 2013 roku odmówiono przyznania mu zasiłku. Uprzednio w 2012 roku jego dochód z działalności gospodarczej sięgnął kwoty 17 700 złotych. Żona skarżącego otrzymuje rentę w wysokości 561 złotych miesięcznie a jej roczny dochód w 2012 roku sięgnął kwoty 7 254 złotych. Zarówno skarżący, jak i jego żona nie posiadają rachunków bankowych.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm., dalej też jako p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 2 października 2009 r. (sygn. akt II OZ 822/09) udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta przeznaczona jest przede wszystkim dla osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy zauważyć należy, że skarżący przebywa w gospodarstwie domowym razem z żoną, posiadając status osoby bezrobotnej, a jedynym źródłem dochodów małżonków jest renta otrzymywana przez żonę skarżącego. Uznać więc należy, iż skarżący nie ma możliwości pozyskania środków finansowych, które mógłby przeznaczyć na pokrycie kosztów postępowania sądowego. W konsekwencji nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania a zatem zasadnym będzie przyznanie skarżącemu prawa pomocy w żądanym zakresie. Nie sposób bowiem oczekiwać czynienia oszczędności od osoby, której dochody wystarczają jedynie na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych (tak też w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2004 r. sygn. akt OZ 890/04).
Skarżący nie dysponuje przy tym żadnymi oszczędnościami, a jak wynika z oświadczenia skarżącego ani on ani żona nie posiadają ponadto rachunku bankowego. Również skala dochodu osiągniętego przez skarżącego i jego żonę w 2012 roku była w istocie nieznaczna i nie pozwoliłaby poczynić skarżącemu oszczędności w skali pozwalającej na dysponowanie nimi w chwili obecnej.
W związku z powyższym, uznać należy za zasadne przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez ustanowienie dla niego adwokata oraz zwolnienie go od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych ponad kwotę 200 złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi.
Podkreślenia wymaga bowiem, że postanowienie o przyznaniu prawa pomocy ma charakter konstytutywny i wywołuje skutki ex nunc, tzn. od daty wniesienia wniosku. Nie działa ono zatem z mocą wsteczną, lecz obejmuje swoim zakresem wszelkie przyszłe i potencjalne koszty sądowe, w tym również te opłaty sądowe, które mogą być następstwem zmian w obowiązującym ustawodawstwie (p. postanowienie NSA z dnia 23 czerwca 2004 r., sygn. akt FZ 125/04 – publikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 wyżej cytowanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.