Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. na podstawie art. 48 ust. 1 w związku ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., Nr 243 poz. 1623 ze zm.) oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. k.p.a. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 Nr 98, poz. 1071 ze zm.) nakazał B. i P. S. rozbiórkę fundamentów wykuszu (wykonanych od strony ul. W.), nadlewki betonowej na istniejących fundamentach, ścian zewnętrznych i ścianek działowych realizowanego budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] położonej w miejscowości S..
Organ wyjaśnił w uzasadnieniu, iż Starosta Powiatu [...] w związku z wnioskiem B. i P. S. o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na istniejących fundamentach położonych przy ul. W. w S. zwrócił się z prośbą o sprawdzenie, czy na działce istnieją fundamenty pobudowane zgodnie z pozwoleniem na budowę z 1969 roku, czy już istnieje budynek mieszkalny. Podczas kontroli przeprowadzonej w dniu [...] grudnia 2011 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] stwierdził na działce nr [...], położonej w S., stanowiącej własność B. i P. S. realizację budowy budynku mieszkalnego. Wykonano (ok. 3-5 lat temu na podstawie oględzin) fundamenty ściany parteru oraz ścianki działowe wraz z fundamentem wykuszu i nadlewką betonową na istniejących fundamentach. K. S., poprzednik prawny ww. małżonków posiadał pozwolenie z dnia [...] grudnia 1969 r., na budowę budynku mieszkalnego.
Zdaniem organu, wniosek inwestora o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego na istniejących fundamentach świadczy o wygaśnięciu pozwolenia na budowę z dnia [...] grudnia 1969r. wydanego dla K. S.. Wobec tego, że budowa jest zgodna zarówno z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i nie narusza przepisów, w tym techniczno - budowlanych, istniała możliwość doprowadzenia omawianej samowoli budowlanej do stanu zgodnego z prawem poprzez jej legalizację w oparciu o przepisy zawarte w art. 48 Prawa budowlanego. Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] marca 2012 r. wstrzymano prowadzenie robót budowlanych przy budowie budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr [...] położonej w S., nakazano zabezpieczyć wykonane roboty w sposób zapewniający bezpieczeństwo ludzi i mienia, oraz zobowiązano inwestora do przedstawienia w terminie do dnia [...] czerwca 2012r.: wydanej przez wójta gminy S. ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - działka nr [...] dla budynku mieszkalnego; 3 egzemplarzy projektu budowlanego budynku mieszkalnego sporządzonego przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane do projektowania w odpowiedniej specjalności wraz z zaświadczeniem projektanta o wpisie na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego; oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Organ stwierdził, że obowiązki nałożone w/w postanowieniem nie zostały wykonane, a to stosownie do dyspozycji art. 48 ust. 1 w związku z ust. 4 stanowi przesłankę orzeczenia o nakazie rozbiórki.
Po rozpatrzeniu odwołania B. i P. S. od ww. decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...],[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2012 r. nr [...] utrzymał w mocy tę decyzję.
Zdaniem organu II instancji, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego niniejszej sprawy. Bezsprzecznie inwestorzy realizują budowę budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ew. [...] położonej w miejscowości S. bez uzyskania wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Ojciec P. St. – K. S. uzyskał pozwolenie na budowę z dnia [...] grudnia 1969 r. budynku mieszkalnego. Zgodnie z art. 41 ust. 1 obowiązującego ówcześnie Prawa budowlanego z 1961 r. pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego traci ważność, jeżeli budowa lub rozbiórka nie została rozpoczęta w ciągu dwóch lat lub w terminie określonym w pozwoleniu, oraz jeżeli budowa lub rozbiórka została przerwana na czas dłuższy niż dwa lata lub nie została zakończona w terminie wskazanym w pozwoleniu, bądź gdy samowolnie odstąpiono od istotnych warunków pozwolenia. W myśl ust. 2 w/w przepisu rozpoczęcie albo wznowienie budowy lub rozbiórki w przypadkach określonych w ust. 1 może nastąpić po uzyskaniu nowego pozwolenia na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego.
Zasadnie także organ powiatowy ustalił, że skoro inwestor wnioskował o wydanie nowego pozwolenia na budowę to decyzja o pozwoleniu na budowę z 1969 r. wygasła, a inwestor był świadomy, iż zobowiązany jest do uzyskania nowej decyzji o pozwoleniu na budowę. W tych warunkach prawidłowo też doszło do wszczęcia procedury legalizacyjnej. Brak zaś spełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, przez zobowiązanych wymuszało na organie pierwszej instancji orzeczenie rozbiórki na podstawie art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego.
Skargę na Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2012 r. złożyli B. S. i P.S. wnosząc o jej uchylenie.
Skarżący zarzucili organom brak rzetelności w prowadzeniu sprawy. Wskazali, że roboty były prowadzone przed wieloma laty, a zaniechane dopiero w latach 80-tych, stąd brak było podstaw do ich wstrzymania.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.
Zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zapadły z obrazą przepisów postępowania administracyjnego - art. 7, 77, 107 k.p.a., która skutkować musiała ich uchylenie decyzji organów obu instancji.
Bezsprzecznie w niniejszej sprawie skarżący nie wykonali nałożonych na nich obowiązków opisanych w postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] marca 2012r., nr [...].
W świetle przepisu art. 48 ustawy Prawo budowlane to, że inwestor nie podjął postępowania legalizacyjnego, stanowi podstawę do orzeczenia nakazu rozbiórki obiektu, który miał być przedmiotem tej legalizacji.
W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie, nie doszło jednak do właściwego ustalenia stanu faktycznego istotnego dla działania organu nadzoru budowlanego, który uzasadniałby zastosowanie procedury wynikającej z przepisu art. 48 ustawy Prawo budowlane.
W szczególności nie ustalono, czy i w jakim zakresie inwestycja powstała na podstawie wydanego wcześniej pozwolenia na budowę, co czyniłoby ją legalną. Następnie nie ustalono, czy i w jakim zakresie istniejący obiekt powstał po tym jak wygasło pozwolenie na budowę i w warunkach braku właściwego pozwolenia. Tylko przedmiot robót prowadzonych bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, mógłby wiązać się z koniecznością zastosowania przepisu art. 48 ustawy Prawo budowlane.
Ustalenia organu, w powyższym zakresie, wymagają właściwego odzwierciedlenia w materiale dowodowym, a następnie także wnikliwego omówienia w uzasadnieniu powziętego rozstrzygnięcia. Organ zobowiązany jest także do odniesienia się do stanowiska prezentowanego przez skarżących w szczególności, gdy przyjmuje za udowodnione inne okoliczności niż wskazywane przez skarżących.
Rozpoznając sprawę ponownie organ z wykorzystaniem właściwych środków dowodowych ustali, rzeczywisty przebieg realizacji inwestycji, to czy i w jakim zakresie ma ona przymiot inwestycji legalnej oraz, czy i w jakim zakresie stanowi samowolę budowlaną podlegającą procedurze legalizacyjnej, a w przypadku nie skorzystania z niej przez właściciela, inwestora - rozbiórce.
Kierując się powyższą argumentacją, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w sentencji w trybie art.145 § 1 pkt 1 lit c, art. 152 i art. 200 p.p.s.a. - ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. 2012r., poz. 270).