Uzasadnienie
K. W. i T. W. wnieśli skargę na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2011 r. utrzymujące w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2011 r., znak: [...] odmawiające stwierdzenia nieważności postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], PINB w [...], z dnia [...] lipca 2005 r., znak: [...] postanawiającego na podstawie art. 127 i art. 128 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r., Nr 110, poz. 110, poz. 968 ze zm.): I zastosować wykonanie zastępcze na koszt i niebezpieczeństwo zobowiązanych K. i T. W., obowiązku objętego tytułem wykonawczym z dnia [...] czerwca 2003 r., znak: [...], który zostanie w trybie postępowania egzekucyjnego wykonany zastępczo przez inną osobę, a organ egzekucyjny zleci wykonanie egzekwowanej czynności określonej przez siebie osobie w terminie nie dłuższym niż miesiąc i zawiadomi o tym zobowiązanego – art. 130, II równocześnie wezwać zobowiązanych do a) wpłacenia kwoty 30.000 zł (słownie: trzydzieści tysięcy złotych) tytułem zaliczki na poczet kosztów wykonania zastępczego obowiązku.
Zaliczkę należy wpłacić w terminie do dnia 30 września 2005 r., we wskazanym banku i na wskazany rachunek, na pokrycie kosztów wykonania przymusowej rozbiórki, wybudowanego bez pozwolenia na budowę zbiornika na ścieki-szamba, na nieruchomości przy ul. [...], stanowiącej działkę o nr ewid. [...], na koszt strony zobowiązanej; b) uiszczenia w tym samym terminie do wskazanego banku, na wskazany rachunek opłaty za wydanie postanowienia kwoty 6,80 zł (słownie: sześć złotych 80/100).
W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie "rygoru natychmiastowej wykonalności zaskarżonego postanowienia". Z treści skargi wynika, że skarżący domagają się wstrzymania wykonania postanowienia PINB w [...] z dnia [...] lipca 2005 r. o zastosowaniu wykonania zastępczego wraz z obowiązkiem zapłaty zaliczki. Skarżący wskazali, że realizacja obowiązku w drodze wykonania zastępczego spowoduje, że zostaną pozbawieni zbiornika do odprowadzania ścieków z budynku mieszkalnego, a odprowadzanie ścieków na zewnątrz doprowadzi do zanieczyszczania środowiska i narazi skarżących na odpowiedzialność karną. Podnieśli również, że wpłacenie kwoty 30.000 zł tytułem zaliczki narazi skarżących na szkodę, szczególnie w sytuacji, gdy w następstwie rozpoznania skargi dojdzie do uchylenia zaskarżonego aktu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Stosownie do treści art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Na podstawie § 3 omawianego artykułu, po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, o ile w sprawie występuje jedna z wymienionych we wskazanym przepisie przesłanek. Zaznaczyć bowiem trzeba, że instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Z brzmienia przepisu wynika, że chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest więc wykazanie przez skarżącego powyższych okoliczności.
Rozpoznając wniosek skarżących Sąd uznał, iż został jest uzasadniony i zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że w orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że art. 61 § 3 in fine daje podstawę do wstrzymania wykonania aktów wydanych zarówno w pierwszej instancji, a także tych, w stosunku do których toczy się postępowanie nadzwyczajne.
Sąd miał przede wszystkim na uwadze to, iż rozpoznawany wniosek dotyczy postanowienia wydanego w przedmiocie zastosowania wykonania zastępczego obowiązku objętego tytułem wykonawczym z dnia [...] czerwca 2003 r. dotyczącego nakazu rozbiórki zbiornika na ścieki – szamba przy ul. [...], stanowiącego jedną z najdalej idących sankcji przewidzianych przepisami prawa budowlanego. Wykonanie zastępcze nakazu rozbiórki szamba ze swej istoty rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wykonanie nakazu rozbiórki, w szczególności w trybie wykonania zastępczego, prowadzi bowiem zazwyczaj do zniszczenia co najmniej części użytych do budowy materiałów budowlanych, substancji obiektu budowlanego oraz wiąże się z poniesieniem nakładów finansowych. Nadto, ewentualny powrót do stanu poprzedniego po wykonaniu takiego obowiązku, wymaga również poniesienia dodatkowych kosztów oraz dodatkowego nakładu pracy.
W konsekwencji Sąd uznał, iż wykonanie postanowienia z dnia [...] lipca 2005 r. byłoby równoznaczne z zaistnieniem po stronie skarżących znacznej szkody, a to uzasadnia wstrzymanie wykonania postanowienia z dnia [...] lipca 2005r. do czasu rozpoznania skargi.
Jednocześnie Sąd zauważa, iż pozytywne rozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonania ma charakter tymczasowy i nie przesądza o końcowym wyniku sprawy, i o dalszym losie przedmiotowego zbiornika na nieczystości.
Z wymienionych powodów, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w postanowieniu.