Uzasadnienie
Pismem z 23 marca 2017 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) Województwo [...] (dalej: skarżący, Województwo) wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem organu skargę na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] lutego 2017 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie wywłaszczenia nieruchomości.
Jednocześnie skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, z uwagi na prawdopodobne niebezpieczeństwo spowodowania przez nią trudnych do odwrócenia skutków prawnych. Podał w tym zakresie, iż Województwo nabyło przedmiotową nieruchomość na własność dla realizacji swych ustawowych zadań. Nieruchomość ta znajduje się w użytkowaniu wieczystym wojewódzkiej osoby prawnej –[...] sp. z o.o. (zwana także: spółka), w której skarżący posiada 100% udziałów. Wykonanie zaskarżonej decyzji może ograniczyć dochody wojewódzkiej osoby prawnej (narazić ją na znaczną stratę), co przekładać się będzie na ograniczenie możliwości realizacji przez spółkę jej zadań w sferze użyteczności publicznej. Ponadto przedmiotowa decyzja może wywołać dla skarżącego niekorzystne skutki poprzez zagrożenie możliwości dalszego wykonywania jego ustawowych zadań.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, zwana dalej: p.p.s.a.), wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże po przekazaniu skargi sąd może, na wniosek strony skarżącej, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zaistnieją szczególne okoliczności uzasadniające takie orzeczenie, tj. gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 p.p.s.a.).
Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest instytucją o charakterze wyjątkowym, stanowiącą odstępstwo od ogólnej reguły, w myśl której wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Wstrzymanie wykonania skarżonej decyzji może nastąpić zatem jedynie wówczas, gdy ujawnione zostaną okoliczności uzasadniające zastosowanie tej czynności procesowej. Sąd, wydając rozstrzygnięcie w omawianej kwestii, powinien je oprzeć na ocenie wniosku strony skarżącej oraz materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie. Ocena ta dokonywana jest pod kątem wystąpienia lub nie przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Mając na uwadze charakter zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że jej wykonanie zrodzi przesłanki wskazane w treści art. 61 § 3 p.p.s.a. Z przeglądu orzecznictwa wypracowanego na tle omawianej instytucji wyłania się bowiem jednolite stanowisko, że decyzja stwierdzająca nieważność decyzji uwłaszczeniowej może spowodować istotną zmianę stosunków w sferze prawa własności nieruchomości. W przypadku bowiem stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej przywrócone zostają prawa byłych właścicieli, którzy mogą podjąć działania zmierzające do realizacji przysługującego im prawa własności, jeszcze przed dokonaniem wpisu w księdze wieczystej. Decyzja stwierdzająca nieważność uwłaszczenia może stanowić podstawę zmiany wpisu w księdze wieczystej (por. postanowienie NSA z dnia 27 maja 2015 r., sygn. I OSK 1126/15, z 9 października 2015 r., sygn. akt I OSK 2318/15). Istnieje zatem realna możliwość zbycia nieruchomości, zaś organ administracyjny działający w granicach swojej właściwości i kompetencji nie będzie miał żadnych możliwości prawnych unieważnienia skutków cywilnoprawnych, które mogą powstać w wyniku zawartej umowy sprzedaży (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2014r., sygn. akt I OSK 1585/12).
Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją stwierdzono nieważność decyzji - w części dotyczącej obecnej działki nr [...] - o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości, położonej w R. przy ul. Ż. [...]. Wobec tego zaskarżona decyzja może stanowić podstawę do zmiany sytuacji prawnej nieruchomości. Dlatego do czasu zakończenia postępowania przed Sądem istnieją przesłanki do zastosowania ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Mając na uwadze powołane okoliczności Sąd, działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji postanowienia.