Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 14 marca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł o odrzuceniu sprzeciwu wniesionego przez K. S. (dalej: "skarżąca") od postanowienia z dnia 7 stycznia 2013 r. referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Pismem z dnia 15 kwietnia 2013 r. skarżąca złożyła do tut. Sądu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu na wskazane wyżej postanowienie z dnia 7 stycznia 2013 r. Uzasadniając wniosek skarżąca wyjaśniła, że z przyczyn przez nią niezawinionych nie mogła złożyć sprzeciwu w terminie. Wskazała, iż od dnia 26 marca 2013 r. przebywała kilkanaście dni poza granicami kraju, a mama skarżącej która ją zastępowała źle zaadresowała sprzeciw, czego skarżąca nie mogła przewidzieć. Nadto podniosła, iż uchybienie to nastąpiło bez winy i wiedzy skarżącej, która gdyby była obecna w dniu 30 marca 2013 r. pismo trafiło by do WSA, a nie do SKO.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Na wstępie należy zaznaczyć, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu został złożony w terminie, gdyż datą ustania przyczyny uchybienia terminu jest 9 kwietnia 2013 r. (tj. data doręczenia postanowienia Sądu z dnia 14 marca 2013 r.). Od tej daty rozpoczął się zatem bieg terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu.
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), sąd może na wniosek przywrócić termin, jeżeli strona bez własnej winy nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym.
Zgodnie z brzmieniem art. 87 § 1 i § 4 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.
Zgodnie z art. 87 § 2 p.p.s.a., we wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Przesłanki przywrócenia terminu, które muszą być spełnione łącznie aby wiosek mógł zostać rozpatrzony pozytywnie, określają przepisy § 1-4 art. 87 p.p.s.a. Są nimi:
- – wniesienie wniosku o przywrócenie terminu w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu,
- – uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy strony w uchybieniu terminu,
- – powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego,
- – równoczesne ze złożeniem wniosku dokonanie czynności, której strona nie dokonała w terminie (art. 87 § 4).
W orzecznictwie sądowym ugruntowany jest pogląd, że zawarta w dyspozycji art. 86 § 1 p.p.s.a. przesłanka braku winy, warunkująca pozytywne rozpoznanie wniosku, oznacza wykazanie okoliczności, które przy zachowaniu należytej staranności uniemożliwiły wnioskującemu terminowe dokonanie czynności i jednocześnie były przez niego nie do przewidzenia i nie do usunięcia. Kierunek wykładni sądowej tego przepisu wskazuje, że winę wykluczają przeszkody, których wnioskodawca nie był w stanie przewidzieć, ani im zapobiec. A contrario, negatywnej przesłanki zawinienia, która wyłącza możliwość przywrócenia terminu, należy upatrywać w zaniechaniu przez wnioskodawcę tym wszystkim czynnościom, które przy dołożeniu przez niego należytej staranności, zapobiegłyby konsekwencjom, jakie ustawodawca wiąże z upływem terminów do dokonania określonych czynności procesowych. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Nie jest dopuszczalne przywrócenie terminu, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa.
Zgodnie z ugruntowaną linią orzeczniczą NSA, brak winy w uchybieniu terminu można przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA z 12 grudnia 2001 r., sygn. akt II SA/Wr 1744/00, niepublikowane). W orzecznictwie sądów administracyjnych i doktrynie wielokrotnie wskazywano też, że do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez zainteresowanego zalicza się np. przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, należy zauważyć, że nie mogą odnieść pożądanego skutku podnoszone przez skarżącą argumenty.
W pierwszej kolejności podkreślić trzeba, że postanowienie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 stycznia 2013 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata zostało przesłane skarżącej przy piśmie Sądu z dnia 14 stycznia 2013 r., w którym w sposób prawidłowy pouczono skarżącą o sposobie i terminie wniesienia sprzeciwu. Rozstrzygnięcie to skarżąca odebrała osobiście w dniu 23 stycznia 2013 r.
Zdaniem Sądu, skarżąca nie przedstawiła okoliczności, które uprawdopodobniałyby brak jej winy w uchybieniu terminu do wniesienia sprzeciwu. Taką okolicznością nie jest bowiem błąd/pomyłka w momencie adresowania i kopertowania pisma. Skarżąca powinna dochować należytej staranności podczas adresowania, a okoliczności podane we wniosku o przywrócenie terminu nie usprawiedliwiają zaistniałego błędu, a co za tym idzie nie dają podstaw do uznania, że błędne zaadresowanie przesyłki było przez skarżącą niezawinione. Na wiarę nie zasługuje bowiem stwierdzenie skarżącej, iż uchybienie to nastąpiło bez jej winy i wiedzy, a gdyby była obecna w dniu 30 marca 2013 r. (bowiem od dnia 26 marca 2013 r. przebywała kilkanaście dni poza granicami kraju) pismo trafiłoby do WSA, a nie do SKO.
Sąd zauważa, iż termin na wniesienie sprzeciwu upłynął w dniu 30 stycznia 2013 r., a nie w dniu 30 marca 2013 r. jak wskazuje skarżąca. W związku z tym twierdzenia skarżącej o nieobecności w kraju pod koniec marca 2013 r. pozostają bez wpływu na ocenę złożonego wniosku o przywrócenie terminu.
Uznając, że niedochowanie przez stronę skarżącą terminu do złożenia sprzeciwu nie jest następstwem okoliczności niezależnych od strony, lecz jest wynikiem niedostatecznej staranności w prowadzeniu własnych spraw, Sąd uznał, iż nie wystąpiły okoliczności uzasadniające przywrócenie uchybionego terminu.
W konsekwencji, działając na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 2 p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.