Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy po rozpatrzeniu zażalenia M. K. postanowienie nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2013 r., którym działając na podstawie art. 81 c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) nałożono na M. K. obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej budynku gospodarczego, usytuowanego na nieruchomości, stanowiącej działkę nr ew. [...] położoną w m. [...], gm. [...], sporządzonej przez osobę do tego uprawnioną, która winna zawierać:
- - szczegółową ocenę stanu technicznego w/w budynku;
- - ocenę stanu i możliwości bezpiecznego użytkowania wyrobów zawierających azbest, do której będą miały zastosowanie odpowiednie przepisy (rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 2 kwietnia 2004 r., w sprawie sposobu i warunków bezpiecznego użytkowania i usuwania wyrobów zawierających azbest (Dz. U. 04, Nr 71, poz. 649);
- - opis robót budowlanych niezbędnych do wykonania, które wyeliminują wątpliwy stan techniczny obiektu.
w terminie 4 miesięcy od doręczenia postanowienia.
Organ powiatowy wszczął postępowanie z urzędu po przeprowadzeniu kontroli stanu technicznego w/w budynku gospodarczego.
Przedmiotowy budynek jest wykonany w konstrukcji mieszanej stalowo – betonowej ze ścianami z płyt betonowych prefabrykowanych, konstrukcji dachu drewnianej wspartej na elementach tj. słupkach i płatwach stalowych, budynek gospodarczy składający się z dwóch brył o wym. ok. 55,6 m x 12,6 m i wysokości kalenicy ok. 5,6 m oraz prostopadłego do w/w o wym. ok. 19, 95 m x 12,60 m o tej samej wysokości w tym wiaty o wym. 4,20 m x 12, 60 m.
Budynek usytuowany od ok. 1,7 m do 2,24 m dłuższym bokiem od ogrodzenia po stronie wschodniej nieruchomości (działka ozn. nr ewid. Nr [...], stanowiąca własność [...] Sp. z o.o.), zwieńczony dachem dwuspadowym w konstrukcji drewnianej wspartej na konstrukcji stalowej na długości ok. 29,6 m kryty jest blachą trapezową na pozostałej długości tj. 26, 0 m pokryciem z eternitu. Wykonano szkic ukazujący wymiary oraz usytuowanie obiektu.
W trakcie czynności kontrolnych stwierdzono, na części obiektu nastąpiło zarwanie konstrukcji dachu, rozległe ugięcia połaci wykonanej z eternitu, ubytki pokrycia. W narożniku północno – wschodnim budynku stwierdzono odchylenie od pionu w kierunku działki sąsiedniej ozn. nr [...]; w części pokrytej blachą trapezową obiekt pozbawiony jest rynien i rur spustowych, zaś w pozostałej części (z pokryciem z eternitu) pozrywane są rynny oraz rury spustowe. Stan obiektu został uwidoczniony na dokumentacji fotograficznej wykonanej w trakcie kontroli.
W części pokrytej eternitem obiekt według oświadczenia właściciela nie jest użytkowany. Dodatkowo właściciel M. K. oświadczył, że do zarwania dachu doszło 04.04.2013 r. na skutek zrzucania śniegu z dachu firmy [...].
Organ powiatowy stwierdził, że nie ma dostatecznych kompetencji, aby samodzielnie ocenić jakie należy wykonać roboty budowlane, aby powstrzymać dalszą degradację budynku. Istnienie uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego budynku uzasadniało więc nałożenie obowiązku sporządzenia przez osobę uprawnioną oceny istniejącego stanu technicznego budynku i wskazania robót niezbędnych do wykonania na tym obiekcie, w szczególności zaś w zakresie dachu wykonanego z azbestu.
Organ odwoławczy ponownie rozpatrując sprawę stwierdził, że istniejący stan techniczny budynku uzasadniał zastosowanie przepisu art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego, bowiem uzyskanie ekspertyzy technicznej pozwoli na podjęcie dalszych czynności w ramach nadzoru budowlanego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. K. wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia i postanowienia je poprzedzającego zarzucając organom naruszenie art. 7, 77, 107 § 3 k.p.a. oraz art. 124 § 2 w związku z art. 126 k.p.a. Skarżący wskazał, że zarwanie się dachu jego budynku gospodarczego nastąpiło w wyniku odśnieżania dachu sąsiedniej hali, obiektu wyższego o dużej powierzchni należącego do [...] Sp. z o.o.
W ocenie skarżącego organy nie uzasadniły merytorycznie powodów nałożenia wymienionych obowiązków. Skarżący wskazał, że w szczególności nieuzasadniona jest potrzeba opinii specjalistycznej dotycząca wyrobów azbestowych bowiem "mamy do czynienia z paronastoma metrami kwadratowymi połamanych płyt eternitowych, które właściciel obiektu może pozbierać i umieścić w folii w sposób hermetyczny co wynika z rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] kwietnia 2004 r. w sprawie sposobów i warunków bezpiecznego użytkowania i usuwanie wyrobów zawierających azbest". Skarżący podniósł, że koszty ekspertyzy zamiast wystarczającej w tym przypadku oceny technicznej przewyższają wartość budynku gospodarczego i dochodów z prowadzonej w nim hodowli bukatów.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie podnosząc jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, a tylko w takim zakresie dopuszczalna jest jego sądowa kontrola.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r., Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują bowiem kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W rozpatrywanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły.
Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nr [...] z dnia [...].07.2013 r., znak: [...], nakładające na M. K. obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej budynku gospodarczego usytuowanego na nieruchomości stanowiącej działkę nr ew. [...] położoną w m. [...], gm. [...], sporządzonej przez osobę do tego uprawnioną, która winna zawierać:
- - szczegółową ocenę stanu technicznego w/w budynku;
- - ocenę stanu i możliwości bezpiecznego użytkowania wyrobów zawierających azbest, do której będą miały zastosowanie odpowiednie przepisy (rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 2 kwietnia 2004 r. w sprawie sposobu i warunków bezpiecznego użytkowania i usuwania wyrobów zawierających azbest (Dz. U. z 2004 r., Nr 71, poz. 649);
- - opis robót budowlanych niezbędnych do wykonania, które wyeliminują wątpliwy stan techniczny obiektu, w terminie 4 miesięcy licząc od dnia doręczenia postanowienia.
Podstawą materialno – prawną kontrolowanego postanowienia jest przepis art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego.
Postanowienie wydane na tej podstawie ma charakter dowodowy co oznacza, że postępowanie, w którym jest ono podejmowane stanowi część innego toczącego się postępowania przewidzianego w prawie budowlanym, bądź jest elementem wyjaśnienia przez organ okoliczności, które mogłyby uzasadniać wszczęcie takiego postępowania. Przepis ten nie zawiera żadnych ograniczeń co do rodzaju postępowań, w których może być stosowany. Zgodzić się należy, ze skarżącym, że wykonanie przez niego, jako właściciela obiektu nałożonego obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej budynku wiąże się z obciążającymi go kosztami.
Dlatego też organ uprawniony jest do skorzystania z tego przepisu jedynie w przypadku istnienia uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego budynku. W tym przypadku wątpliwości te wynikają z obecnego stanu budynku, który jest obiektem o znacznych rozmiarach i był przez właściciela remontowany. Jak wskazał skarżący budynek został pobudowany w 1974 r. z przeznaczeniem na chlewnie, a obecnie jest wykorzystywany na produkcję bydła opasowego, więc jest budyniem inwentarskim. Po zawaleniu się dachu obiekt jest znacznie zdewastowany na co wskazuje materiał fotograficzny znajdujący się w aktach administracyjnych.
Skarżący podnosi, że pokruszony eternit, z którego wykonany jest dach może usunąć samodzielnie do worka foliowego i nie jest uzasadniona ocena stanu i możliwości użytkowania wyrobów zawierających azbest, której ma dotyczyć ekspertyza. W tym zakresie w ocenie Sądu zakres ekspertyzy jest właściwie przez organ sprecyzowany, bowiem z uwagi na występowanie na obiekcie eternitu wypowiedzenie się osoby posiadającej wiedzę specjalistyczną co do sposobu jego usunięcia będzie potrzebne. W wyniku dostarczenia ekspertyzy organ będzie dysponował materiałem dowodowym, który umożliwi mu na ocenę zasadności podjęcia działań zmierzających do doprowadzenia obiektu do należytego stanu technicznego i wydania decyzji.
Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 grudnia 2012 r. w sprawie II OSK 2075/11 przepis art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego ma charakter uznaniowy, a więc mieści się w ramach tzw. uznania administracyjnego zarówno co do zaistnienia "uzasadnionych wątpliwości", jak i wyboru żądania oceny technicznej lub ekspertyzy. Z uwagi na wiek obiektu, dokonany w nim przez skarżącego remont; zastosowanie eternitu zawierającego azbest na pokrycie dachowe, przeznaczenie obiektu na budynek inwentarski, stan związany z zawaleniem, żądanie przez organ ekspertyzy, a więc opinii technicznej sporządzonej przez osobę posiadającą odpowiednią wiedzę specjalistyczną w ocenie Sądu było uzasadnione.
Organ nałożył obowiązek przedłożenia ekspertyzy po przeprowadzeniu postępowania dowodowego w postaci protokołu pokontrolnego i materiału fotograficznego.
Wnioski z ekspertyzy będą stanowiły podstawę do dalszego postępowania z przedmiotowym obiektem budowlanym. Odnosząc się do zarzutu skarżącego, że zawalenie dachu nastąpiło w związku z przerzucaniem śniegu z dachu budynku należącego do [...] Sp. z o.o. stwierdzić należy, że sprawa nałożenia obowiązku przedłożenia ekspertyzy dotyczy interesu prawnego podmiotów, o których mowa w art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego, a więc nie dotyczy właścicieli sąsiednich nieruchomości.
Z tego względu stroną postępowania prowadzonego w trybie art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego jest wyłącznie właściciel ewentualnie zarządca obiektu budowlanego (II OSK 2106/11 wyrok NSA z 1.08.2012).
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało oddalić.