Uzasadnienie
C. Sp. z o. o. z siedzibą w K (dalej też jako skarżąca, strona, spółka), reprezentowana przez pełnomocnika – radcę prawnego P. B., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] listopada 2014 roku nr [...].
Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowił art. 37 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013 roku, 267 ze zm., dalej też jako k.p.a.).
Do wydania zaskarżonego postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym:
C. Sp. z o. o. z siedzibą w K. pismem z dnia [...] sierpnia 2014 roku wniosła do Głównego Inspektora Farmaceutycznego zażalenie na przewlekłe prowadzenie postępowania przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w S. w przedmiocie wydania zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej.
Główny Inspektor Farmaceutyczny po rozpoznaniu przedmiotowego zażalenia, działając w oparciu o przepis art. 37 § 2 k.p.a. wydał w dniu [...] listopada 2014 roku postanowienie, którym nakazał Wojewódzkiemu Inspektorowi Farmaceutycznemu w S. załatwienie sprawy w terminie 30 dni od dnia otrzymania tego postanowienia.
Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych, naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania. Wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania.
Główny Inspektor Farmaceutyczny w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2014 roku, poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
W myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. - dalej jako p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1. decyzje administracyjne;
- 2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4. inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
- 5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6. akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 5. akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 6. bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 - 4a.
W świetle art. 3 § 2 p.p.s.a. stwierdzić należy, że rodzaj postanowień zaskarżalnych do sądu administracyjnego jest ściśle określony i jest to katalog zamknięty.
Podstawową kwestią w niniejszej sprawie jest zatem kwestia oceny dopuszczalności wniesienia opisanej powyżej skargi na postanowienie Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] listopada 2014 roku nr [...], którego podstawę prawną stanowi art. 37 § 2 k.p.a.
Zaskarżone postanowienie zapadło wskutek wniesienia przez skarżącą zażalenia na przewlekłe prowadzenie postępowania przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w S. w przedmiocie wydania zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej.
Zgodnie bowiem z art. 37 § 1 k.p.a. na niezałatwienie sprawy w terminie lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Jak stanowi z kolei art. 37 § 2 k.p.a. organ wyższego stopnia uznając zażalenie za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby także podjęcie środków zapobiegających naruszaniu terminów załatwiania spraw w przyszłości. Organ stwierdza jednocześnie, czy niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 stycznia 2011 roku sygn. akt I OSK 33/11 zażalenie wnoszone w trybie art. 37 k.p.a. nie ma w ogóle charakteru środka zaskarżenia, lecz służy jedynie zakwestionowaniu przekroczenia ustawowego maksymalnego terminu załatwienia sprawy. Zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie sądowoadministracyjnym, przeważa pogląd, że rozpoznanie omawianego zażalenia następuje w formie postanowienia, o którym mowa w art. 123 k.p.a. Jednakże jest to postanowienie incydentalne, które nie rozstrzyga sprawy co do istoty, a także nie kończy postępowania w sprawie. Na postanowienie takie nie przysługuje zażalenie, co wynika z art.141 § 1 w zw. z art. 37 kpa. Stronie nie ma zatem uprawnień podważenia tego postanowienia w trybie procesowym. Nie podlega ono także zaskarżeniu do sądu administracyjnego, bowiem taki przedmiot zaskarżenia nie mieści się w katalogu spraw podlegających kontroli sądowej.
NSA w cyt. postanowieniu podkreślił, że jest to zrozumiałe, zważywszy, że niezależnie od pozytywnego bądź negatywnego stanowiska organu wyższego stopnia, strona może wnieść skargę na bezczynność organu, gdyż spełniła warunek formalny określony w art. 37 § 1 k.p.a. W sprawach bezczynności organu istotne znaczenie ma nie tyle sposób rozpatrzenia zażalenia złożonego w trybie art.37 kpa, ale sam fakt dopełnienia takiej czynności. Złożenie takiego zażalenia wywiera więc skutek wyczerpania przez stronę przysługujących jej środków zaskarżenia (art. 52 § 1 p.p.s.a.), a tym samym umożliwia skuteczne wniesienie skargi na bezczynność organu pozostającego w zwłoce i niepodejmującego w ustawowym terminie aktów wymienionych w art. 3 § 2 pkt.1-3 p.p.s.a. (p. postanowienie NSA z dnia 25 kwietnia 2006 r. sygn. akt I OSK 1413/05).
Tym samym zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] listopada 2014 roku nr [...], nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie w sprawie lub rozstrzygającym sprawę co do istoty. Od postanowienia tego nie przysługuje zażalenie. Nie zachodzi więc określona w art. 3 § 2 pkt 2 i 3 p.p.s.a. podstawa do zaskarżenia przedmiotowego postanowienia do sądu administracyjnego. Brak jest również podstawy do wniesienia skargi na to postanowienie w innych przepisach. Postanowienie wydane w trybie art. 37 § 2 k.p.a. nie podlega zatem zaskarżeniu do sądu administracyjnego, co powoduje, że skarga wniesiona do Sądu przez skarżącą podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, albowiem sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
W tym miejscu zaznaczyć należy, że Główny Inspektor Farmaceutyczny w postanowieniu z dnia [...] listopada 2014 roku nr [...] umieścił pouczenie, zgodnie z którym służy na nie skarga do sądu administracyjnego. Błędne pouczenie nie może jednakże powodować, że stronie przysługiwać będzie możliwość wniesienia skargi w sytuacji, gdy ustawodawca w ogóle nie przewidział takiej możliwości (p. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2012 roku sygn. akt I OSK 2233/12).
W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w punkcie 1 sentencji
Ponadto na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd odrzucając skargę postanowił zwrócić stronie skarżącej uiszczony w sprawie wpis sądowy w kwocie 100 złotych (punkt 2 sentencji).