Uzasadnienie
W dniu 13 grudnia 2007 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga O.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 r. z tytułu przychodów nieznajdujacych pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych, sporządzona i podpisana w imieniu skarżącej przez J.A.Ż., posługującego się tytułem "doradca". Jednocześnie strona skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, podnosząc, iż uchybienie terminowi nastąpiło z przyczyn leżących po stronie pełnomocnika procesowego, który w okresie od początku września 2007 r. do 8 listopada 2007 r. był chory.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 14 grudnia 2007 r. J.A.Ż. został wezwany do wykazania uprawnienia do występowania w charakterze pełnomocnika w postępowaniu w zakresie sądowej kontroli decyzji administracyjnych w sprawach dotyczących obowiązków podatkowych oraz przedłożenia stosownego pełnomocnictwa. Nie odpowiedział jednak na wezwanie Sądu.
Z uwagi na brak odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżąca O.S. zarządzeniem z dnia 8 stycznia 2008 r. została wezwana do osobistego podpisania skargi oraz dołączonych do niej wniosków bądź nadesłania odpisów tych pism własnoręcznie podpisanych – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Skarżąca uczyniła zadość wezwaniu Sądu w dniu 22 stycznia 2008 r., przedkładając własnoręcznie podpisany odpis skargi wraz z załączonymi do niej wnioskami, w tym uprzednio złożonym przez J.A.Ż. wnioskiem o przywrócenie terminu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z postanowieniami zawartymi w art. 86 i art. 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej jako u.p.p.s.a.) uchybiony termin należy przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki:
- 1) strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu;
- 2) wniosek ten zostanie wniesiony w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu,
- 3) jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin;
- 4) we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu;
- 5) powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego (art. 86 § 2).
W niniejszej sprawie zauważyć należy, że skoro J.A.Ż. nie przedłożył skutecznego pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącej, to uznać należy, że strona skarżąca działa osobiście. Rozpoznaniu podlega zatem jej wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, uzasadniony niezawinionymi jakoby okolicznościami uchybienia terminu do wniesienia skargi, leżącymi po stronie niedoszłego pełnomocnika strony skarżącej w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Odnosząc się do kryterium braku winy w uchybieniu terminu podnieść trzeba, iż w orzecznictwie przyjmuje się, że brak winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2006 r., sygn. akt I SAB/Wa 78/05, lex nr 192260). Należyta staranność przy prowadzeniu własnych spraw dotyczy również wyboru osoby umocowanej do podejmowania czynności procesowych w imieniu reprezentowanego.
Jednocześnie podkreślić należy, iż pełnomocnik to osoba, która dokonuje czynności procesowych za reprezentowanego, wobec czego podmiot reprezentowany nie może skutecznie podnosić braku swojej winy w uchybieniu terminu, które zostało spowodowane przez jego pełnomocnika (por. wyrok SN z dnia 3 stycznia 1952 r., sygn. akt C 1729/51, opubl. NP. 1953, nr 3 s. 79).
Mając na względzie powyższe, w ocenie Sądu nie można uznać, iż skarżąca nie ponosi winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi w sytuacji, gdy przyczyna uchybienia leży po stronie osoby, którą uważa ta za swojego pełnomocnika, ale która faktycznie nie legitymuje się uprawnieniem do reprezentowania jej interesów w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Zdaniem Sądu działanie skarżącej cechuje brak należytej staranności przy prowadzeniu własnych spraw, a tym samym powoduje, iż nie jest spełnione kryterium wykazania braku winy w uchybieniu terminu. Skarżąca podpisała skargę i wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Nie wskazała jednak powodów uzasadniających przywrócenie terminu do wniesienia skargi.
Nadto należy zauważyć, iż stosując reguły wykładni a maiori ad minus, przyjąć trzeba, iż skoro wina pełnomocnika w uchybieniu terminu nie może skutkować jego przywróceniem na wniosek strony przez niego reprezentowanej, to tym bardziej skutku takiego nie może odnieść okoliczność powodująca uchybienie terminu, a leżąca po stronie osoby nie będącej pełnomocnikiem.
Na marginesie jedynie zaznaczyć trzeba, iż co prawda J.A.Ż. reprezentował skarżącą w toku postępowania administracyjnego i jego umocowanie nie było kwestionowane przez organy, to jednak umocowanie to nie rozciąga się na postępowanie sądowoadministracyjne, w którym w zakresie pełnomocnictwa obowiązują przepisy Rozdziału 3 u.p.p.s.a.
W tym stanie rzeczy na mocy art. 86 oraz 87 u.p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.