Spis treści ustawy
Art. 190 ustawa o obronie Ojczyzny
Aktualne brzmienie
Art. 190.
1.Zdolność fizyczną i psychiczną do pełnienia zawodowej służby wojskowej ustala wojskowa komisja lekarska właściwa ze względu na miejsce stacjonowania jednostki wojskowej lub pododdziału jednostki wojskowej, w której żołnierz pełni służbę, a w przypadku określania zdolności do służby w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych oraz rodzajach wojsk właściwa rzeczowo wojskowa komisja lekarska.
2.Żołnierzy zawodowych kieruje się do wojskowej komisji lekarskiej z urzędu:
1)gdy nie wykonują zadań służbowych z powodu choroby trwającej nieprzerwanie przez co najmniej 3 miesiące;
2)jeżeli w ich stanie zdrowia nastąpiło pogorszenie uniemożliwiające lub utrudniające wykonywanie zadań służbowych;
3)gdy ulegli wypadkom pozostającym w związku z pełnieniem zawodowej służby wojskowej lub u których została stwierdzona choroba powstała w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej;
4)w celu przeprowadzenia okresowych lub okolicznościowych badań lekarskich – jeżeli zostali zaliczeni do określonych grup osobowych;
5)przed skierowaniem lub wyznaczeniem do pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa oraz po powrocie do kraju z wyjątkiem kierowania lub wyznaczania żołnierzy do pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa z przeznaczeniem realizacji zadań na terenie kontynentu europejskiego oraz Państw-Stron Traktatu Północnoatlantyckiego spoza tego kontynentu;
6)jeżeli orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej jest niezbędne w postępowaniu karnym lub w sprawach o wykroczenia.
3.Przepisu ust. 2 pkt 1 nie stosuje się do żołnierzy – kobiet w ciąży.
4.Do wojskowej komisji lekarskiej można skierować z urzędu żołnierza zawodowego również w innych niż wymienione w ust. 2 przypadkach uzasadnionych potrzebami Sił Zbrojnych, w tym w szczególności:
1)przed wyznaczeniem na stanowisko służbowe;
2)w związku z przeniesieniem do innego korpusu osobowego albo innej grupy osobowej;
3)przed zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej z przyczyn innych niż ze względu na stan zdrowia;
4)gdy nie przystąpił w nakazanym terminie do sprawdzianu sprawności fizycznej lub gdy otrzymał ze sprawdzianu sprawności fizycznej ocenę niedostateczną;
5)w celu sprawdzenia prawidłowości orzekania o jego czasowej niezdolności do służby z powodu choroby lub prawidłowości wykorzystania zwolnienia lekarskiego.
5.Żołnierza kieruje się również do wojskowej komisji lekarskiej na jego wniosek.
6.Do wojskowej komisji lekarskiej kierują:
1)dowódca jednostki wojskowej – w przypadkach wymienionych w ust. 2 pkt 1–4, ust. 4 pkt 3–5 oraz ust. 5, a także, po uzgodnieniu z organem właściwym do wyznaczenia żołnierza zawodowego na stanowisko służbowe, w przypadkach wymienionych w ust. 2 pkt 5 oraz w ust. 4 pkt 1 i 2;
2)sąd, prokurator, komendant jednostki organizacyjnej Żandarmerii Wojskowej oraz inny organ, przed którym toczy się postępowanie w sprawach o przestępstwo lub wykroczenie – w przypadku wymienionym w ust. 2 pkt 6;
3)Minister Obrony Narodowej – we wszystkich przypadkach.
7.Żołnierz zawodowy jest obowiązany poddać się badaniom zleconym przez wojskową komisję lekarską, w tym również badaniom specjalistycznym, psychologicznym i dodatkowym.
8.W przypadku gdy przeprowadzone badania i zgromadzona dokumentacja nie pozwalają na wydanie orzeczenia, żołnierz zawodowy może zostać skierowany na obserwację w podmiocie leczniczym, jeżeli wyraża na to zgodę.
9.W przypadku odmowy żołnierza zawodowego poddania się obserwacji w podmiocie leczniczym wojskowa komisja lekarska może wydać orzeczenie na podstawie posiadanych dokumentów i oceny stanu zdrowia żołnierza zawodowego.
10.Ustala się następujące kategorie zdolności fizycznej i psychicznej do zawodowej służby wojskowej:
1)kategoria Z – zdolny do zawodowej służby wojskowej, co oznacza zdolność do pełnienia zawodowej służby wojskowej, a także zdolność do pełnienia dobrowolnej zasadniczej służby wojskowej w okresie kształcenia, o którym mowa w art. 95 ust. 4;
2)kategoria Z/O – zdolny do zawodowej służby wojskowej z ograniczeniami, co oznacza ograniczoną zdolność do dalszego pełnienia zawodowej służby wojskowej w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych i rodzajach wojsk oraz na określonych stanowiskach służbowych;
3)kategoria N – trwale lub czasowo niezdolny do zawodowej służby wojskowej oraz niezdolny do służby w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego.
11.Do orzekania przez wojskowe komisje lekarskie w stosunku do żołnierzy zawodowych stosuje się odpowiednio przepisy art. 84 i art. 88 oraz przepisy wydane na podstawie art. 87 ust. 3.
12.Orzekając o zaliczeniu żołnierza zawodowego do kategorii Z/O, właściwe wojskowe komisje lekarskie uwzględniają zdolność do pełnienia zawodowej służby wojskowej na stanowisku służbowym wskazanym przez organ właściwy do wyznaczania na to stanowisko. Stanowisko służbowe wskazuje się w uzgodnieniu z żołnierzem zawodowym.
Tekst ujednolicony ISAP, stan prawny na 16.10.2026, tekst z 16.09.2026. Wiążący jest tekst ogłoszony w Dzienniku Ustaw: oficjalny PDF ↗, otwórz w wyszukiwarce, zgłoś błąd.
Powiązane przepisy
- art. 1 pkt 2 definicjarodzaje i skład Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, zwanych dalej „Siłami Zbrojnymi”, oraz ich zadania;
- art. 2 pkt 4 definicjadowódcy jednostki wojskowej – należy przez to rozumieć osobę kierującą lub dowodzącą jednostką wojskową, w której żołnierz zajmuje stanowisko służbowe lub do której został skierowany w ramach pełnienia zawodowej służby w…
- art. 2 pkt 10 definicjajednostce organizacyjnej – należy przez to rozumieć jednostkę podległą Ministrowi Obrony Narodowej lub przez niego nadzorowaną, z wyłączeniem urzędu obsługującego Ministra Obrony Narodowej;
- art. 2 pkt 12 definicjajednostce wojskowej – należy przez to rozumieć jednostkę organizacyjną Sił Zbrojnych oraz komórkę organizacyjną, funkcjonujące na podstawie nadanego przez Ministra Obrony Narodowej etatu, posługujące się pieczęcią urzędo…
- art. 2 pkt 22 definicjapotrzebach Sił Zbrojnych – należy przez to rozumieć celowość:
- art. 2 pkt 34 definicjastanowisku służbowym – należy przez to rozumieć usytuowanie żołnierza oraz pracownika w hierarchii służbowej jednostki organizacyjnej lub komórki organizacyjnej;
- art. 2 pkt 39 definicjażołnierzu – należy przez to rozumieć osobę pełniącą czynną służbę wojskową;
- art. 2 pkt 40 definicjażołnierzu zawodowym – należy przez to rozumieć żołnierza pełniącego zawodową służbę wojskową.
- art. 509 ust. 2 definicjaŚwiadczenia odszkodowawcze przysługują żołnierzowi, który doznał stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu wskutek wypadku, albo wskutek choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służ…
- art. 560 ust. 1 definicjaSłużbę zastępczą, o której mowa w art. 559 ust. 1 pkt 1, odbywa się w państwowych i samorządowych jednostkach organizacyjnych, podmiotach leczniczych niebędących przedsiębiorcami, o których mowa w przepisach o działalnoś…
- art. 573 ust. 1 definicjaOsobie podlegającej kwalifikacji wojskowej i szefowi wojskowego centrum rekrutacji w terminie 14 dni od dnia otrzymania orzeczenia komisji wojewódzkiej przysługuje odwołanie do komisji do spraw służby zastępczej, zwanej …
- art. 81 ust. 2 pkt 5 wyjątek z innego przepisuwydanie orzeczenia o zdolności do służby wojskowej, z zastrzeżeniem art. 190 ust. 1;
Orzeczenia i interpretacje 16
Powołują ten przepis: 16 orzeczeń sądów administracyjnych (NSA i WSA); najnowsze. Sąd Najwyższy tylko do 2016 r.; orzeczenia sądów administracyjnych dochodzą stopniowo, od najnowszych.
- Wyrok WSA w Warszawie z 12 sierpnia 2026 r., II SA/Wa 2167/25
- Wyrok WSA w Warszawie z 8 lipca 2026 r., II SA/Wa 556/26
- Wyrok WSA w Warszawie z 10 stycznia 2025 r., II SA/Wa 1524/24
- Wyrok WSA w Warszawie z 9 stycznia 2025 r., VIII SA/Wa 782/24
- Wyrok WSA w Warszawie z 25 listopada 2024 r., II SA/Wa 1956/23
- Wyrok WSA w Warszawie z 13 listopada 2024 r., II SA/Wa 681/24
- Wyrok WSA w Warszawie z 23 października 2024 r., II SA/Wa 523/24
- Wyrok WSA w Warszawie z 20 września 2024 r., II SA/Wa 165/24
- Wyrok WSA w Warszawie z 22 sierpnia 2024 r., II SA/Wa 2357/23
- Wyrok WSA w Warszawie z 6 sierpnia 2024 r., II SA/Wa 166/24
Wszystkie (16) z filtrami według źródła, roku i sądu, szukaj w ich treści
Historia zmian
2 brzmień, obecne od 12.08.2025
… przeprowadzenia okresowych lub okolicznościowych badań lekarskich -–jeżeli zostali zaliczeni do określonych grup osobowych;
5) przed … o wykroczenia.
3. Przepisu ust. 2 pkt 1 nie stosuje się do żołnierzy-–kobiet w ciąży.
4. Do wojskowej komisji lekarskiej można skierować z … wojskowej komisji lekarskiej kierują:
1) dowódca jednostki wojskowej-– w przypadkach wymienionych w ust. 2 pkt 1-–4, ust. 4 pkt 3-–5 oraz ust. 5, a także, po uzgodnieniu z organem właściwym do … toczy się postępowanie w sprawach o przestępstwo lub wykroczenie-– w przypadku wymienionym w ust. 2 pkt 6;
3) Minister Obrony Narodowej -–we wszystkich przypadkach.
7. Żołnierz zawodowy jest obowiązany … i psychicznej do zawodo …
Odsyłają tu 4
- ustawa o obronie Ojczyzny art. 81 ust. 2 pkt 5 do art. 190 ust. 1
- ustawa o obronie Ojczyzny art. 97
- ustawa o obronie Ojczyzny art. 547
- ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych art. 15zc ust. 10 do art. 190 ust. 2 pkt 5
Odsyła do 17
- ustawa o obronie Ojczyzny art. 190 ust. 2 pkt 1 wyłączenie
- ustawa o obronie Ojczyzny art. 190 ust. 2 odesłanie
- ustawa o obronie Ojczyzny art. 190 ust. 4 pkt 3 odesłanie
- ustawa o obronie Ojczyzny art. 190 ust. 5 odesłanie
- ustawa o obronie Ojczyzny art. 190 ust. 2 pkt 5 odesłanie
- ustawa o obronie Ojczyzny art. 190 ust. 4 pkt 1 odesłanie
- ustawa o obronie Ojczyzny art. 190 ust. 4 pkt 2 odesłanie
- ustawa o obronie Ojczyzny art. 190 ust. 2 pkt 6 odesłanie
- ustawa o obronie Ojczyzny art. 95 ust. 4 odesłanie
- ustawa o obronie Ojczyzny art. 84 odesłanie
- ustawa o obronie Ojczyzny art. 88 odesłanie
- ustawa o obronie Ojczyzny art. 87 ust. 3 odesłanie
- ustawa o obronie Ojczyzny art. 190 ust. 2 pkt 2 odesłanie
- ustawa o obronie Ojczyzny art. 190 ust. 2 pkt 3 odesłanie
- ustawa o obronie Ojczyzny art. 190 ust. 2 pkt 4 odesłanie
- ustawa o obronie Ojczyzny art. 190 ust. 4 pkt 4 odesłanie
- ustawa o obronie Ojczyzny art. 190 ust. 4 pkt 5 odesłanie