Uzasadnienie
K. R. ("skarżąca"), pismem 15 listopada 2021 r., wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na uchwałę Rady Miasta [...] z [...] marca 2021 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 229 pkt 3 oraz 239 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 z późn. zm., dalej: "k.p.a."), w przedmiocie uznania skargi z 15 marca 2021 r., za bezzasadną.
W skardze skarżąca wniosła o unieważnienie ww. uchwały. W uzasadnieniu wskazała m.in. na szkodę, jaką poniosła z powodu uszkodzeń jej budynku mieszkalnego, spowodowanego dwukrotnym zalaniem wodami opadowymi. Podniosła również, że nie była wzywana przez Radę Miasta [...] na przedstawienie dowodów na okoliczność zgłaszanych uwag i skarg dotyczących pracy Burmistrza Miasta i jego pracowników.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137), kontrola sprawowana przez sądy administracyjne pod względem zgodności z prawem odnosi się do działalności administracji publicznej.
Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), dalej: "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z p. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
- 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Zgodnie z § 2a ww. przepisu sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, a stosownie do art. 3 § 3 ustawy p.p.s.a. także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę - i stosują środki określone w tych przepisach.
Sądy administracyjne są zatem właściwe wyłącznie do rozpatrywania skarg w sprawach określonych w powołanych przepisach. Z przytoczonych wyżej przepisów wynika, że zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych wyznacza katalog skarg na określone w art. 3 § 2 i § 2a p.p.s.a. działania organów administracji publicznej, a także ich bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, ale tylko w przypadkach, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a. Katalog ten rozszerzają przepisy ustaw szczególnych, które przewidują kontrolę sądu administracyjnego w sprawach nieprzewidzianych w art. 3 § 2 p.p.s.a.
Pod pojęciem sprawy sądowoadministracyjnej mieści się zatem kontrola działalności administracji publicznej w zakresie wyznaczonym enumeratywnie w art. 3 p.p.s.a., oraz inne kwestie rozpoznawane w postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisów tej ustawy. Oznacza to, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw, które nie zostały wymienione w cytowanych przepisach.
Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania wniesionej skargi, sąd administracyjny jest zobowiązany zbadać w pierwszej kolejności jej dopuszczalność. Jednym z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której ona dotyczy, w zakresie kognicji sądu administracyjnego, wyznaczonej zgodnie z powołanymi wyżej przepisami art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a.
Stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, skarga podlega odrzuceniu.
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest uchwała wydana na podstawie art. 229 pkt 3 oraz 239 § 1 k.p.a., i podjęta w przedmiocie uznania skargi skarżącej z 15 marca 2021 r., za bezzasadną. Uchwała ta została wydana w trybie tzw. postępowania skargowego, regulowanego przepisami działu VIII "Skargi i wnioski" Kodeksu postępowania administracyjnego - art. 227 i nast.
Zgodnie bowiem z art. 227 k.p.a., przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw.
Podkreślić należy, że właściwość sądu administracyjnego nie obejmuje spraw zainicjowanych skargami powszechnymi na działalność organów, a więc takich, których przedmiotem jest krytyka nienależytego wykonywania lub organizacji zadań przez organy i ich pracowników, skarg zawierających zarzuty wadliwej działalności organu, wyrażających niezadowolenie z jego pracy, wytykających zaniechania i inne nieprawidłowości (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 lutego 2009 r., sygn. II OSK 241/09).
Zasadą jest, że w sprawach dotyczących tzw. skarg powszechnych nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego (por. postanowienia NSA z 30 lipca 2019 r., sygn. akt II OSK 1624/19, z 19 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2692/11, z 25 lutego 2009 r., sygn. II OSK 241/09, dostępne w CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W konsekwencji, działania administracji publicznej będące przedmiotem tego typu skarg nie podlegają kontroli sądów administracyjnych, bowiem nie mieszczą się w katalogu czynności i aktów poddawanych kontroli sądu administracyjnego - art. 3 § 2 i § 3 p.p.s.a.
Wobec powyższego, w przypadku wniesienia skargi do organu administracji na podstawie art. 227 i nast. k.p.a., stronie nie służy skarga do sądu administracyjnego, ani na bezczynność organu, ani na wynik tego postępowania.
Uchwała podjęta przez radę gminy (miasta) w trybie postępowania skargowego, regulowanego przepisami k.p.a., nie może być uznana za akt podlegający zaskarżeniu, na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, gdyż nie stanowi ona rozstrzygnięcia sprawy z zakresu administracji publicznej w rozumieniu tego przepisu (postanowienie NSA z 13 maja 2016 r., sygn. akt I OSK 1032/16).
Stwierdzić należy, że kognicja sądów administracyjnych nie obejmuje działania organów władzy publicznej w przedmiocie skarg powszechnych, wobec tego skarga podlega odrzuceniu, jako niedopuszczalna.
W konsekwencji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., odrzucił skargę.