Spis treści ustawy
Art. 5a Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Aktualne brzmienie
Art. 5a.
§ 1.Dopuszczalne jest badanie spełnienia przez sędziego sądu administracyjnego lub sędziego delegowanego do pełnienia obowiązków sędziego w sądzie administracyjnym wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego postępowania po powołaniu, na wniosek uprawnionego, o którym mowa w § 3, jeżeli w okolicznościach danej sprawy może to doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy z uwzględnieniem okoliczności dotyczących uprawnionego oraz charakteru sprawy.
§ 2.Wniosek o stwierdzenie przesłanek, o których mowa w § 1, może być złożony wobec sędziego sądu administracyjnego lub sędziego delegowanego do pełnienia obowiązków sędziego w sądzie administracyjnym wyznaczonego do składu sądu rozpoznającego sprawę co do istoty lub skargę kasacyjną.
§ 3.Uprawnionym do złożenia wniosku jest skarżący oraz uczestnik postępowania na prawach strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym w sprawach, o których mowa w § 2, a w postępowaniu dyscyplinarnym – obwiniony.
§ 4.Wniosek składa się w terminie tygodnia od dnia zawiadomienia uprawnionego do złożenia wniosku o składzie rozpoznającym sprawę. Po upływie terminu, o którym mowa w zdaniu pierwszym, prawo do wniesienia wniosku wygasa. Sąd przy doręczeniu pierwszego pisma w sprawie zawiadamia uprawnionego do złożenia wniosku o składzie rozpoznającym sprawę, a przy każdym kolejnym – jeżeli skład rozpoznający sprawę uległ zmianie. Do wniosku rozpoznawanego przez Naczelny Sąd Administracyjny przepis art. 175 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935) stosuje się.
§ 5.Wniosek powinien czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego, a ponadto zawierać:
2)przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie wraz z dowodami na ich poparcie.
§ 6.Wniosek niespełniający wymagań, o których mowa w § 5, podlega odrzuceniu bez wezwania do usunięcia braków formalnych. Odrzuceniu podlega również wniosek złożony po upływie terminu albo z innych przyczyn niedopuszczalny.
§ 7.O odrzuceniu wniosku niespełniającego wymagań, o których mowa w § 5, Naczelny Sąd Administracyjny zawiadamia właściwy organ samorządu zawodowego, do którego należy pełnomocnik.
§ 8.Do czasu rozpoznania wniosku sędzia, którego wniosek dotyczy, nie może podejmować dalszych czynności, chyba że dotyczy to czynności niecierpiącej zwłoki.
§ 9.Jeżeli uprawniony do złożenia wniosku złożył wnioski wobec więcej niż jednego sędziego wyznaczonego do składu rozpoznającego sprawę lub wnioski zostały złożone w tej samej sprawie przez kilku uprawnionych do złożenia wniosku, sąd administracyjny może zarządzić połączenie wniosków w celu ich łącznego rozpoznania. W przypadku łącznego rozpoznania wniosków, wnioski rozpoznaje skład sądu administracyjnego wyznaczony do rozpoznania wniosku, który został złożony jako pierwszy.
§ 10.Wniosek rozpoznaje sąd administracyjny, przed którym toczy się postępowanie w sprawie w składzie 3 sędziów losowanych spośród całego składu tego sądu. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje wniosek w składzie 5 sędziów losowanych spośród całego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sędzia, którego wniosek dotyczy, jest wyłączony z losowania. W razie gdy sąd administracyjny, o którym mowa w zdaniu pierwszym, nie może rozpoznać wniosku z powodu braku dostatecznej liczby sędziów, Naczelny Sąd Administracyjny wyznacza inny sąd do rozpoznania wniosku.
§ 11.Sąd rozpoznaje wniosek na posiedzeniu niejawnym w terminie 2 tygodni od dnia jego złożenia po wysłuchaniu sędziego, którego wniosek dotyczy, chyba że jest to niemożliwe albo bardzo utrudnione. Wysłuchanie może nastąpić na piśmie.
§ 12.Sąd oddala wniosek, jeżeli jest on bezzasadny.
§ 13.Uwzględniając wniosek sąd wyłącza sędziego od rozpoznania sprawy. Wyłączenie sędziego od udziału w danej sprawie nie może stanowić podstawy do wyłączenia tego sędziego w innych sprawach rozpoznawanych z jego udziałem.
§ 14.Sąd z urzędu sporządza w terminie 3 dni uzasadnienie postanowienia wydanego na skutek rozpoznania wniosku.
§ 15.Odpis postanowienia wydanego na skutek rozpoznania wniosku wraz z uzasadnieniem doręcza się składającemu wniosek oraz sędziemu, którego orzeczenie dotyczy.
§ 16.Od postanowienia wydanego na skutek rozpoznania wniosku podmiotowi, który złożył wniosek i sędziemu, którego orzeczenie dotyczy, przysługuje zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Termin do wniesienia zażalenia wynosi tydzień i biegnie dla każdego uprawnionego do wniesienia zażalenia od dnia doręczenia postanowienia wraz z uzasadnieniem. Przepis art. 175 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stosuje się.
§ 17.Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje zażalenie na posiedzeniu niejawnym w składzie 7 sędziów losowanych spośród całego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego w terminie 2 tygodni od dnia wniesienia zażalenia. Sędzia, którego orzeczenie dotyczy oraz sędzia, który brał udział w wydaniu zaskarżonego postanowienia są wyłączeni z losowania.
§ 18.W sprawach nieuregulowanych w ustawie do postępowania toczącego się na skutek wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o zażaleniu.
§ 19.Od prawomocnego postanowienia wydanego na skutek rozpoznania wniosku nie przysługuje skarga o wznowienie postępowania.
Tekst ujednolicony ISAP, stan prawny na 16.10.2026, tekst z 6.09.2024. Wiążący jest tekst ogłoszony w Dzienniku Ustaw: oficjalny PDF ↗, otwórz w wyszukiwarce, zgłoś błąd.
Powiązane przepisy
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 175 odesłanieSkarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, z zastrzeżeniem § 2–3.
Orzeczenia i interpretacje 94
Powołują ten przepis: 93 orzeczeń sądów administracyjnych (NSA i WSA) i 1 orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego od 2016 r.; najnowsze. Sąd Najwyższy tylko do 2016 r.; orzeczenia sądów administracyjnych dochodzą stopniowo, od najnowszych.
- Postanowienie NSA z 28 września 2026 r., II FZ 98/26
- Wyrok NSA z 1 września 2026 r., II OSK 2737/25
- Postanowienie WSA w Gdańsku z 28 sierpnia 2026 r., II SA/Gd 212/26
- Postanowienie NSA z 21 sierpnia 2026 r., III FZ 427/26
- Postanowienie NSA z 7 sierpnia 2026 r., I FSK 868/26
- Wyrok TK z 25 lutego 2026 r., SK 68/25
- Wyrok NSA z 19 lutego 2025 r., III OSK 1568/23
- Postanowienie NSA z 19 lutego 2025 r., II FZ 7/25
- Postanowienie NSA z 30 stycznia 2025 r., I GSK 1263/21
- Postanowienie NSA z 29 stycznia 2025 r., II OZ 922/24
Wszystkie (94) z filtrami według źródła, roku i sądu, szukaj w ich treści
Odsyłają tu 7
- Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 48 § 6 pkt 3 do art. 5a § 1
- rozporządzenie Regulamin wewnętrznego urzędowania wojewódzkich sądów administracyjnych § 29 ust. 2a do art. 5a § 10
- rozporządzenie Regulamin wewnętrznego urzędowania wojewódzkich sądów administracyjnych § 29 ust. 3a do art. 5a § 10
- rozporządzenie Regulamin wewnętrznego urzędowania wojewódzkich sądów administracyjnych § 29 ust. 3b do art. 5a § 10
- rozporządzenie Regulamin wewnętrznego urzędowania wojewódzkich sądów administracyjnych § 29 ust. 5 do art. 5a § 10
- Prawo o ustroju sądów wojskowych art. 37 § 4 pkt 3 do art. 5a § 1
- Prawo o ustroju sądów powszechnych art. 107 § 3 pkt 3 do art. 5a § 1
Odsyła do 5
- Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 5a § 3 odesłanie
- Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 5a § 1 odesłanie
- Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 5a § 2 odesłanie
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 175 odesłanie
- Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 5a § 5 odesłanie