Uzasadnienie
Sygn. VII SA/Wa 886/10
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...], którą organ ten stwierdził nieważność decyzji Powiatowego inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchylenia nakazu rozbiórki przepustu drogowego betonowego na działce nr ew. [...] obręb [...] usytuowanej w rowie [...] na drodze dojazdowej do posesji przy ul. [...] w W. wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.
Decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] została wydana w postępowaniu wznowieniowym na podstawie art. 154 § 1 pkt 2 k.p.a.; organ uchylił własną decyzję nr [...] z dnia [...] nakazującą U. B. dokonanie całkowitej rozbiórki ww. przepustu drogowego.
Organ odwoławczy rozpatrując sprawę w trybie nadzwyczajnym wskazał, że wszczęcie z urzędu postępowania o stwierdzenie nieważności, a następnie stwierdzenie nieważności decyzji organu nadzoru budowlanego było uzasadnione wobec rażącego naruszenia przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego przepisu art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.
Ponadto Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podniósł, że już w pierwszym etapie postępowania wznowieniowego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego naruszył przepisy postępowania administracyjnego nie wyjaśnił, bowiem czy termin z art. 148 k.p.a. do wniesienia podania o wznowienie został zachowany.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego D. i M.S. wnosili o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji jej poprzedzającej.
Skarżący podnosili, że w ich ocenie wznowienie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i wydanie decyzji z dnia [...] uchylającej nakaz rozbiórki było zgodne z interesem społecznym czyli interesem obywateli. W szczególności zaś rozbiórka przepustu drogowego uniemożliwiłaby im 1 dojazd i dojście do ich domów mieszkalnych, a także doprowadziłaby do dewastacji mediów (gazociągu, wodociągu i przyłącza energetycznego), które są poprowadzone pod nawierzchnią przepustu.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie podnosząc jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Skarga nie jest zasadna.
W rozumieniu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej.
Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że do kompetencji sądu administracyjnego należy ocena, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz z przepisami proceduralnymi, regulującymi standardy postępowania przed organami administracji publicznej.
Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd może uwzględnić skargę na decyzję administracyjną i uchylić ją tylko w razie stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa materialnego dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W rozpatrywanej sprawie ww. naruszenia nie nastąpiły, a zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
Przede wszystkim należy zwrócić uwagę na okoliczność, iż w toku wznowionego postępowania w przypadku stwierdzenia podstawy do uchylenia decyzji ostatecznej organ zobowiązany jest z mocy art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. przeprowadzić także postępowanie wyjaśniające i wydać rozstrzygnięcie co do istoty sprawy.
Wskutek uchylenia decyzji ostatecznej kończącej pierwotne postępowanie sprawa wraca do stadium zwykłego postępowania instancyjnego, do którego mają zastosowanie ogólne zasady postępowania administracyjnego właściwe zwykłemu postępowaniu.
Kierując się zasadą praworządności wynikającą z art. 6 k.p.a. nakładającą na organ administracji publicznej obowiązek postępowania zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, do rozstrzygnięcia sprawy w takim przypadku stosuje się przepisy prawa materialnego obowiązujące w dacie orzekania przez organ prowadzący postępowanie w sprawie wznowienia.
Nową decyzję rozstrzygającą sprawę administracyjną co do istoty wydaje się jakby sprawa nie była uprzednio rozstrzygnięta. Oznacza to również brak związania organu ustaleniami stanu faktycznego i prawnego dokonanymi w pierwotnym postępowaniu, w którym zapadła uchylona w wyniku wznowienia decyzja ostateczna.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] rażąco naruszył więc dyspozycję art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylając własną decyzję nr [...] z dnia [...] i stwierdzając, że "organ przeprowadzi ponowne postępowanie w sprawie w ramach posiadanych właściwości z udziałem stron tego postępowania" (które jako strony tego postępowania nie brały udziału poprzednio).
Trafnie wskazał [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu decyzji nr [...] z dnia [...], że z dyspozycji art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. jednoznacznie wynika, że decyzja wydana na jego podstawie nie może ograniczać się jedynie do uchylenia dotychczasowej decyzji.
Jest to w istocie jedna decyzja zawierająca dwa elementy, zaś podjęcie na podstawie wskazanego przepisu decyzji, w której uchyla się dotychczasową decyzję i nie orzeka o istocie sprawy stanowi rażące naruszenie przepisu art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. (por. wyrok NSA z 22 marca 2000 r. II SA/Gd 1196/88).
Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało oddalić.