Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. nr 156 poz. 1118) po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego z częścią gospodarczą na nieruchomości przy [...] umorzył postępowanie administracyjne w ramach nadzoru budowlanego.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w wyniku wniosku E. T. K. o wstrzymanie robót budowlanych dnia [...] maja 2009r. inspektor Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] dokonał oględzin nieruchomości przy [...]. Podczas kontroli nie stwierdzono istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego stanowiącego załącznik do decyzji o pozwoleniu na budowę Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] września 2008r., a opatrzonej klauzulą wykonalności w dniu 11 listopada 2008r. Wobec tego, że od decyzji tej zostało złożone odwołanie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] postanowieniem z dnia [...] czerwca 2009r. wstrzymał roboty budowlane i nakazał wykonanie niezbędnych zabezpieczeń.
Decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2009r. Wojewoda [...] umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji nr [...] Prezydenta [...] z dnia [...] września 2008r. o pozwoleniu na budowę jako bezprzedmiotowe, gdyż odwołanie nie pochodziło od strony postępowania w rozumieniu art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane.
Orzeczenie to spowodowało, że decyzja nr [...] z dnia [...] września 2008r.
o pozwoleniu na budowę stała się ostateczna, a więc w ocenie organu dalsze prowadzenie postępowania w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane stało się bezprzedmiotowe. Inwestorzy legitymując się ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę mogą kontynuować budowę zgodnie z zatwierdzonym projektem.
Od w/w decyzji odwołanie wniosła E. T. K. podnosząc, że budowa została rozpoczęta w oparciu o decyzję nieprawomocną, a więc winna być traktowana, jako samowola budowlana.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] października 2009r. umorzył postępowanie odwoławcze wskazując, że odwołująca się nie ma przymiotu strony w rozumieniu art. 28 Ustawy Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. nr 98, poz. 1071).
Organ ustalił, że odwołująca się jest władającą nieruchomością przy [...] sąsiadującej bezpośrednio z działką na której realizowana jest inwestycja. Nieruchomość ta nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji bowiem budynek mieszkalny na nieruchomości skarżącej usytuowany jest w głębi działki w znaczącej odległości od granicy z nieruchomością przy [...]. Z tego względu w ocenie organu odwołująca się nie posiada interesu prawnego w postępowaniu prowadzonym z zakresu nadzoru budowlanego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego E. T. K. wnosiła o uchylenie decyzji organu odwoławczego podnosząc, że cała jej działka powinna być wzięta pod uwagę przy ocenie jej legitymacji do udziału w sprawie, w szczególności wobec tego, że przy granicy działki inwestycji znajduje się drugi z wykorzystywanych przez nią budynków mieszkalnych.
Organ wnosił o oddalenie skargi podnosząc, jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd rozpoznaje skargę, ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego.
Skarga jest zasadna, bowiem zarówno decyzja organu pierwszej instancji, jak i decyzja organu odwoławczego zapadły z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...]. przywołuje, jako podstawę materialnoprawną art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane dotyczący nałożenia wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem w określonym terminie.
Z uzasadnienia decyzji wynika natomiast, że dalsze prowadzenie postępowania w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 jest bezprzedmiotowe. Rzeczywistą więc podstawą prawną decyzji jest przepis art. 105 kpa, zgodnie z którym gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Należy jednak odróżnić bezprzedmiotowość postępowania od bezzasadności żądania strony. Postępowanie zostało wszczęte na wniosek A. T. K., a nie toczyło się z urzędu i w tej sytuacji w przypadku bezzasadność żądania strony winna być wykazana w decyzji załatwiającej sprawę co do istoty, a nie prowadzić do umorzenia postępowania, jako bezprzedmiotowego.
Natomiast organ odwoławczy winien mieć na uwadze, że postępowanie toczyło się nie w sprawie pozwolenia na budowę, lecz dotyczyło rozpatrzenia wniosku w sprawie podjęcia czynności w ramach nadzoru budowlanego, w którym to postępowaniu status strony skarżącej winien być oceniony na zasadach ogólnych tj. w oparciu o przepis art. 28 kpa. Organ winien mieć na uwadze że decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego może wydać dopiero wówczas, gdy subiektywne twierdzenie wnoszącego odwołanie, iż decyzja organu pierwszej instancji dotyczy jego praw i obowiązków nie zostanie w sposób przewidziany dla postępowania odwoławczego pozytywnie zweryfikowana. Działka będąca we władaniu skarżącej nr [...] przy ul. [...] graniczy bezpośrednio z działką inwestycji, a stanowiący własność skarżącej budynek gospodarczy usytuowany na jej posesji znajduje się w bezpośredniej styczności z tą granicą i stanowi "szczególne zagrożenie i uciążliwość" w fazie realizacji inwestycji co wynika z dziennika budowy nr [...], którego ksero znajduje się w aktach administracyjnych.
O legitymacji do udziału w postępowaniu w sprawie nadzoru budowlanego w charakterze strony decyduje wykazanie interesu prawnego, a nie wykazanie naruszenia tego interesu, bowiem ocena czy interes strony został naruszony dokonywana jest w postępowaniu co do istoty sprawy przy merytorycznej ocenie zarzutów odwołania. W sytuacji, gdy z projektu budowlanego wynika, że realizowana inwestycja jest realizowana w granicy działek interes skarżącej w rozumieniu art. 28 kpa należy uznać za przesądzony. Posadowienie bowiem przedmiotowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego z częścią gospodarczą w granicy działki ze skarżącą nie pozostaje bez wpływu na sposób i możliwość zagospodarowania działki skarżącej w przyszłości. Dalszą sprawą będzie ocena merytoryczna przez organ nadzoru budowlanego stanu faktycznego i prawnego sprawy.
Co do zasady organ nadzoru budowlanego nie jest organem właściwym w sprawie pozwolenia na budowę. Jednak w przypadku rozpoczęcia prowadzenia robót budowlanych przed uzyskaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę organ architektoniczno – budowlany przestaje być w takim wypadku właściwy, a dalsze postępowanie winno toczyć się przed organem nadzoru budowlanego.
Naruszenie obowiązku wynikającego z art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane powoduje bowiem, że powstaje nowy przedmiot postępowania, które toczyć się winno jeśli nie na wniosek, to z urzędu. Analiza konkretnej sytuacji niniejszej sprawy należy do organu nadzoru budowlanego pierwszej instancji do którego sprawa wraca.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.