Uzasadnienie
J. Ż. po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wskazał, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną i synem, rodzina utrzymuje się z dochodów uzyskiwanych przez niego z tytułu pracy w wysokości około 3000 złotych miesięcznie. Oświadczył, że jest współwłaścicielem lokalu mieszkalnego o pow. 60 m². J. Ż. podniósł, że jest jedynym żywicielem rodziny, żona posiada grupę niepełnosprawności, wymaga stałego przyjmowania leków. Syn jest studentem i osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku.
Skarżący do stałych wydatków zaliczył: opłaty związane z utrzymaniem mieszkania - ok. 600 zł, utrzymanie samochodu - 200 zł, czesne za studia syna - 550 zł, leczenie żony - 300 zł, wydatki na własne leczenie - 200 zł, dojazdy do pracy - 100 zł, opłaty za telefon, gaz, telewizję i inne - 250 zł, kieszonkowe dla syna (dojazdy do uczelni, przybory szkolne itp.) - 200 zł, wydatki na artykuły żywnościowe i niezbędne do życia codziennego - 600 zł.
Pismem z dnia 2 marca 2016 r. wezwano wnioskodawcę do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie: czy małżonka pobiera stałe bądź okresowe świadczenia (np. rentę) i czy uzyskuje jakiekolwiek dochody miesięczne, jeśli tak, w jakiej wysokości; czy wnioskodawca i jego małżonka posiadają oszczędności pieniężne, jeśli tak, należało podać ich wysokość; czy syn pobiera stypendium (naukowe, socjalne), jeśli tak, w jakiej wysokości; czy syn podejmuje prace dodatkowe, dorywcze, sezonowe, umowy zlecenia, o dzieło, a jeśli tak, jakie uzyskuje dochody; czy opłata za studia syna w wysokości 550 złotych jest opłatą miesięczną, kwartalną czy semestralną. Wezwano ponadto skarżącego do nadesłania zaświadczenia z zakładu pracy o wysokości uzyskiwanego wynagrodzenia za pracę.
J.Ż. udzielił odpowiedzi na wezwanie pismem z dnia 23 marca 2016 r. Wyjaśnił, że syn nie pobiera stypendium naukowego ani socjalnego, a opłata za jego studia w wysokości 550 złotych jest opłatą miesięczną. Podniósł, że wysokość wynagrodzenia przedstawił w formularzu i nie uległa ona zmianie.
Postanowieniem z dnia 17 maja 2016 r. starszy referendarz sądowy odmówił J. Ż. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, uznając, że nie wykazał on w sposób dostateczny, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uprawniałaby do skorzystania z instytucji prawa pomocy.
Od powyższego postanowienia skarżący złożył sprzeciw.
Postanowieniem z dnia 12 lipca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie z dnia 17 maja 2016 r.
Skarżący J. Ż. w dniu 12 sierpnia 2016 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Rozpoznając złożony wniosek stwierdzono, co następuje:
Zauważyć przede wszystkim trzeba, że wniosek z dnia 12 sierpnia 2016 r. jest kolejnym wnioskiem J. Ż. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym złożonym w niniejszej sprawie. Postanowieniem z dnia 17 maja 2016 r., po rozpoznaniu wcześniejszego wniosku, referendarz sądowy odmówił J. Ż. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
W takiej sytuacji kolejny wniosek skarżącego należy traktować jako wniosek o zmianę postanowienia z 17 maja 2016 r. w trybie art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), który to przepis stanowi, że postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne.
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest możliwe, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Orzeczenie w przedmiocie prawa pomocy może być zmienione, na co wskazuje treść art. 165 ustawy, musi jednak nastąpić zmiana okoliczności sprawy (stanu majątkowego strony i jej możliwości płatniczych), które stanowiły podstawę wcześniejszego orzeczenia. Wniosek taki może zatem być uwzględniony wówczas, gdy nastąpiło istotne pogorszenie sytuacji materialnej wnioskodawcy.
Zauważyć wobec tego trzeba, że z treści wniosku z dnia 12 sierpnia 2016 r. wynika, że J. Ż. jest współwłaścicielem lokalu mieszkalnego o pow. 60 m². Skarżący wskazał, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną i synem, jest jedynym żywicielem rodziny. Żona posiada grupę niepełnosprawności, wymaga stałego przyjmowania leków, syn jest studentem i osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. J. Ż. oświadczył, że rodzina utrzymuje się z dochodów uzyskiwanych przez niego z tytułu pracy w wysokości około 3100 złotych miesięcznie.
Skarżący do stałych wydatków zaliczył: opłaty związane z utrzymaniem mieszkania - ok. 600 zł, utrzymanie samochodu - 250 zł, czesne za studia syna - 550 zł, leczenie żony - 300 zł, wydatki na własne leczenie - 250 zł, dojazdy do pracy - 100 zł, opłaty za telefon, gaz, telewizję i inne - 250 zł, kieszonkowe dla syna (dojazdy do uczelni, przybory szkolne itp.) - 200 zł, wydatki na artykuły żywnościowe i niezbędne do życia codziennego - 600 zł.
Sytuacja majątkowa i finansowa J. Ż. przedstawiona we wniosku złożonym w dniu 12 sierpnia 2016 r. jest niemal identyczna, jak wynikająca z wniosku rozpoznanego postanowieniem z 17 maja 2016 r. i nie uległa pogorszeniu. Nie zaistniała zatem przesłanka, która dawałaby podstawę do zmiany postanowienia z dnia 17 maja 2016 r., odmawiającego przyznania J. Ż. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 165 oraz art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.