Uzasadnienie
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2004 r. znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania I. T., działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2004 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] marca 2004 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej R. i P. Z. pozwolenia na budowę budynku usługowo-mieszkalnego wraz z instalacjami wewnętrznymi: elektryczną, wodno-kanalizacyjną, c.o. i gazową oraz przyłączami: energetycznym, wodno-kanalizacyjnym i gazowym, na działce nr [...] w S..
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy, podzielając argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu organu I instancji, stwierdził, iż kontrolowana w trybie nadzorczym decyzja nie jest dotknięta żadną z kwalifikowanych wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa.
Organ wskazał, iż zatwierdzony projekt budowlany przewidywał umieszczenie budynku usługowo-mieszkalnego na działce nr [...] bezpośrednio przy granicy działki nr [...], ścianą oddzielenia przeciwpożarowego. Działka nr [...] stanowi współwłasność między innymi I. T..
Wobec faktu, iż takie usytuowanie stało w sprzeczności z przepisem § 12 ust. 3 pkt 1 lit. b rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690 z późn. zm.), w przedmiotowej sprawie zastosowano art. 9 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego, zgodnie z którym dopuszczalne są odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych, za zgodą właściwego organu, wydaną w drodze postanowienia, po uprzednim uzyskaniu upoważnienia ministra, który ustanowił przepisy techniczno-budowlane.
Burmistrz Miasta i Gminy [...] uzyskał właściwe upoważnienie Ministra Infrastruktury na powyższe odstępstwo, a następnie postanowieniem z dnia [...] października 2004 r. znak: [...]udzielił zgody na odstępstwo od przepisów § 12 ust. 3 pkt 1 lit. b rozporządzenia. Ministra Infrastruktury, umożliwiające wykonanie ścian bez otworów okiennych i drzwiowych w projektowanym budynku bezpośrednio przy granicy z sąsiednimi działkami nr [...] i [...].
Organ odwoławczy podkreślił nadto, iż nie jest organem właściwym do kwestionowania zasadności upoważnienia Ministra Infrastruktury do zastosowania procedury przewidzianej art. 9 Prawa budowlanego.
Zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego planowana inwestycja nie narusza także przepisu § 13 ust. 1, ust. 2 i ust. 4 cytowanego rozporządzenia, bowiem nie ogranicza naturalnego doświetlenia pomieszczenia na poddaszu budynku znajdującego się na działce nr [...].
Wobec powyższych okoliczności, zdaniem organu, nie można uznać, iż kontrolowana decyzja organu stopnia podstawowego wydana została z rażącym naruszeniem prawa.
Skargę na powyższą decyzję wniosła I. T., zarzucając organowi naruszenie przepisów prawa materialnego przez ich błędną wykładnię poprzez – przyjęcie, że wydanie pozwolenia na budowę bez zachowania wymaganych przez § 12 ust. 3 pkt 1 lit. a i lit. b rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r., "w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U.02.75.690 wraz z późn. zm.) odległości od innych budynków, nie jest rażącym naruszeniem prawa materialnego w rozumieniu art. 156 kpa;
- – uznanie, że nie jest rażącym naruszeniem prawa materialnego przyjęcie, że przedmiotowy stan faktyczny jest "szczególnie uzasadnionym przypadkiem" w rozumieniu art. 9 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane.
Nadto skarżąca zarzuca organowi naruszenie przepisów postępowania przez ich niewłaściwe zastosowanie poprzez – przyjęcie, że pominięcie w uzasadnieniu decyzji Starosty [...] z dnia [...].03.2004 r. wskazania zasadności zastosowania art. 9 ustaw Prawa budowlanego, nie jest rażącym naruszeniem prawa procesowego w rozumieniu art. 156 kpa, a to art. 107 § 3 kpa;
- – odmowę zbadania zasadności zarzutu, że zaskarżony stan faktyczny nie jest "szczególnie uzasadnionym przypadkiem" w rozumieniu art. 9 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawa budowlanego uzasadniającym odejście od przepisów powszechnie obowiązujących, a to naruszenie przepisów art. 15 i 77 § 1 kpa.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a wiec prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.
Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. nr 153, poz. 1270).
Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż skarga jest nieuzasadniona, a zaskarżona decyzja w żadnym stopniu nie narusza prawa zarówno materialnego jak i kodeksu postępowania administracyjnego.
Na wstępie należy zauważyć, o czym zdaje się skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, nie pamiętać, iż postępowanie toczące się w trybie art. 158 kpa (o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej) jest jednym z trybów pozaodwołąwczych, nie jest natomiast kontynuacją rozpoznania sprawy będącej przedmiotem decyzji administracyjnej, lecz sprawą "w przedmiocie stwierdzenia nieważności" tej decyzji.
Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności jest nowym, samodzielnym postępowaniem administracyjnym, ograniczającym się do ustalenia, czy decyzja dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa (vide postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 maja 2002 r. sygn. akt II UKN 356/01, Prokuratura i Prawo 2003/4/43).
Z akt postępowania administracyjnego wynika, iż skarżąca I. T. była stroną w postępowaniu w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla R. i P. Z. i odpis decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] marca 2004 r. otrzymała w dniu [...] marca 2004 r.
Skarżąca nie skorzystała z przysługującego jej prawa wniesienia odwołania, w którym mogła podnieść zarzut naruszenia art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
Kwestia odstępstw od przepisów techniczno-budowlanych rozstrzygana jest przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę w oddzielnym trybie postępowania w sprawie możliwości zastosowania prawnie dopuszczalnego odstępstwa.
Z treści wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] czerwca 2004 r. wynika, iż skarżącej nie znany był fakt udzielenia przez właściwy organ zgody na odstępstwo, skoro jako przyczynę stwierdzenia nieważności wskazała rażące naruszenie § 12 ust. 3 pkt 1 pkt 1b cytowanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury.
W ocenie Sądu, organy obu instancji prawidłowo uznały, iż przeprowadzony tryb dotyczący zgody na odstępstwo od warunków techniczno-budowlanych pozostawiony został przez ustawodawcę uznaniu organu administracji, co wyklucza możliwość stwierdzenia rażącego naruszenia prawa przez ten organ. Zarzut rażącego naruszenia prawa musi bowiem wynikać z przesłanek nie budzących wątpliwości, tam zaś gdzie zastosowanie przepisu prawa wymaga jego interpretacji i subsumcji do konkretnego stanu faktycznego, nie może być mowy o rażącym naruszeniu prawa (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, sygn. akt I SA 1506/00).
Odnosząc się do zarzutów skargi należy wyjaśnić, iż zgoda na odstępstwo od warunków techniczno-budowlanych udzielona w oparciu o art. 9 ust. 1 Prawa budowlanego statuuje nowy stan prawny, w którym wyłączony zostaje, jako obligatoryjny, wymóg zachowania odległości zawarty w § 12 ust. 3 pkt 1 lit. 1 i b rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W tej sytuacji nie można więc mówić o rażącym naruszeniu tegoż § 12 ust. 3 pkt 1 lit. a i b.
Nawet jeśli zarzut naruszenia art. 107 § 3 kpa przez Starostę [...] uznać za uzasadniony, bowiem decyzja nr [...] z dnia [...] marca 2004 r. zawiera lakoniczne uzasadnienie, nie odwołujące się do brzmienia art. 9 ust. 1 Prawa budowlanego, to jednak z pewnością naruszenia tego nie można uznać za rażące, a tylko takie spełnia przesłankę z art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
Skład orzekający w sprawie niniejszej całkowicie podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 września 2000 r., sygn. akt V SA 2998/99, iż przez rażące naruszenia prawa rozumiemy taką sytuację, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z przepisami prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Nie chodzi przy tym o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny.
Mając powyższe na uwadze należy, w ocenie Sądu, podzielić stanowisko organów obu instancji, iż kontrolowana w trybie nadzoru decyzja Starosty [...]z dnia [...] marca 2004 r. nie jest dotknięta żadną z kwalifikowanych wad, o których mowa w art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa.
Z tych względów, skoro zarzuty skargi nie odniosły zamierzonego skutku, należało skargę oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270).