Uzasadnienie
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 16 grudnia 2010 r. (data stempla biura podawczego) wpłynął formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnioskodawczyni wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.
Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawczynią pozostaje mąż oraz córka samotnie wychowująca dwoje dzieci. Wnioskodawczyni wraz z rodziną utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego przez nią z tytułu zatrudnienia w wysokości 1.200,00 złotych miesięcznie oraz z dochodu uzyskiwanego przez męża z tytułu renty w wysokości 500,00 złotych miesięcznie. Dodała, że córka otrzymuje zasiłek z opieki społecznej w wysokości 340,00 złotych. Wnioskodawczyni wskazała, że posiada dom o powierzchni 100 m ² oraz działkę o powierzchni 286 m ². Innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych oświadczyła, że nie posiada.
W piśmie z dnia 12 listopada 2010 r., w którym wnioskodawczyni zwróciła się do Sądu o przyznanie jej prawa pomocy podała, że córka nie pracuje, gdyż sama wychowuje dwoje dzieci w wieku 3 i 4 lat, a jedyną pomocą jaką uzyskuje jest dofinansowanie z Ośrodka Pomocy Społecznej w L. W niniejszej sprawie zważono, co następuje:
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek.
Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika.
W niniejszej sprawie wnioskodawczyni wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.
Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego samodzielnie. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie.
Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka –Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594). Instytucja przyznania prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, lub gdy ich poniesienie byłoby związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych.
Oceniając sytuację finansową wnioskodawczyni uznano, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Stwierdzono, że wnioskodawczyni przy wysokości dochodów jakimi dysponuje i ilością osób pozostających z nią na utrzymaniu nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego samodzielnie, jak również ustanowić fachowego pełnomocnika z wyboru.
Wskazać należy, że wprawdzie wnioskodawczyni nie podała wysokości wydatków ponoszonych na bieżące utrzymanie siebie, męża oraz domu, jednakże przy aktualnym poziomie cen i opłat za dobra i usługi oraz artykuły spożywcze i przemysłowe uznano, że poniesienie przez wnioskodawczynię kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania wynoszą 500,00 złotych tytułem uiszczenia wpisu sądowego od skargi, wykracza poza jej możliwości finansowe. Oceniono, iż wnioskodawczyni nie posiadająca żadnych oszczędności czy majątku, który mogłaby spieniężyć nie jest w stanie samodzielnie ponieść także kosztów związanych z ustanowieniem fachowego pełnomocnika z wyboru. Uznano, że sytuacja materialna w jakiej obecnie znajduje się wnioskodawczyni jest na tyle trudna, że uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od koszów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.