Art. 26a ustawa o odpadach

obowiązuje od 1.07.2020Stan prawny na 5.10.2026·Źródło: ELI / Sejm RP, oficjalny PDF ↗

Aktualne brzmienie

Art. 26a.

1.W przypadku gdy ze względu na zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi lub środowiska konieczne jest niezwłoczne usunięcie odpadów, właściwy organ podejmuje działania polegające na usunięciu odpadów i gospodarowaniu nimi.

2.Właściwym organem w sprawach, o których mowa w ust. 1, jest:

1)w przypadku terenów zamkniętych oraz nieruchomości, którymi gmina włada jako władający powierzchnią ziemi – regionalny dyrektor ochrony środowiska;

2)w przypadku gdy obowiązek usunięcia odpadów powstał w związku z wydaniem decyzji o cofnięciu decyzji związanej z gospodarką odpadami, stwierdzeniem nieważności, uchyleniem lub wygaśnięciem decyzji związanej z gospodarką odpadami – organ właściwy do wydania tej decyzji;

3)w pozostałych przypadkach – wójt, burmistrz lub prezydent miasta.

3.W celu wykonania obowiązków, o których mowa w ust. 1, właściwy organ określa, w drodze decyzji skierowanej do władającego powierzchnią ziemi:

1)zakres i termin udostępnienia przez niego powierzchni ziemi, obiektów lub innych miejsc, w których znajdują się odpady;

2)zakres i sposób przeprowadzenia działań mających na celu usunięcie odpadów przez ten organ;

3)termin rozpoczęcia i zakończenia działań, o których mowa w pkt 2.

4.Decyzja, o której mowa w ust. 3, podlega natychmiastowemu wykonaniu. Przepisów art. 61 § 3 i 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 i 803) nie stosuje się.

5.Decyzję, o której mowa w ust. 3, wydaje się po zasięgnięciu opinii w sprawie spełnienia przesłanek konieczności niezwłocznego usunięcia odpadów:

1)wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska;

2)odpowiednio organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej albo organu Wojskowej Inspekcji Sanitarnej stosownie do ich właściwości miejscowej w odniesieniu do:

a)oceny występowania znaczącego zagrożenia dla zdrowia i życia ludzi w związku z obecnością tych odpadów,

b)zanieczyszczenia w ujęciach wody przeznaczonej do spożycia w związku z obecnością tych odpadów;

3)regionalnego dyrektora ochrony środowiska, z wyjątkiem przypadku gdy decyzję wydaje ten organ;

4)komendanta powiatowego (miejskiego) Państwowej Straży Pożarnej.

6.Właściwy organ żąda od posiadacza odpadów odpowiedzialnego za gospodarowanie odpadami zwrotu poniesionych przez siebie kosztów działań polegających na usunięciu odpadów i gospodarowaniu nimi. Posiadacz odpadów jest obowiązany zwrócić te koszty w terminie 14 dni od dnia doręczenia żądania.

7.Właściwy organ może odstąpić od żądania zwrotu całości lub części kosztów działań polegających na usunięciu odpadów i gospodarowaniu nimi, jeżeli:

1)wobec posiadacza odpadów nie można wszcząć postępowania egzekucyjnego lub egzekucja okazała się bezskuteczna;

2)koszt postępowania egzekucyjnego jest wyższy niż kwota możliwa do odzyskania.

8.Po bezskutecznym upływie terminu, o którym mowa w ust. 6, w stosunku do posiadacza odpadów, który ustanowił zabezpieczenie roszczeń, o którym mowa w art. 48a ust. 1, właściwy organ wydaje decyzję o przeznaczeniu środków z tego zabezpieczenia na pokrycie kosztów, o których mowa w ust. 6, określając w decyzji wysokość tych kosztów. W przypadku gdy wysokość ustanowionego zabezpieczenia roszczeń jest niewystarczająca na pokrycie kosztów, o których mowa w ust. 6, właściwy organ w decyzji nakłada na posiadacza odpadów także obowiązek zwrotu różnicy między wysokością tych kosztów a wysokością tego zabezpieczenia, określając wysokość tej różnicy oraz sposób i termin jej uiszczenia.

9.Po bezskutecznym upływie terminu, o którym mowa w ust. 6, w stosunku do posiadacza odpadów, który nie ustanowił zabezpieczenia roszczeń, o którym mowa w art. 48a ust. 1, właściwy organ, w drodze decyzji, nakłada na posiadacza odpadów obowiązek zwrotu kosztów, o których mowa w ust. 6, oraz określa wysokość tych kosztów oraz sposób i termin ich uiszczenia.

10.Roszczenie o zwrot:

1)kosztów, o których mowa w ust. 6,

2)różnicy, o której mowa w ust. 8

–przedawnia się po upływie 10 lat od dnia, w którym decyzja, o której mowa odpowiednio w ust. 8 albo 9, stała się ostateczna.

11.Do należności z tytułu obowiązku zwrotu kosztów poniesionych przez właściwy organ, w ramach realizacji działań polegających na usunięciu odpadów i gospodarowaniu nimi, stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, z późn. zm. ), z tym że uprawnienia organów podatkowych przysługują właściwemu organowi.

12.Przepisów ust. 1–11 nie stosuje się, w przypadku gdy:

1)odpady są składowane:

a)na eksploatowanym lub zamkniętym składowisku odpadów,

b)w miejscu, w którym przed dniem 1 października 2001 r. były składowane odpady;

2)odpady są przemieszczane na podstawie przepisów o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów;

3)zastosowanie ma art. 16 pkt 2 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie.

Prostym językiem

Jeśli odpady zagrażają życiu, zdrowiu lub środowisku i trzeba je natychmiast usunąć, odpowiedni organ (np. regionalny dyrektor ochrony środowiska, wójt, burmistrz lub prezydent miasta) podejmuje działania w celu ich usunięcia. Organ wydaje decyzję, w której określa, jak i kiedy władający powierzchnią ziemi ma udostępnić teren oraz jak organ usunie odpady. Decyzja jest natychmiast wykonalna, a organ może żądać od posiadacza odpadów zwrotu kosztów w terminie 14 dni od doręczenia żądania. Przepisu nie stosuje się m.in. do odpadów składowanych na składowiskach lub przemieszczanych międzynarodowo.

Opis wygenerowany automatycznie na podstawie powyższego przepisu. Wiążący jest tekst przepisu.

Tekst ujednolicony ISAP, stan prawny na 5.10.2026, tekst z 23.07.2026. Wiążący jest tekst ogłoszony w Dzienniku Ustaw: oficjalny PDF ↗ · otwórz w wyszukiwarce · kanał Atom · zgłoś błąd

Zapytaj o swoją sytuację

5 wyjaśnień za darmo. Logowanie przez Google albo e-mail, bez hasła i bez karty.

Powiązane przepisy

art. 3 ust. 1 pkt 3 definicja
gospodarce odpadami – rozumie się przez to wytwarzanie odpadów i gospodarowanie odpadami;
art. 3 ust. 1 pkt 6 definicja
odpadach – rozumie się przez to każdą substancję lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia się jest obowiązany;
art. 3 ust. 1 pkt 19 definicja
posiadaczu odpadów – rozumie się przez to wytwórcę odpadów lub osobę fizyczną, osobę prawną oraz jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej będące w posiadaniu odpadów; domniemywa się, że władający powierz…
art. 3 ust. 1 pkt 25 definicja
składowisku odpadów – rozumie się przez to obiekt budowlany przeznaczony do składowania odpadów;
art. 26 ust. 2 wyjątek z innego przepisu
Z zastrzeżeniem art. 26a, w przypadku nieusunięcia odpadów zgodnie z ust. 1, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji wydawanej z urzędu, nakazuje posiadaczowi odpadów usunięcie odpadów z miejsca nieprzezna…
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 61 § 3 odesłanie
Po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacz…
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 61 § 4 odesłanie
Postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane, na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności.
art. 48a ust. 1 odesłanie
Posiadacz odpadów obowiązany do uzyskania zezwolenia na zbieranie odpadów lub zezwolenia na przetwarzanie odpadów, z wyłączeniem zarządzającego składowiskiem odpadów, jest obowiązany do ustanowienia zabezpieczenia roszcz…
ustawa o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie art. 16 pkt 2 odesłanie
z uwagi na zagrożenie dla zdrowia ludzi lub możliwość zaistnienia nieodwracalnych szkód w środowisku, konieczne jest niezwłoczne podjęcie tych działań.

Orzeczenia i interpretacje (32)

Powołują ten przepis: 32 orzeczeń sądów administracyjnych (NSA i WSA); najnowsze. Sąd Najwyższy tylko do 2016 r.; orzeczenia sądów administracyjnych dochodzą stopniowo, od najnowszych.

Wszystkie (32) z filtrami według źródła, roku i sądu · szukaj w ich treści

Historia zmian

2 brzmień, obecne od 1.07.2020

od 1.07.2020 do dziśobowiązujetekst ujednolicony ISAPpotwierdzonestały link

… środowiska; 2) odpowiednio organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej~~, organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji~~ albo organu Wojskowej Inspekcji Sanitarnej stosownie do ich …

Dz.U. 2020 poz. 322 ↗

od 6.09.2019 do 1.07.2020z tekstu nowelizacjipotwierdzonestały link

Dz.U. 2019 poz. 1579 ↗

Odsyłają tu (4)

ustawa o odpadach art. 26 ust. 2
ustawa o odpadach art. 33 ust. 1
ustawa o odpadach art. 48a ust. 1a do art. 26a ust. 1, art. 26a ust. 6
ustawa o odpadach art. 226b do art. 26a ust. 1, art. 26a ust. 2

Odsyła do (16)

ustawa o odpadach art. 26a ust. 1 odesłanie
ustawa o odpadach art. 26a ust. 3 pkt 2 odesłanie
ustawa o odpadach art. 26a ust. 3 odesłanie
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 61 § 3 odesłanie
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 61 § 4 odesłanie
ustawa o odpadach art. 26a ust. 6 odesłanie
ustawa o odpadach art. 48a ust. 1 odesłanie
ustawa o odpadach art. 26a ust. 8 odesłanie
ustawa o odpadach art. 26a ust. 9 odesłanie
ustawa o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie art. 16 pkt 2 odesłanie
ustawa o odpadach art. 26a ust. 2 wyłączenie
ustawa o odpadach art. 26a ust. 4 wyłączenie
ustawa o odpadach art. 26a ust. 5 wyłączenie
ustawa o odpadach art. 26a ust. 7 wyłączenie
ustawa o odpadach art. 26a ust. 10 wyłączenie
ustawa o odpadach art. 26a ust. 11 wyłączenie