Uzasadnienie
Skarżąca – L. sp. z o.o. z siedzibą w [...], reprezentowana przez radcę prawnego, w prawidłowym trybie i terminie wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] (dalej SKO), którą utrzymano w mocy decyzję nakładająca na nią karę pieniężną w kwocie 23.880 złotych za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi.
W skardze tej, którą należycie opłacono, zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania ww. decyzji. W jego uzasadnieniu podano, że "poza (...) argumentacją, wskazującą z dużym prawdopodobieństwem, że Skarżąca nie powinna być ukarana, (...) wskazania wymaga, że uiszczenie nałożonej kary" - w zestawieniu z inną karą nałożoną na skarżącą w kwocie 164.395 złotych "skutkować będzie znacznym ubytkiem gotówki, grożącym utratą Skarżącej płynności finansowej". Dodatkowo wykonanie skarżonej decyzji może doprowadzić do "utraty przez Skarżącego zaufania osób, które potencjalnie mogłyby korzystać z jego usług oraz utraty przez Skarżącego społecznej opinii podmiotu działającego zgodnie z przepisami i w granicach prawa". "(...) problemy z płynnością finansową Skarżącej dotkną osoby korzystające z usług pośrednictwa świadczonych przez Skarżącą oraz jej pracowników. W najgorszym wypadku może skutkować brakiem środków na wypłaty dla osób zatrudnionych." Do skargi nie zostały załączone żadne dokumenty obrazujące sytuację finansową skarżącej.
W odpowiedzi na skargę SKO nie odniosło się do powyższego wniosku.
I. Sąd postanowieniem z 4 lipca 2017 r. (k. 39 akt) odmówił wstrzymania wykonania skarżonej decyzji, gdyż stwierdził, że skarżąca nie wykazała by w sprawie ziściły się przesłanki warunkujące zadość uczynienie jej żądaniu.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając zażalenie złożone na powyższą odmowę, oddalił je jako niezasadne (II GZ 699/17).
II. Pismem z 24 października 2017 r. skarżąca złożyła kolejny wniosek o wstrzymanie wykonania skarżonej decyzji, załączając do niego zeznanie podatkowe PIT-8 za 2016 r. oraz sporządzony na 31 maja 2017 r. Rachunek zysków i strat (porównawczy). W piśmie tym wskazała, że w 2016 r. poniosła stratę w wysokości 3.730.240,67 złotych, a obecnie wynosi ona 420.345,96 złotych. Nadto wskazała, że jej Zarząd prowadzi wytężone działania mające na celu ocalenie bytu Spółki, a konieczność zapłaty kar finansowych (tej nałożone w niniejszej sprawie - 23.880,00 złotych oraz w sprawie równoległej – 164.395,00 złotych) w łącznej wysokości 188.275,00 złotych najprawdopodobniej spowoduje wprowadzenie jej na drogę upadłości. Skarżąca podała również, że przeciwko niej toczą się postępowania sądowe o zapłatę łącznie 652.509,43 złotych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), dalej p.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże art. 61 § 3 p.p.s.a. stanowi, że po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 p.p.s.a., jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Warunkiem wydania zatem postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę o to wnioskującą okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia jej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nadto, uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. To na stronie wnioskującej ciąży bowiem obowiązek wykazania, że w razie wykonania zaskarżonej decyzji, mogłoby to ją narazić na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Na wstępie należy wyjaśnić także, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności może znaleźć zastosowanie jedynie w stosunku do takich aktów lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przykładowo w postanowieniu z 28 września 2011 r., sygn. akt II OZ 852/11, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że przez wykonanie aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie.
Natomiast w postanowieniu z 10 maja 2012 r., sygn. akt II FZ 358/12 Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone określone obowiązki, oraz aktów, na postawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony.
Reasumując Sąd rozpoznając ww. wniosek obowiązany jest zbadać trzy kwestie: po pierwsze czy wskazany we wniosku akt administracji – decyzja, jest aktem podlegającym wykonaniu – czy nadaje się do wykonania. Po drugie, jeżeli decyzja nadaje się do wykonania, Sąd musi ocenić czy skarżąca w sposób przekonywujący i pełny wykazała przesłanki – okoliczności, przemawiające za koniecznością wstrzymania wykonania decyzji. Po trzecie czy przesłanki te istnieją i czy dają one podstawę do zastosowania tymczasowej ochrony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, o której mowa w art. 61 p.p.s.a.
Żądaniem wstrzymania wykonania w tej sprawie została objęta decyzja, którą nałożono na skarżącą karę pieniężną. Zdaniem Sądu nie ulega wątpliwości, że skarżony akt jest rozstrzygnięciem posiadającym przymiot wykonalności, gdyż zobowiązuje skarżącą do uiszczenia wskazanej w nim kwoty pieniężnej.
Przechodząc zatem do wniosku Sąd przypomina, że pierwotnie żądając wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji wskazano, że "uiszczenie nałożonej kary" – w zestawieniu z inną karą nałożoną na skarżącą w kwocie 164.395 złotych "skutkować będzie znacznym ubytkiem gotówki, grożącym utratą Skarżącej płynności finansowej". Dodatkowo za wstrzymanie owej decyzji przemawiać miała możliwość utraty przez skarżącą zaufania osób, "które potencjalnie mogłyby korzystać z jego usług oraz utraty przez Skarżącego społecznej opinii podmiotu działającego zgodnie z przepisami i w granicach prawa". Kolejne zagrożenie wnioskujący upatruje w tym, że ewentualne "(...) problemy z płynnością finansową Skarżącej dotkną osoby korzystające z usług pośrednictwa świadczonych przez Skarżącą oraz jej pracowników. W najgorszym wypadku może skutkować brakiem środków na wypłaty dla osób zatrudnionych."
Następnie - w piśmie z 24 października 2017 r., do którego załączono źródłowe dokumenty, obrazujące stan finansów skarżącej na 31 maja 2017 r., wskazano, że zapłata nałożonej w tej sprawie kary, w połączenie z innymi sprawami sądowymi o zapłatę przez skarżącą łącznie 652.509,43 złotych, przy stracie, jaką wykazuje na koniec maja 2017 r. w kwocie 420.345,96 złotych, może doprowadzić do jej upadłości.
W oparciu o obecnie przedstawione argumenty, a także dokumenty przedłożone do akta sprawy w załączeniu pisma z 24 października 2017 r., Sąd stwierdza, że skarżąca wykazała, że konieczność zapłaty przez nią 23.880,00 złotych, w połączeniu z pozostałymi ciążącymi na niej należnościami w wysokości 652.509,43 złotych, może spowodować ziszczenie się przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., a to poprzez ryzyko wprowadzenia jej na drogę upadłości. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 12 października 2016 r. (II GZ 1004/16) "ryzyko zakończenia działalności gospodarczej lub ogłoszenia upadłości przedsiębiorstwa, a w konsekwencji utrata źródła utrzymania są traktowane jako przesłanki uzasadniające zastosowanie tymczasowej ochrony w postępowaniu sądowym. Przykładem jest postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 lutego 2015 r. sygn. akt I GSK 80/15, w którym stwierdzono, że w sytuacji, gdy wykonanie decyzji może spowodować ustanie bytu prawnego przedsiębiorcy i zwolnienie zatrudnionych pracowników, to okoliczność ta wyczerpuje dyspozycję przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a."
W tym stanie rzeczy Sąd stwierdza, że skarżąca uprawdopodobniła niebezpieczeństwo wystąpienia powyższych skutków, wobec czego wniosek jej należało uwzględnić na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a.