Uzasadnienie
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek J. P. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Z treści złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż J. P. prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Zaznaczyła wprawdzie, że mieszka wspólnie z córką, ale dodała, iż mają rozdział gospodarstwa. Utrzymuje się z emerytury w wysokości 800,03 zł. oraz ze świadczeń z pomocy społecznej. Jest inwalidą II grupy. Nie podejmuje prac dorywczych. Posiadany majątek obejmuje dom o pow. 70,70 m2. Nie wskazała posiadania innego majątku.
Na wezwanie Sądu przy piśmie z dnia 16 sierpnia 2011 r. nadesłała dodatkowo dwie kopie orzeczeń stwierdzających niepełnosprawność, kopie decyzji przyznających pomoc z ośrodków pomocy społecznej w Warszawie za okres jednego roku wstecz oraz kopie faktur za rehabilitację, leki, sprzęt gospodarstwa domowego, okulary, bilety ZTM, karty telefoniczne, opłat za mieszkanie, media i odzież.
W sprawie zważono, co następuje.
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy nastąpić może w przypadku wykazania, że wnioskujący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i swojej rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie.
Biorąc pod uwagę sytuację majątkową J. P. uznać należy, iż uzasadnione jest przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wnioskodawczyni wykazała, że nie jest w stanie ponieść tych wydatków. Jest osobą utrzymującą się z emerytury i w dużym zakresie ze świadczeń pomocy społecznej. Dochód ten praktycznie w całości przeznaczany jest na koszty utrzymania, przy czym z akt sprawy wynika, że strona posiada zadłużenie z tytułu nieuiszczania opłat czynszowych za mieszkanie. Dodatkowo dochód jest obciążony wydatkami na leki. W tej sytuacji uznano, że stronę nie stać na samodzielne poniesienie kosztów sądowych i opłacenie zawodowego pełnomocnika. Okoliczności te świadczą, że wniosek strony jest zasadny.
W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.